Je kind en het coronavirus: Hoe praat je samen over alle veranderingen?

gezin_dochter_bed_neus_snuitenZo maar ineens zitten we allemaal binnen, in huis. We werken thuis, onze kinderen gaan niet meer naar school, alle activiteiten zijn stopgezet, je kunt geen bezoek meer ontvangen, er zijn allerlei voorzorgsmaatregelen getroffen en ga zo maar door.

Lekker rustig, zou je zeggen. Ja, in theorie. Maar in praktijk voelt dat heel anders. Omdat dat onzichtbare virus daar buiten ergens rondwaart, zorgt dat voor stress, voor zorgen, voor angst, misschien wel voor paniek. Het fijne, ontspannen en vertrouwde gevoel dat je normaalgesproken hebt, is nu een stuk minder aanwezig.

Onze kinderen krijgen het net zo goed mee als wij. Tenminste, afhankelijk van hun leeftijd weten ze wel / niet zo goed wat er speelt, maar ze weten wel dát er iets aan de hand is. Ze horen allemaal dat er iets is met een ‘Coronavirus’, dat je er ziek van kunt worden, dat sommigen er zelfs aan dood gaan. Mijn dochtertje zei deze week zelfs huilend tegen me: ‘Mama, ik ben bang dat je dood gaat.’.

En het vervelende is dat je die angst niet helemaal weg kunt nemen. Misschien herken je die angst van je kind zelf ook wel. Je weet dat de kans heel klein is, maar je hoort er zoveel over. Je krijgt de hele dag door updates met nieuwe besmettingen, een nieuw aantal doden; in China, in Italië, in Nederland. Dat is gewoon beangstigend. En als het dat voor ons als volwassenen al zo is, hoe moet dat dan zijn voor onze kinderen…? Voor kinderen, die ook ineens alles om zich heen zien veranderen. Hoe praat je daar eigenlijk over met je kind, over deze situatie, over het Coronavirus, wat vertel je wel en wat niet, hoe voorkom je dat je kind (te) bang wordt…

⇒ Dat heb ik allemaal voor je op een rijtje gezet. In dit artikel lees je dan ook op welke manier je het beste met je kind over dit onderwerp kunt praten en hoe je ervoor zorgt dat je kind niet onnodig bang wordt. Dat kun je al in slechts 5 stappen aanpakken. Je leest ze hieronder.

 

(1) Wees open en eerlijk tegen je kind.
moeder_praat_met_zoonWees reëel over het gevaar; gebruik daar dan wel uitsluitend goede informatiebronnen voor. Baseer je uitspraken alleen op basis van informatie, die afkomstig is van virologen, epidemiologen, artsen en wetenschappers op dit vlak.

⇒ Voor jezelf en voor tieners is het goed om de informatie van het RIVM aan te houden.

⇒ Voor kinderen, die jonger zijn (basisschoolleeftijd) kun je dagelijks – liefst samen – het Jeugdjournaal kijken. De informatie, die daarin gegeven wordt, wordt al goed aangepast aan wat kinderen kunnen behappen en willen weten. Naar aanleiding van het (samen) kijken kan je kind natuurlijk vragen hebben; bespreek die het liefst direct na het kijken van het programma.

Probeer de komende tijd – als het even kan – na het Jeugdjournaal kort even iets anders te doen, iets luchtigers, zodat je kind ook weer op andere gedachten komt. Het is zeker niet erg om het er dagelijks even over te hebben en om het nieuws erover te volgen, maar dat hoeft natuurlijk niet de hele dag door. En zeker niet vlak voor het slapengaan…
Komt je kind moeilijk in slaap? Lees dan m’n artikel ‘10 basistips om je kind of tiener lekker te laten slapen‘. 

Sluit daarom de dag met je kind op een fijne manier af; lees een boek voor, lees samen een boek (bijv. om en om een regel) en/of vraag wat zijn 3 fijnste momenten van de dag waren. Op die manier valt je kind in slaap zonder al die berichten over het Coronavirus op zijn netvlies.

