10 basistips om je kind of tiener beter naar je te laten luisteren

Alle kinderen luisteren wel eens niet naar hun ouders. Dat hoort erbij. Er kunnen allerlei redenen zijn waarom je kind niet naar je luistert. Je kind is bijvoorbeeld zo druk aan het spelen, zit helemaal in een game of gaat zo op in zijn boek dat hij je echt niet hoort. Hij heeft dan helemaal niet door dat je tegen hem praat. En dat is ook heel begrijpelijk. Sterker nog, het is eigenlijk helemaal niet zo erg, want je kunt je goed voorstellen dat je kind in zo’n situatie niet naar je luistert. Je kind doet het niet expres.

Het wordt pas vervelend als je het idee hebt dat je kind wél expres niet naar je luistert of als het niet luisteren te vaak gebeurt. Dan kan de frustratie bij jou als ouder langzaam maar zeker gaan oplopen. Uiteraard zou je heel graag zien dat je kind wél naar je luistert, zonder dat jij eerst gefrustreerd raakt, zonder dat jij je stem moet gaan verheffen of zonder dat jij moet gaan dreigen met allerlei consequenties of straffen. En dat kan!

⇒ In dit artikel geef ik je 10 basistips, die er samen voor gaan zorgen dat je kind beter naar je luistert. Het zijn misschien niet altijd de meest voordehand liggende tips, maar m.i. horen ze er wel allemaal bij. Hier komen ze:

 

1. Zorg voor duidelijke afspraken in huis. Family Sitting On Sofa In Lounge Next To Open Fire Eating Pizza
Duidelijkheid is een ontzettend belangrijk onderdeel van opvoeden. Kinderen vinden dat zo fijn. Uiteraard vinden ze dat niet bewust fijn, maar we weten uit onderzoek dat er wel bij varen als ze weten waar ze aan toe zijn. (Net als volwassenen eigenlijk.)

Zorg dat je vooral afspraken maakt over thema’s, die je zelf enorm belangrijk vindt. Dus als je kind zich er niet aan zou houden, dan gaan je haren recht overeind staan. Denk maar aan afspraken als ‘we doen elkaar geen pijn’ of ‘als we het ergens niet mee eens zijn, dan zeggen we dat op een rustige manier’ (we gaan dus niet schreeuwen, slaan ed.).

En als je een afspraak met je kind hebt gemaakt, dan is het natuurlijk belangrijk dat je je  kind eraan houdt. Dus denk goed na waar je precies afspraken over maakt. Vanaf het moment dat je de afspraak hebt gemaakt, moet je bereid zijn om je kind eraan te houden.
In dit kader helpt het principe ‘Zeg wat je doet, doe wat je zegt.’ erg goed. Als je niet bereid bent om te doen wat je zegt, dan kun je het ook beter niet zeggen of beter niet die afspraak maken.

Dit klinkt op zich natuurlijk ontzettend eenvoudig, maar in praktijk is dit vaak nog behoorlijk lastig. Neemt niet weg dat het voor je kind (en dus ook voor jou) belangrijk blijft om duidelijkheid te krijgen. Er zit alleen één addertje onder het gras: de afspraken die je met je kind maakt, gelden voor iedereen in het gezin, dus ook voor jou…

⇒ Kortom: gun je kind jouw duidelijkheid.

 

2. Pas consequenties toe
moeder_vinger_naar_dochter_armen_over_elkaarZoals je bij punt 1 las, is het belangrijk om je kind (en jezelf) aan de gemaakte afspraak te houden. Maar dat is nog niet alles. Als je kind zich er (herhaaldelijk) niet aan houdt, dan is het belangrijk dat je je kind een consequentie geeft. Uiteraard is het nu niet de bedoeling om je kind zo maar allerlei consequenties te geven. Een goede consequentie past bij de situatie, waarin je kind zich niet aan de afspraak hield.
Bijvoorbeeld: als je kind toch met de bal blijft spelen, terwijl je al 2x hebt gezegd dat dat binnen niet mag, dan mag je de bal best een tijdje wegnemen.