TIP: Wil je voorkomen dat je kind de hele dag ondergedompeld wordt in ‘coronanieuws’, maar wil je wel graag dat het toch een beetje op de hoogte blijft?
Kijk dan alleen – samen – naar het Jeugdjournaal in de ochtend.

⇒ Dus: over het algemeen is het belangrijk om je nu extra goed aan de feiten te houden. Maak er geen ander verhaal van, bagatelliseer het probleem niet (voorkom uitspraken als ‘het valt wel mee’ of ‘er is niks aan de hand’) én blaas het niet onnodig op (voorkom opmerkingen als ‘opa en oma gaan er misschien wel dood aan.’).

 

 

(2) Leer je kind wat het zelf kan doen om de kans op ziekte te verkleinen.
meisje_wast_haar_handenZoals je weet, is het ontzettend belangrijk om nu alle voorzorgsmaatregelen serieus te nemen en goed uit te voeren. Dat kun je kinderen heel goed leren, ook jonge kinderen. Neem eventuele ongerustheid bij je kind weg door de nieuwe maatregelen als een nieuw, vast ritueel in te voegen. Pak het dan zo veel mogelijk op een leuke, speelse manier aan, die goed bij jouw kind past.

– Handen wassen
Het is belangrijk om regelmatig je handen te wassen; per keer duurt dat bij voorkeur min. 20 tellen. Dat is waarschijnlijk langer dan dat jij of je kind het voorheen zou doen. Zing de komende tijd steeds een leuk liedje als je samen met je kind je handen wast. Spreek af dat jullie je handen blijven wassen, zolang het liedje duurt. Dat kan steeds hetzelfde liedje zijn of elke keer een ander; kijk maar wat je kind het fijnste vindt. Je kunt natuurlijk ook een timer zetten, die je vooraf aan het handen wassen aanzet.
⇒ Zorg dat je kind op vaste momenten zijn handen wast (bijv. altijd voor het eten, na het toiletbezoek, na het buitenspelen). Dan wordt het veel eerder en gemakkelijker een gewoonte en denkt je kind er ook eerder uit zichzelf aan.

– Hoesten & Niezen
Iedereen hoest of niest voortaan in z’n elleboogplooi. Ook dat kun je je kind goed leren. In plaats van ‘hand voor je mond’ zeg je nu ‘hoest / nies in je elleboog’.

– Snottebellen 
Als je kind verkouden is en vaker een snottebel heeft, dan is het belangrijk om daar nu een papieren zakdoekje voor te gebruiken. Na één keer snuiten gooi je het zakdoekje meteen in de prullenbak. Als je dan per ongeluk nog snot aan je handen hebt, is het goed om je handen te wassen.

– Afstand houden
Hoewel het virus bij kinderen doorgaans weinig ziekteverschijnselen veroorzaakt, weten deskundigen nog niet precies hoe het virus zich verspreidt. Vandaar dat het belangrijk is dat ook kinderen afstand houden van elkaar (min. 1,5 meter).
Het lastige is alleen dat wanneer je kind lekker aan het spelen is, het niet bezig is om afstand van andere kinderen te houden. Vandaar dat het nu niet handig is om je kind in een volle speeltuin te laten spelen. Ook weet je niet zeker of de andere kinderen, die er spelen, wel/geen klachten hebben. Voorlopig geldt hiervoor dan ook: ‘better safe than sorry…’.

– Goed voorbeeld doet goed volgen
Als jij je vanaf nu ook netjes aan alle voorzorgsmaatregelen houdt, dan zal je kind dat makkelijker van je overnemen en toepassen. Kinderen leren nl. heel goed van wat jij doet, misschien wel meer dan van wat je zegt. Ze krijgen eerder een gevoel van ‘zo doen we dat hier / zo is dat gebruikelijk’. Vandaar dat jouw voorbeeld hierin zo belangrijk is.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(3) Maak je kind niet onnodig bang. 
jongen_bang_handen_voor_hoofdBij punt 1 gaf ik aan dat het belangrijk is om eerlijk en open te zijn tegen je kind. Het gevaar zit ‘m er alleen in dat je je kind te veel informatie geeft (en wellicht is dat informatie, die het nog niet goed kan behappen), waardoor je kind (te) bang wordt. Vooral jonge kinderen weten nog niet precies wanneer iets werkelijkheid en wanneer iets fantasie is en kunnen heel makkelijk hun ‘eigen werkelijkheid’ maken; de mogelijkheid bestaat dat die heel anders of misschien wel veel heftiger is dan de werkelijke situatie.
Misschien heeft jouw kind ook al wel huilend tegen jou gezegd dat het bang is dat je dood gaat…?