Dit voorbeeld is een consequentie die past bij de situatie en die je kind (zeker vanaf een jaar of 2) goed begrijpt. Houd de consequenties wel altijd passend, logisch, reëel en eerlijk. Het gaat echt niet om de intensiteit of duur van de straf maar om de boodschap, die je je kind wil geven. Daarbij pak je ook nooit zo maar iets weg of geef je je kind nooit zomaar ‘uit het niets’ een consequentie; je zorgt altijd voor een leermoment. Je legt je kind kort en bondig uit wat je doet én waarom.
Een consequentie als ‘zonder eten naar bed’ is dus nooit passend, logisch of eerlijk.

⇒ Wees bereid om consequenties toe te passen als je kind zich niet aan jullie afspraak houdt.
Meer weten? Lees dan m’n artikel ‘Nee, niet doen, dat mag niet!’ over grenzen stellen zonder ‘nee’ of ‘niet’.

 

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

3. Voorkom dat je in een opvoedvalkuil trapt.
kind_winkel_kijkt_zielig_vragendIedere ouder trapt er wel eens in: een opvoedvalkuil. Je bent je er misschien niet echt bewust van, maar onbewust pak je dan een situatie onhandig aan, waardoor je kind juist niet leert om naar je te luisteren. Sterker nog, deze tactieken werken vaak averechts.

Ik geef je hieronder 3 voorbeelden:
– ‘Je wil dat je kind iets voor je doet en je vraagt het hem een paar keer. Je kind doet het echter niet. Pas op het moment dat je echt boos wordt en gaat schreeuwen, komt je kind  pas in actie.’
– Of: ‘Je geeft je kind een hele lange of juist vage instructie, waardoor het voor je kind helemaal niet duidelijk is wat je precies van hem verwacht. En jij je maar afvragen waarom je kind niet doet wat jij hem vraagt…’
– Of: ‘Jullie zijn in de winkel en je kind wil graag iets lekkers kopen. Jij geeft aan dat je dat niet wil kopen. Dan gaat je kind ineens heel hard huilen, schreeuwen en krijsen. Midden in de winkel. Gauw leg je het lekkers in het karretje. Dan houd je kind tenminste op met dat geschreeuw.’
⇒ Herken je misschien één van deze voorbeelden?

In deze voorbeelden leert je kind helaas niet om naar je te luisteren. Het leert wél om (1) pas in actie te komen op het moment dat jij boos wordt of gaat schreeuwen (dus niet als je het rustig vraagt), (2) je kind weet wel dat je iets van hem gevraagd hebt, maar begrijpt je instructie gewoon niet en kan het daardoor simpelweg niet doen, en (3) je kind leert dat hij door te gaan huilen, schreeuwen of krijsen toch krijgt wat hij wilde.

=> Kortom: voorkom dat je in deze opvoedvalkuilen trapt. Uit deze voorbeelden haal je dat (1) het belangrijk is van je kind te verwachten dat hij bij de 1e of 2e keer dat je het vraagt in actie komt (en niet pas na 10x vragen of nadat je boos bent geworden), dat (2) je een korte, duidelijke instructie geeft, die je kind kan begrijpen én uitvoeren, en dat (3) je je aan je afspraak houdt, dus als je gezegd hebt dat je kind iets niet mag of krijgt dan blijft dat zo, ongeacht het daaropvolgende gedrag of de reactie van je kind (zie ook punt 1 van dit artikel).
Je leest meer over dit thema in m’n artikel ‘Laat dat nou! | 5 opvoedvalkuilen waar we allemaal intrappen én waardoor opvoeden onbedoeld lastiger wordt.’.

 

4. Geef je kind voldoende positieve aandacht
vader_zoon_spelen_aan_zeeDit punt is eigenlijk het aller-, aller-, allerbelangrijkste in de opvoeding en mag dus absoluut niet ontbreken. Helaas gaat het nog wel eens mis, om de eenvoudige reden dat we als ouders soms bang zijn om onze kinderen te ‘verwennen’. We zijn bang om ons kind ‘te veel’ positieve aandacht te geven. Toch bestaat er niet zo iets als ‘te veel’ positieve aandacht geven. Verwennen is op deze manier dan ook echt niet mogelijk.

Stel het je als volgt voor: je kind begint iedere ochtend met een leeg rugzakje dat dagelijks met positieve aandacht gevuld moet worden. Die positieve aandacht geef je je kind o.a. door samen tijd door te brengen met je kind (ook één-op-één) en door regelmatig met je kind te spelen (sluit dan aan bij wat je kind aan het doen is). Verder is het belangrijk om je kind te laten weten wat hij goed doet en dat ook op dát moment specifiek en expliciet te benoemen.

=> Kortom: wees niet bang om je kind positieve aandacht te geven. Je kind heeft dat heel hard nodig.
Meer weten? Lees dan m’n artikel ‘Voorkom ongewenst gedrag: Geef je kind positieve aandacht’ over hoe je je kind voldoende positieve aandacht kunt geven. 

5. Zorg dat je kind zich gezien en gehoord voelt.
moeder_troost_zoonNog zo’n onmisbaar concept binnen (positief) opvoeden, waardoor je kind beter naar je gaat luisteren, is om er als ouder voor te zorgen dat je kind zich gezien en gehoord voelt. Het is zo belangrijk dat je kind zich door jou begrepen voelt.

Als er iets aan de hand is waardoor je kind van slag, verdrietig of misschien wel boos is, dan is het goed om te laten merken dat je graag wil weten wat er precies met je kind aan de hand is. Je gaat op zoek naar de emotie van je kind en je probeert die te benoemen: ‘ik zie dat je verdrietig / boos / teleurgesteld bent’. Je kind zal dan aangeven of dat klopt (of niet). Klopt je inschatting niet, dan zegt je kind zelf wat hoe hij zich wel voelt of – als je kind daar nog te jong voor is – dan benoem je zelf een andere emotie, die het evt. ook kan zijn. Daarna verplaats je je in je kind en benoem je dat je kunt invoelen waarom je kind zich inderdaad zo voelt.

Door deze aanpak voelt je kind zich echt gezien en gehoord. Je zult merken dat de eerst nog zo heftige reactie van je kind nu al een stuk minder is en dat je kind al veel rustiger is. Zodra dat gebeurd is, kun je het met je kind hebben over wat er wel en niet mag. Zo lang je kind nog in de heftige emotie zit, is je kind niet ontvankelijk voor jouw woorden of input.
O ja, opmerkingen als ‘stel je niet aan’, ‘waarom huil je nú alweer’ of ‘er is toch niks gebeurd’ doen nooit recht aan de emotie van je kind. Met dit soort opmerkingen wals je juist over de emoties van je kind heen en neem je zijn emoties niet serieus. 

⇒ Schenk eerst aandacht aan de emotie van je kind. Daardoor voelt je kind zich gezien en gehoord. Daarna is er ruimte om het over de situatie en zijn gedrag te hebben.
Als je meer wil lezen over dit thema, lees dan m’n artikel ‘4 manieren om je kind te helpen met lastige emoties (+ 3 BONUSTIPS)‘.

 

 


Autoritatief opvoeden
De eerste 5 tips gaan voornamelijk over ‘structuur, regelmaat en duidelijkheid’ (punten 1, 2 & 3; dimensie 1) enerzijds en over ‘warmte & betrokkenheid’ (punten 4 & 5; dimensie 2) anderzijds. Als beide dimensies in voldoende mate in de opvoeding aanwezig zijn, dan is er sprake van ‘autoritatief opvoeden’.
⇒ Uit onderzoek weten we dat kinderen, die autoritatief opgevoed worden, de grootste kans hebben om zich optimaal te ontwikkelen. Vandaar dat deze punten zo belangrijk zijn. In het belang van je kind mogen ze niet ontbreken in een positieve opvoeding.


 

6. Zorg dat je kind voldoende slaapt.
meisje_slaapt_met_knuffelIedere ouder heeft al wel eens ervaren dat te weinig slapen echt een flinke wissel op je kan trekken. Na een periode van slecht of weinig slapen, ben je overdag niet alleen ontzettend moe, maar kun je ook minder hebben van anderen om je heen, ben je prikkelbaarder, heb je een korter lontje, ben je sneller boos en gefrustreerd, kun je je minder goed concentreren, heb je minder energie, ben je sneller ziek en ga zo maar door. Dat geldt voor kinderen natuurlijk net zo; daarnaast hebben zij de slaap hard nodig voor hun groei en ontwikkeling. Je kunt je wel voorstellen dat kinderen, die goed en voldoende slapen, overdag beter naar hun ouders luisteren.

⇒ Kortom: een goede nachtrust en voldoende slaap zijn onmisbaar. Vandaar dat het zo belangrijk is dat je kind voldoende slaap krijgt.
Als je graag wil lezen hoe je ervoor zorgt dat je kind beter slaapt, lees dan m’n artikel ‘Lekker slapen! Praktische tips voor kinderen en hun ouders.’.