Luister dus goed naar de vraag van je kind en geef alleen antwoord op die vraag. Voorkom dat je vervolgens te veel gaat uitweiden of onderwerpen aandraagt, waar je kind misschien nog helemaal niet aan gedacht heeft. Als je kind doorvraagt, mag je uiteraard gewoon antwoord blijven geven. Je kind mag weten wat er speelt, maar pas je informatie aan aan wat je kind – gezien zijn leeftijd, ontwikkelingsniveau en gevoelsleven – nog goed aankan.

Verder is het belangrijk om de gevoelens en emoties van je kind serieus te nemen. Het is nou eenmaal een onbekende, onzekere tijd met veel veranderingen, waar iedereen anders op reageert. Ook je kind heeft zijn eigen gevoelens en emoties; het is goed om er serieus mee om te gaan.
Wil je weten hoe je omgaat met lastige emoties van je kind? Klik dan hier.

Probeer ook te voorkomen dat je je eigen zorgen te vaak bespreekt waar je kind bij is. Als je merkt dat je kind zich grote zorgen maakt (of misschien is jouw kind sowieso een kind dat sneller bang is of zich sneller zorgen maakt), bespreek dan je eigen zorgen alleen met je partner of met andere volwassenen; liefst op een moment waarop je kind er niet bij is of in bed ligt.

 


coron_coronas_op_gezinsvakantie_elineclaeysEXTRA TIP
Bekijk dit korte filmpje (gemaakt door Eline Claeys) over de familie Corona. Hierin wordt op een begrijpelijke manier uitgelegd hoe het coronavirus zich heeft verspreid én wat je kind kan doen om te ‘helpen’.


 

(4) Zorg voor voldoende contact, beweging & ontspanning. 
kinderen_spelen_ninja_touwenVoor je kind verandert er nu ontzettend veel. Hij kan niet meer naar school, waardoor hij z’n klasgenootjes, vriendjes en leerkracht(en) minder ziet. Hij mag niet meer naar opa & oma toe gaan én opa & oma mogen niet meer langskomen voor een bezoekje of voor hun vaste oppasdag. Alle vaste activiteiten, zoals de voetbaltraining, de muziekles, het zwemmen (etc.) zijn weggevallen. Dat is echt een ingrijpende verandering en dan ook nog eens van de één op de andere dag. Gelukkig gaan de meeste kinderen daar flexibel mee om.

Toch blijft het belangrijk om het contact, beweging en ontspanning in de dag van je kind op te nemen.
– Neem de tijd om met anderen te beeld- / videobellen; denk aan opa & oma, klasgenootjes, vriendjes, klasgenootjes. Prik een datum en tijd en laat je kind even bijkletsen.

– Waarschijnlijk heeft je kind nu ook schoolwerk om thuis te maken, maar ook bij je kind kan de boog niet de hele dag gespannen staan. Hij heeft ontspanning en beweging nodig. Laat je kind iedere dag buiten spelen, ga naar het bos om te wandelen of maak een fietstochtje door je eigen omgeving. (Uiteraard probeer je dan wel het directe contact met anderen zoveel mogelijk te vermijden.)
In dit artikel lees je hoe je je kind kunt stimuleren om (meer) buiten te spelen.

– Niet alleen volwassenen maar ook kinderen hebben tijd nodig om te ontspannen. Dat doen kinderen al bijna automatisch op allerlei manieren: gewoon even lekker vrij spelen, een boekje lezen, buiten spelen. Even lekker kunnen doen wat je zelf wil; zonder dagschema, zonder opdrachten.