 

 


fb_cursus_help_mijn_kind_luistert_niet
Cursus ‘Help, mijn kind luistert niet!?’
Wil je graag weten hoe je ervoor zorgt dat je kind beter én sneller naar je luistert?
Op een positieve, liefdevolle en constructieve manier.

=> Dan is deze cursus precies wat je zoekt.
=> Vraag nu GRATIS Les 1 van deze cursus aan.

Lees hier wat je allemaal van deze cursus mag verwachten.


 

7. Zorg voor een gezonde leefstijl van je kind.
Dit is eigenlijk een zijspoortje, maar ik vind deze zo belangrijk dat ik ‘m toch in deze lijst opneem. Bij een positieve opvoeding hoort m.i. namelijk ook een gezonde leefstijl. Als je kind gezonde voeding binnenkrijgt, voldoende beweegt en veel buiten speelt, dan is de kans groot dat je kind lekker(der) in zijn vel zit en op een fijne manier door het leven gaat. Kinderen, die lekker in hun vel zitten, zijn eerder geneigd om naar hun ouders te luisteren.
In het artikel ‘Overgewicht bij kinderen: Wat is het precies en wat kun je er aan doen?‘ lees je wat het voor gevolgen voor kinderen kan hebben als ze overgewicht hebben en daardoor (vaak) niet optimaal in hun vel zitten. 

8. Samen opvoeden
man_vrouw_in_gesprekVoor partners kan het soms nog best een uitdaging zijn om qua opvoeding op één lijn te zitten. De verschillen in jullie aanpak kunnen komen doordat jullie zélf allebei een andere opvoedaanpak hebben genoten; en misschien wil je de aanpak, die je zelf  als kind kreeg, graag overnemen óf juist helemaal niet. Of jij hebt over specifieke opvoedtheorieën gelezen en wil die graag toepassen, maar je merkt dat je partner daar totaal niet achter staat.

Nou hoef je als partners echt niet altijd exact dezelfde opvoedaanpak te hanteren, maar het is voor je kind wel het fijnst als hij weet waar hij aan toe is en dat hij weet wat hij van jullie kan verwachten. Vandaar dat het fijn is als je het over een aantal basisthema’s eens kunt worden. Hoe meer jullie aanpak of ideeën uit elkaar liggen, hoe moeilijker het zal zijn om het met elkaar eens te worden. Dat lukt dus ook niet met één gesprekje. Neem daar de tijd voor en bespreek in alle eerlijkheid en openheid hoe jullie beiden over de opvoeding (en specifieke onderwerpen daarbinnen) denken en leg uit hoe dat komt. Pas als je weet waar de ideeën en redeneringen van de ander vandaan komen, kun je verder. Op die manier is de kans het grootst dat jullie over veel opvoedthema’s consensus bereiken.

⇒ Blijf in het belang van jullie kind open en eerlijk over jullie opvoedaanpak communiceren.
Lees meer over dit thema in m’n artikel ‘Ruzie over de opvoeding: Zo los je het op!’.

 

 

9. Zorg goed voor jezelf
gezin_op_de_fietsBij punten 6 en 7 gaf ik al aan dat het voor je kind belangrijk is om een gezonde leefstijl te hebben en om voldoende te slapen. Dat geldt voor jou als ouder natuurlijk net zo goed. Ook voor jou is het namelijk belangrijk om voldoende te slapen, gezond te eten en voldoende te bewegen. Misschien ken je de uitdrukking ook wel: ‘als je goed voor jezelf zorgt, dan kun je beter voor anderen zorgen’. En misschien komt er bij jou als volwassene nog wel bij dat je de mate van (chronische) stress probeert te beperken.

⇒ Zorg er voor dat je actief aandacht besteedt aan je eigen gezondheid. Ook daarin geef je je kind een belangrijk voorbeeld. En zeg nou zelf: als jij lekker in je vel zit, kun je de opvoeding van je kind weer net een stapje beter aan. Toch…?
Lees meer over dit thema in m’n artikel ‘3 Goede Voornemens voor Ouders (of: Hoe houd je het ouderschap goed vol?)’.

 

 

10. Last but not least: Blijf zelf rustig.
kinderen_apen_ouders_in_alles_naWelke lastige opvoedsituatie zich ook voordoet, het is altijd belangrijk dat jij als ouder rustig probeert te blijven. Jij geeft je kind altijd een voorbeeld van hoe je in leuke, fijne  of juist lastige situaties kunt reageren. Uiteraard heb je liever niet dat je kind gaat schreeuwen, schelden of tieren als hij boos, verdrietig, gefrustreerd of teleurgesteld is; doe dat dan zelf ook niet. Je kind ziet jou namelijk als voorbeeld. En vergis je niet: ook al zeg je nog zo vaak tegen je kind dat het belangrijk is om rustig te blijven, als je dat zelf niet doet, heeft je uitspraak weinig waarde. Je kent de volgende uitspraak misschien wel: ‘Je kind doet zoals jij doet, niet zoals je zegt’.
Als je meer wil lezen over hoe je zelf kunt stoppen met schreeuwen en wil leren hoe je op een positieve manier met je kind kunt communiceren, vraag dan GRATIS mijn e-book ‘Stop met Schreeuwen’ aan. 

Heb je het idee dat je de meeste van deze punten al toepast in jouw opvoeding, maar heb je het idee dat het gedrag van je kind nog steeds niet goed hanteerbaar is?
Neem dan contact met me op, zodat we samen kunnen kijken waar het mis gaat, wat er anders kan en hoe je de relatie met je kind (nóg) beter maakt.

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘10 basistips om je kind of tiener beter te laten eten (incl. praktische tips).
– ‘10 basistips om je baby, kind of tiener lekker te laten slapen.
– ‘Peuterpuberteit: 10 domeinen om samen met je kind te overwinnen.
– ‘10 redenen waarom baby’s huilen (en wat je dan kunt doen).
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

‘Nee, niet doen, dat mag niet!’ (Over: Grenzen stellen zonder ‘nee’ en ‘niet’)

vader_zoon_bank_zittend_leuningHoe vaak zeg jij per dag ‘nee’ of ‘niet’ tegen je zoon/dochter?
Wat denk je: 5x, 10x, 20x, 30x, 40x…?
Verderop in dit artikel lees je hoe vaak per dag ouders gemiddeld ‘nee zeggen’ tegen hun kind. Schrik niet…

Sommige ouders vinden ‘nee’ of ‘niet’ zeggen tegen hun kind heel lastig; andere ouders hebben er totaal geen moeite mee en gebruiken het regelmatig. Als je deze woorden gebruikt, dan wil je je kind natuurlijk iets duidelijk maken: er mag of kan iets niet (bijv.: je mag niet op de bank springen; je kunt nu niet buiten spelen) of je kind moet ergens op letten omdat het anders gevaarlijk wordt (bijv. je mag niet op straat lopen). Allemaal hele gewone zinnen, die jij als ouder vast wel eens gebruikt. Alleen heb je als ouder – als je vaak ‘nee’ en ‘niet’ zegt – soms het gevoel dat je politieagent aan het spelen bent in je eigen huis. En dat moet toch anders kunnen…

meisje_jongen_schreeuwendWist je al dat het woordje ‘niet’ lastig is om te verwerken, helemaal voor kinderen? (maar vaak ook voor volwassenen) Dat merk je eigenlijk meteen als je het woord gebruikt, bijv. ‘niet rennen in de woonkamer’, ‘niet aan die vaas komen’, ‘je mag je broertje niet slaan’ etc. Want wat doet je kind dan? Het gaat vlak daarna toch weer rennen, het komt toch nog even aan die vaas of het slaat z’n broertje toch. En dat terwijl je net gezegd hebt dat hij het niet zou doen!