– Daarnaast heb je misschien nog wat tijd om samen met je kind andere dingen te doen. Vraag ook je kind eens wat hij leuk zou vinden om – thuis, samen met jou – te doen.
Wil je weten hoe je o.a. deze componenten – naast het schoolwerk – in je dag kunt verwerken? Klik dan hier

⇒ Als je deze 3 componenten in de dag van je kind kunt verwerken, dan merk je dat je kind zich de rest van de dag prettig(er) voelt en lekker(der) in z’n vel zit. 

 


(5) Let op de helpers en alle mooie acties. 

rogers_look_for_the_helpersAls je weet dat je kind zich snel zorgen maakt over of bang wordt van wat het op tv ziet, dan zeg tegen je kind dat het vanaf nu gaat letten op alle positieve aspecten, die voorbij komen. Er zijn namelijk altijd wel mensen te zien, die anderen willen helpen. Bij al het slechte nieuws is er dus ook altijd iets positiefs te zien. Help je kind om daar naar op zoek te gaan.

Denk maar eens aan het landelijke applaus dat alle zorgverleners kregen, aan de tekeningen en kaartjes die naar ouderen gestuurd worden, aan alle hulp die ouderen krijgen aangeboden, aan het voedsel dat door restaurants aan voedselbanken geschonken wordt en ga zo maar door.

⇒ Zo blijft je kind wel op de hoogte van wat er speelt, maar kijkt het door een heel andere bril. Op die manier houdt je kind er – ondanks alle onzekerheid en narigheid – toch een fijner gevoel aan over.

⇒ Wanneer je deze 5 stappen in acht neemt, dan weet ik zeker dat je het er thuis met je kind(eren) op een fijne manier over het coronavirus kunt hebben én dat je kind zich al gauw minder zorgen zal maken. 

 


Merk je dat je het lastig vindt om je kind of tiener naar je te laten luisteren, dat hij minder goed eet of slaapt?

Neem dan contact met me op. Ik heb meerdere manieren om ervoor te zorgen dat jouw opvoedaanpak weer positief, fijn én effectief wordt én dat jouw kind binnen enkele weken al beter naar je luistert, beter eet en/of beter slaapt. Je leest er hier meer over.


Wil je graag reageren op dit artikel?

Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Referenties, gebruikte website en/of artikelen:
– Vis & Leclaire. (2020). ‘Hoe je met je kinderen over het coronavirus praat.’. NRC.nl. Klik hier
– ‘Zo praat je met je kind over coronavirus: ‘Benadruk wat het zelf kan doen’. (2020). Nu.nl. Klik hier
– ‘Omgaan met de gevolgen van het coronavirus.’ (2020). NJi. Klik hier.

 

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Ik mag hier ook nooit iets!‘ | Hoe je je kind of tiener steeds wat meer vrijheid geeft.
– ‘Boos zijn kun je leren!‘ | 6 stappen om je kind te leren zijn boosheid te beheersen.
‘Ik moet het mijn kind eerst 10x vragen…‘ – Hoe je je kind in 5 stappen leert om beter naar je te luisteren.
– ‘Welke afspraken maak je met je kind of tiener over gamen en telefoongebruik?
– ‘Stop met schreeuwen!‘ (Over: Hoe je in 5 stappen minder schreeuwt tegen je kind)
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Wist jij dit al over opvoeding en ouderschap…? Uitgebreide interviews met toonaangevende experts.

Er wordt al jarenlang veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar opvoeding, ouderschap en kinderen. Het is natuurlijk ontzettend belangrijk dat dat gedaan wordt, want ondanks dat we al veel over deze thema’s weten, is er ook nog veel dat we niet weten.

Ik vind het persoonlijk erg belangrijk om in mijn werk als opvoedcoach & psycholoog uit te gaan van informatie, die gebaseerd is op wetenschappelijk onderzoek. Daardoor weet ik dat de adviezen, die ik ouders geef, goed werken als ze naar behoren worden uitgevoerd.