Je denkt op zo’n moment misschien wel: m’n kind luistert gewoon niet naar me, hij doet het expres, hij daagt me uit. Niets is echter minder waar! Hij probeert op dat moment juist goed naar je te luisteren. Juist omdat het woordje ‘niet’ moeilijk te verwerken is, duurt het langer om er iets mee te kunnen doen. De andere woorden in die zinnen – ‘rennen’, ‘aankomen’, ‘slaan’ – begrijpt je kind wel snel en kan hij goed uitvoeren. Vandaar z’n reactie. Hij heeft dus wel degelijk gehoord wat je zei…

En daarbij komt nog eens dat we zeggen ‘niet rennen’, terwijl we eigenlijk bedoelen ‘rustig lopen’. We gebruiken dus in zo’n geval een negatieve uitdrukking om iets anders voor elkaar te krijgen. En we gaan er van uit dat ons kind onze bedoeling wel begrijpt, aanvoelt, ruikt…? 😉
Wil je hier meer over lezen? Zoek dan eens op ‘negation bias’, want zo wordt dit fenomeen genoemd.

vader_zoon_vinger_boosIk zie je al denken: dat is vreemd, dat heb ik nog nooit gehoord, dat kan toch niet…? En natuurlijk ook: wat moet ik dan? Hoe maak ik m’n kind dan duidelijk dat iets niet mag? Mag ik nooit meer ‘nee’ of ‘niet’ zeggen?

We hebben als ouders vaak het gevoel dat als we maar duidelijk ‘nee’ of ‘dat mag niet’ zeggen we dan blijk geven van goed ouderschap. Goede ouders kunnen namelijk heel goed grenzen stellen, laten niet over zich heen lopen, hebben hun kinderen goed onder controle en geven straf als hun kind niet heeft geluisterd etc. En als we niet vaak genoeg (of soms hard genoeg) ‘nee’ tegen ons kind zeggen, dan zijn we geen goede ouders, zijn we te soft, te aardig, laten we over ons heen lopen, krijgen onze kinderen altijd maar hun zin, worden ze verwend en ga zo maar door. Beide gedachtes kloppen wat mij betreft niet.

Hieronder  leg ik je 5 manieren uit waarmee je te vaak ‘nee’ en ‘niet’ zeggen kunt voorkómen.

meisje_knuffelt_vrouwOm je kind op een goede manier op te voeden, is het niet alleen belangrijk om grenzen te stellen en consequent te zijn. Er is nl. nóg een aspect noodzakelijk in de opvoeding.
Aan de ene kant is het nodig dat je grenzen stelt, afspraken maakt, duidelijkheid geeft, controle houdt, regelmaat biedt en structuur hanteert; aan de andere kant zijn warmte en betrokkenheid ontzettend belangrijk. Deze 2 ‘dimensies’ van grenzen & duidelijkheid aan de ene kant en warmte & betrokkenheid aan de andere kant moeten met elkaar in balans zijn. Als je deze 2 aspecten in een goede balans in je opvoeding weet te verweven, dan voed je je kind ‘autoritatief’ op. ‘Autoritatief opvoeden’ is één van vier verschillende opvoedstijlen. Kenmerkend voor deze opvoedstijl is o.a. een hoge mate van betrokkenheid, gevoeligheid, ouderlijke verzorging, overleg op basis van redeneren, controle uitoefenen en de stimulering van de autonomie van het kind.

Happy friendsOnderzoek wijst uit dat kinderen, die autoritatief opgevoed worden, later in hun leven de beste ‘uitkomsten’ hebben. Deze opvoedstijl leidt over het algemeen namelijk tot (o.a.) competente, onafhankelijke kinderen met een hoog gevoel van eigenwaarde en een hoog ontwikkeld gevoel voor sociale verantwoordelijkheid.
Lees ook eens over andere opvoedstijlen als autoritair, verwaarlozend en permissief. Op termijn kunnen deze opvoedstijlen bijzonder negatieve gevolgen hebben voor kinderen.

Goed opvoeden van je kind gaat dus niet alleen maar over grenzen stellen, ‘nee’ zeggen of je kind iets verbieden (d.m.v. ‘niet’); ook warmte en betrokkenheid zijn ontzettend belangrijk. En juist dat laatste aspect kan ondergesneeuwd raken als je voor je gevoel veel ‘nee’ en ‘niet’ zegt; denk ook maar weer terug aan je ‘politieagent-gevoel’. Gelukkig zijn er alternatieven om ‘nee’ en ‘niet’ (nagenoeg) uit je vocabulaire te halen. Die lees je hieronder.

 

Hieronder volgen 5 manieren waarmee je voorkomt om onnodig vaak ‘nee’ en ‘niet’ te zeggen:

(1) Zeg wat je bedoelt.
moeder_praat_met_zoonAls je gewend bent om te zeggen ‘niet rennen’ probeer dat dan te vervangen door ‘rustig lopen’ of ‘langzaam lopen’. Laat het woordje ‘niet’ zo veel mogelijk weg en zeg wat je eigenlijk bedoelt. Zeg dus wat je wilt dat je kind doet in plaats van wat hij niet zou moeten doen.

Hieronder volgen een aantal voorbeelden:

Uitspraken met ‘niet’: Uitspraken zonder ‘niet’:
* Niet aankomen Afblijven
* Niet schreeuwen Zachtjes praten / Rustig praten / Met je normale stem praten.
* Niet met je vingers eten Eet met je mes & vork / lepel / bestek.
* Niet op straat lopen / fietsen. Op de stoep lopen / fietsen.
* Niet met de bal gooien. (in huis) Je mag met de bal over de grond rollen.

 

(2) Probeer ‘nee’ zo veel mogelijk te voorkómen.
Laat je kind op veilige plekken spelen. Pas je huis zo aan aan je kind dat je niet 100% van de tijd op je kind hoeft te letten én niet steeds hoeft te zeggen dat hij ergens van af moet blijven omdat het kapot kan gaan of omdat hij zich er pijn aan kan doen. Dat geeft jou een rustiger gevoel en op die manier kan je kind zelf ook fijner spelen.

Houd in de gaten wat je kind spannend vindt of wat z’n aandacht trekt. Als het iets is waar hij zich pijn aan kan doen of wat hij kapot kan maken, leid ‘m dan af door iets anders te gaan doen.
Uiteraard is het altijd belangrijk om te weten wat je kind precies doet en om regelmatig een oogje in het zeil te houden.
jongen_snoep
Als je kind je vraagt om een snoepje (terwijl je weet dat hij al genoeg gesnoept heeft) dan hoef je dat uiteraard niet te geven. Geef je kind dan evt. wel een alternatief of een andere keuze. Je kunt bijvoorbeeld zeggen: ‘Je hebt net al een snoepje gehad. Als je echt nog iets wilt eten, dan mag je nu druiven of een banaan. Wat kies je?’ Je houdt je natuurlijk aan je eigen voorstel, ook als je kind gaat protesteren.

 

(3) Maak niet overal een punt van.
Zorg dat je een aantal duidelijke regels en afspraken hebt (die ook duidelijk zijn voor je kind) waar je kind zich aan moet houden en probeer de rest – waar mogelijk – wat losser te laten. Als je kind een keer een (voor jou) vreemde combinatie kleren of 2 verschillende sokken aan wil naar school, laat dat dan gewoon eens gebeuren. Of laat je kind zich eens lekker vies maken door in de modder of op een grasveld te spelen; de wasmachine haalt de meeste vlekken wel weer uit de kleren… 😉

 

(4) Geef aan wanneer wél kan wat je kind wil.
meisje_paraplu_in_plassen_stampenUiteraard is het niet handig als je kind op weg naar school uitgebreid in plassen gaat stampen, zo z’n kleren nat maakt en de hele dag met natte kleren op school zit. Soms kan het dus gewoon niet wat je kind wil.
Leg in zo’n geval rustig en duidelijk aan je kind uit waarom het op dat moment niet kan. Geef je kind een andere optie of geef aan wanneer het wél kan (en houd je aan die afspraak). Bijv.: je kunt nu niet in de plassen stampen, want dan worden je kleren nat en zit je de hele dag met natte kleren op school. Dat is niet prettig. Als ik je straks weer kom halen, dan neem ik laarzen voor je mee en dan mag je op de terugweg in de plassen stampen.’

 

(5) Toch nog wel eens ‘nee’ zeggen.
Uiteraard zul je toch nog wel eens ‘nee’ moeten zeggen. Beperk ‘nee zeggen’ dan wel tot situaties waarin het echt niet anders kan en je kind naar je moet luisteren omdat het anders te gevaarlijk is of waarin je snel én duidelijk moet handelen. Bijv. als je kind de straat op dreigt te rennen, als je kind z’n vingers in het stopcontact steekt etc.

Als je het aantal keren dat je ‘nee’ en ‘niet’ zegt drastisch vermindert, dan blijft het z’n effect behouden en is de kans veel groter dat je kind er op dat moment meteen naar luistert. Je zult merken dat je ‘politieagent- gevoel’ sterk afneemt en dat je manier van opvoeden een stuk positiever wordt.