Daarnaast zie ik helaas nog te veel adviezen, die misschien wel goed aanvoelen (zg. ‘opvoedmythes’), maar waarvan niet aangetoond is dat ze daadwerkelijk werken op de manier zoals ouders graag zagen dat ze werken. Je wil heel graag voorkomen dat dergelijke adviezen averechts uitpakken, waardoor je als ouder nog verder van huis bent…

Ik zag dan ook graag dat de informatie uit wetenschappelijk onderzoek zo veel als mogelijk bij de ouders zelf terechtkwam. Hier draag ik dan ook graag mijn steentje aan bij. Dat doe ik o.a. aan de hand van het interviewen van onderzoekers en experts; dat zijn allemaal professionals met een universitaire achtergrond. In de interviews vraag ik de professionals niet alleen naar uitgebreide achtergrondinformatie, maar ook naar praktische tips, die je als ouder thuis meteen kunt toepassen. In 2019 ben ik gestart met het interviewen van onderzoekers en experts.

Om je er een mooi overzicht van te geven, heb ik nu alle interviews voor je in deze blogpost verzameld. Zo zie je in één oogopslag welk artikel voor jou het meest relevant is. Zodra ik weer een nieuw interview heb gehouden, zal ik deze post uiteraard updaten. ⇒ Dus scroll snel naar beneden om het artikel met dat thema uit te zoeken, waar jij graag meer over wilt weten.

Ik wens je veel leesplezier en natuurlijk veel mooie inzichten!

Met vriendelijke groet,
dr. Joyce Akse

P.s.: Ondersteun jij ook het idee om zo veel mogelijke wetenschappelijke kennis en inzichten over opvoeding & ouderschap bij ouders ‘thuis’ te krijgen?
⇒ Deel dan dit artikel, zodat ook de ouders en opvoeders uit jouw vriendenkring deze informatie kunnen lezen én er thuis mee aan de slag kunnen gaan. Alvast ontzettend bedankt hiervoor! 


.

 

vader_praat_met_zoon(7) ‘Heeft mijn kind autisme of niet? Wat je er als ouder of leerkracht over moet weten.‘ (25-9-2019)
Interview met drs. Stephanie Voncken – Spierts; MosaLira.

(6)Wat je echt moet weten over het huilen, troosten en slapen van baby’s.‘ (1-9-2019) 
Interview met dr. Roos Rodenburg; Universiteit van Amsterdam.

(5)Samen opvoeden na scheiding: Hoe doe je dat?‘ (24-7-2019) 
Interview met dr. Inge van der Valk; Universiteit Utrecht.

(4)Als je de balans kwijt raakt. | Hoe houd je alle ballen in de lucht zonder stress?‘ (1-7-2019) 
Interview met drs. Agathe Hania-Akse; Expeditie Werkplezier.

moeder_dochter_lachend_bij_elkaar(3) ‘Mijn kind eet zo slecht. Moet ik me zorgen maken?‘ (31-5-2019) 
Interview met drs. Eline de Haan; SeysCentra.

(2) ‘Wat vertel je je kind als het een dierbare verliest?‘ (1-5-2019)
Interview met dr. Mariken Spuij; Universiteit Utrecht

(1) ‘Ruzie tussen broers en zussen: Zo los je het op!‘ (25-3-2019)
Interview met dr. Kirsten Buist; Universiteit Utrecht

 


Ken jij een onderzoeker of professional, die ik echt zou moeten interviewen?
Laat me dat dan weten. Je kunt via deze link contact met me opnemen


 

 

joyce_rosegrijs_staand_cOpvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie (Facebook).


Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw
Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

 

 

Wat gebeurt er allemaal met je kind tijdens de adolescentie? Van kindertijd naar jong volwassenheid. [Overzichtsartikel]

kinderen_jongeren_lachend_op_bankVanaf het moment dat je kind / tiener gaat ‘puberen’ verandert er veel; niet alleen voor je tiener, maar ook voor jou als ouder. In dit ‘overzichtsartikel’ wil ik je een samenvatting geven van wat er in deze periode allemaal voor je tiener verandert. Zoals je zult lezen, is dat echt ontzettend veel: op maar liefst 8 domeinen maakt je tiener een enorme ontwikkeling door.
Je begrijpt dat ik in dit artikel niet alle domeinen even uitgebreid zal bespreken, maar daar zal ik in latere artikelen nog wel eens op terugkomen.

Mijn doel van dit artikel is om jou als ouder een overzicht te geven van wat er op dit moment allemaal met jouw tiener gebeurt en waarom hij/zij zich soms – maar lang niet altijd – zo lastig / vervelend / moeilijk kan gedragen. Ik hoop van harte dat dit artikel bijdraagt aan een groter begrip. Uiteraard mag je ook in dit artikel weer mooie praktische tips verwachten, zodat je weet hoe je met sommige lastige opvoedsituaties kunt omgaan.
In de toekomst zal ik over de onderdelen, die je in dit artikel leest, nog meer artikelen schrijven en dan losse thema’s verder uitdiepen.

Pubers, Tieners & Adolescenten
In de volksmond wordt er vaak over ‘pubers’ gesproken. De puberteit gaat strikt genomen alleen over de hormonale veranderingen, die kinderen van deze leeftijd ondergaan. Dat doet echter onvoldoende recht aan álle veranderingen, die er bij je kind gaan spelen. Vandaar dat ik deze term zo veel mogelijk probeer te vermijden.
De officiële en meer adequate term, die voor deze leeftijdsgroep gebruikt wordt, is ‘adolescent’. Ook het woord ‘tiener’ zal ik in dit artikel gebruiken voor kinderen in de leeftijd van 10 t/m 19 jaar.

Leeftijd van adolescenten
Vaak wordt gedacht dat de adolescentieperiode loopt van 12 t/m 18 jaar. Voordat je kind 13 jaar oud is, zit hij nog op de basisschool en zie je hem waarschijnlijk nog als kind. Vanaf 18 jaar mag je kind o.a. officieel gaan stemmen en auto rijden en wordt hij geacht zich te gedragen als een volwassene.

Toch weten we uit onderzoek dat (o.a.) de hersenontwikkeling van adolescenten op de leeftijd van 18 jaar nog niet voltooid is. Sterker nog, de hersenontwikkeling loopt nog tot een jaar of 25 (je leest er hieronder meer over). Dat betekent voor jou als ouder dat ook je ‘jong volwassen’ kind af en toe nog wel wat hulp kan gebruiken. Dus ook op die leeftijd ben je als ouder echt nog niet overbodig. 😉

 

De adolescentie begint dus al eerder dan 12 jaar en eindigt later dan 18 jaar. Grofweg kun je de adolescentieperiode indelen in 4 stadia of fasen. Elke fase heeft z’n eigen kenmerken, die ik hieronder kort voor je uiteenzet.

(1) Vroege adolescentie (10 – 14 jaar): 
meisjes_tablet_lachendHet gedrag van je tiener wordt op deze leeftijd beïnvloed door hormonen én door het proces van de hersenrijping. Daardoor is hij emotioneler en reageert hij gevoeliger op allerlei dingen. Tegelijkertijd denken tieners minder goed (of beter gezegd: ‘anders’) na, waardoor ze impulsief kunnen handelen. Ook is hij in deze fase erg gericht op het bevredigen van directe behoeftes. Als je tiener ergens zin in heeft, dan wil hij dat het liefst direct, meteen, onmiddellijk. Ook het proces van losmaking van  de ouders hoort bij deze vroege fase.

(2) Midden adolescentie (14 – 16 jaar): 
kinderen_tieners_groep_op_bankJe tiener is nu – meer dan anders – geneigd om risico’s te nemen. Het draait allemaal om het krijgen van kicks en om experimenteren. Het probleem daarbij is dat hij op deze leeftijd nog niet de consequenties van zijn gedrag kan overzien. Desgevraagd kan hij de mogelijke risico’s wel benoemen, maar dat roept nu (nog) geen emoties op; dus ondanks dat hij de risico’s (in theorie) kent, wil dat niet zeggen dat hij het risicovolle gedrag (in praktijk) achterwege zal laten. Ook emoties voeren in deze fase nog steeds de boventoon.