 

vrouw_donker_kijkendVind je het lastig om ‘nee’ te zeggen tegen je kind? Heb je het gevoel dat je het te weinig tegen je kind zegt en dat je kind het eigenlijk vaker van je zou moeten horen? Heb je het gevoel dat je kind gewoon niet naar je luistert en dat hij haast over je heen loopt? Wil je leren hoe je op een positieve manier grenzen kunt stellen aan het gedrag van je kind zonder tekort te doen aan de warmte en betrokkenheid, die je je kind wilt bieden?

Of vind je het juist helemaal niet lastig om ‘nee’ tegen je kind te zeggen, maar heb je het vermoeden dat het eigenlijk wel wat minder kan? Wil je je kind vaker een alternatief kunnen bieden, zonder dat je je eigen ideeën en opvattingen aan de kant zet? Wil je leren hoe je op een positieve manier grenzen kunt stellen aan het gedrag van je kind zonder tekort te doen aan de duidelijkheid, controle en structuur, die je je kind wilt bieden?

Denk vooral niet dat je niet op een andere manier kunt opvoeden dan dat je nu doet. Er zijn meerdere manieren om kinderen op te voeden, ook binnen de autoritatieve opvoedstijl. Het is belangrijk voor de ontwikkeling en ontplooiing van je kind dat het die opvoeding krijgt waarbij de dimensies ‘warmte & betrokkenheid’ en ‘grenzen stellen & duidelijkheid’ met elkaar in balans zijn. Neem de opvoeding van je kind dan ook serieus, want het is ontzettend belangrijk voor zijn/haar ontwikkeling om het op een positieve manier aan te pakken!

contactOm op een positieve manier op te voeden, heb je hierboven een aantal basale tips gelezen. Hiermee kun je alvast aan de slag om de opvoeding van je kind aan te pakken. Daarnaast zijn er natuurlijk nog andere manieren om de opvoeding van je kind aan te pakken. Wil je graag weten welke manieren er nog meer zijn of wil je weten welke manier het best past jou en je kind past?
Neem dan contact met me op (via joyce@aksecoaching.nl of +31-6-11107102), zodat ik er – samen met jou – voor kan zorgen dat jouw kind de opvoeding krijgt die het verdient en die bij jou, je kind en je gezin past.

Wil je reageren op dit artikel of dit thema?

Wil je graag meer tips over leren luisteren en positief opvoeden?
moeder_praat_dochterKom dan eens naar een lezing of workshop, die ik over dit thema houd. Klik hier om te zien wanneer de volgende thema-avond gepland staat en/of stuur een e-mail naar info@aksecoaching.nl om er een samen met mij te organiseren.
Het is natuurlijk ook mogelijk om ‘op maat’ adviezen te krijgen in een gesprek één-op-één; we plannen dan samen een kennismakingsgesprek (dat kan o.a. bij mij op kantoor of via Skype).

Ik hoop van harte dat je op basis van deze tips op een leuke manier aan de slag kunt met jouw manier van opvoeden én dat je minder ‘nee’ en ‘niet’ tegen je kind zult zeggen. Ik wens jullie veel mooie momenten samen!

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Naast deze tips stuurt Joyce maandelijks praktische opvoedtips rond naar al haar abonnees. Haar abonnees ontvangen haar opvoedtips helemaal GRATIS én vrijblijvend. Als je je er nu via haar website voor aanmeldt, ontvang je ook Joyce’ GRATIS Mini E-boek ‘5×5 OpvoedTips – Nóg meer genieten van opvoeden’ bij; eveneens helemaal GRATIS én vrijblijvend.

logo_akse_coaching_klein_nieuwGa (terug) naar de website van Akse Coaching.

Joyce heeft voor dit artikel de volgende referenties en/of websites gebruikt:

– Groot de, I., (2014). Ouders zeggen 27 keer ‘nee’ per dag. Lees hier het artikel.
– Mama en Zo. 6 alternatieven voor nee zeggen. Lees hier het artikel.
– Marx, H., Westpalm van Hoorn, M., & Molenaar, H. (2007). Je peuter. Het Spectrum BV: Houten.
– Mies, J. (2013). Zeg niet wat je niet wilt – Over de onbedoelde kracht van de ontkenning. Lees hier het artikel.
– Nederlands Jeugdinstituut (NJi). Opvoedstijlen. Lees hier het artikel.