(3) Late adolescentie (16 – 22 jaar) 
kinderen_tieners_staand_in_park_rokenJe tiener krijgt steeds meer grip op zijn eigen handelen en zijn gedrag. Hij is in staat om weloverwogen keuzes te maken, zijn gedrag te evalueren en zich aan te passen aan sociale situaties. Je merkt dat het gedrag van je tiener in een betere balans raakt en je ziet dat hij zich steeds zelfstandiger en onafhankelijker gaat gedragen. Er worden meer weloverwogen beslissingen genomen, omdat ze nu ook steeds beter de langetermijneffecten van hun gedrag in overweging nemen.

(4) Jong volwassenheid (18 – 25 jaar)
studenten_lachen_papierenJongvolwassenen groeien toe naar zelfstandigheid. Ze zijn met zichzelf bezig en gaan door met ontdekken wie ze zijn; de ontwikkeling van hun eigen identiteit gaat nog door. Jongeren kijken soms nog kritisch naar zichzelf: wat kan ik, hoe zie ik eruit? Toch zijn ze als jong volwassene minder onzeker en kwetsbaar dan in de adolescentie. Op deze leeftijd worden hun vriendschappen nog hechter en wordt de invloed van hun vriendenkring groter dan die van hun ouders. Ze worden zelfstandig, gaan misschien studeren, op kamers wonen en/of gaan werken.

 

Hieronder vind je een overzicht van alle veranderingen, die je tiener tijdens de adolescentie gaat doormaken. Uiteraard komen deze veranderingen niet voor alle tieners op hetzelfde moment of op dezelfde manier voor; bij sommige tieners zul je van het ene domein meer ‘last’ hebben en van het andere merk je nagenoeg niks. Die individuele verschillen zijn er zeker en hoeven niet direct problematisch te zijn.

 

(1) Lichamelijke veranderingen & Groei
ive_had_to_reprogram_my_voice_recognitionHet meest opvallende aan de adolescentie is misschien nog wel de groeispurt; daardoor groeien ze ineens ontzettend hard (soms wel 10 cm per jaar) en neemt hun gewicht toe. Op sommige momenten heb je het idee dat het eten niet aan te slepen is en dat de koelkast nooit lang vol is. Je tiener heeft voor zijn groei brandstof nodig en dat merk je ook als ouder op deze manier heel duidelijk.
Meisjes beginnen gemiddeld genomen eerder met de groeispurt dan jongens.

Het lichaam van je tiener raakt tijdens de adolescentie onder invloed van hormonen. Hij/zij krijgt niet alleen puisten, maar begint ook naar zweet te ruiken, krijgt meer lichaamsbeharing en wordt geslachtsrijp. Meisjes worden o.a. voor het eerst ongesteld, krijgen borstvorming en rondere vormen; jongens krijgen o.a. een zwaardere stem, een ander postuur, meer spiermassa, hun eerste ochtenderectie en natte dromen.

Rond de leeftijd van 18 jaar zijn de meeste tieners uitgegroeid en is de lichamelijke ontwikkeling grotendeels ten einde; de hersenontwikkeling gaat dan nog wel een tijdje door.

⇒ Je tiener kan met periodes enorm veel groeien. Zorg ervoor dat hij juist dan gezonde voeding binnenkrijgt. Dat stimuleert niet alleen een gezonde groei, maar ook gezonde eetgewoonten en een gezonde leefstijl. Daar heeft je tiener niet alleen nu, maar ook als volwassene nog veel profijt van.
Eet jouw tiener op dit moment (nog) niet goed? Lees dan het artikel ‘‘Vind ik niet lekker!’ (Over jouw rol aan tafel en hoe jij er voor kunt zorgen dat je kind beter eet.)‘. 


(2) Verandering in de ouder-kind relatie

jongen_tiener_luistert_niet_naar_oudersDe relatie tussen jou en je tiener verandert van een ‘verticale’ relatie naar een meer ‘horizontale’ relatie. Als je kind de adolescentiefase nog niet bereikt heeft, ben jij als ouder gezaghebbend: jij beslist uiteindelijk wat er wel of niet gebeurt en wat je kind wel of niet mag (liefst natuurlijk met een positieve opvoedaanpak). Jullie relatie is dan ‘verticaal’; jij staat als ouder qua gezag ‘boven’ je kind.

Jullie relatie en onderlinge verhoudingen veranderen naarmate je kind een adolescent wordt. Formeel heb je natuurlijk ook nog het gezag over je kind en ben je nog steeds verantwoordelijk voor je kind, je tiener zal nu steeds vaker zijn eigen stem laten gelden en misschien wel tegen je in protest komen. Je merkt dat je steeds meer naar de mening van je tiener gaat luisteren en steeds vaker water bij de wijn gaat doen (wat iets anders is dan je tiener steeds zijn zin geven of hem alles laten doen wat hij wil). Jullie relatie wordt steeds meer ‘horizontaal’; jullie staan steeds meer op gelijk niveau.
Uiteraard merk je dat bij iedere tiener op een andere manier en in meer of mindere mate. 

Deze verandering, die jullie relatie ondergaat, is belangrijk voor de ontwikkeling van je tiener. Op deze manier maakt hij zich steeds wat meer van je los om later – als hij nog weer een paar jaar ouder is – op eigen benen te kunnen staan. Het proces dat daarvoor nodig is, vindt plaats tijdens de adolescentie.

Het is normaal dat tieners zich soms terugtrekken en je nog maar weinig vertellen; dit hoort bij het volwassen worden. In tegenstelling tot wat veel wordt gedacht, zijn dit geen bedreigingen voor een goede relatie met ouders, maar zijn het juist signalen dat je tiener op weg is naar volwassenheid.

Juist bij tieners is het belangrijk om een veilige omgeving te creëren en steun te bieden, zodat je tiener zich volledig kan ontwikkelen. Bovendien ben je als ouder van belang voor de gezondheid van je kind, mn. als het gaat om sporten, gezond eten en mediagebruik.

⇒ Je tiener heeft jou als ouder nog steeds nodig. Jij bent enerzijds ontzettend belangrijk voor je tiener om steun, emotionele warmte en liefde te geven en anderzijds om duidelijke regels op te stellen (evt. in samenspraak met je tiener), waar je tiener zich aan dient te houden.
Ook in de ogen van je tiener is de steun van ouders belangrijk. Ze vinden het doorgaans meer dan gewoon dat ouders regels hebben en afspraken maken. Kernwoorden hierin zijn duidelijke communicatie, begrip, aandacht en positieve feedback.

Om verantwoord gedrag te ontwikkelen, moet je tiener verantwoordelijkheid krijgen.  Je kunt je tiener geleidelijk aan meer vrijheid geven, uiteraard alleen als hij laat zien dat hij die vrijheid aankan.

meisje_tiener_moeder_lachend_op_bank

⇒ Ook al wil je tiener steeds meer een eigen leven gaan leiden, hij is nog lang geen volwassen. We weten dat tieners, van wie de ouders weten waar ze zijn, minder in de problemen komen. Zorg er dus voor dat je weet waar en met wie je tiener is en spreek af dat hij je op tijd iets laat weten indien er iets verandert.

⇒  Blijf met je tiener praten. Soms lijkt dat wel een onmogelijke opgave, maar kies er je momenten voor uit. Bijv. tijdens het avondeten, een autoritje, tijdens het afwassen of vlak voor het slapengaan.

⇒ Wat je nog meer kunt doen:
Blijf dingen samen doen met je tiener: denk dan aan een stukje fietsen, naar het zwembad of naar de bioscoop gaan. Blijf betrokken bij je tiener: ga naar wedstrijden of uitvoeringen van je kind. Kijk samen tv of een video en praat erover. Betrek je tiener ook bij regelzaken in huis: laat je tiener bijv. meedenken over jullie vakantie. Vraag je tiener om hulp, bijvoorbeeld met je computer of je mobiele telefoon. Kook samen; laat je tiener bedenken wat je gaat eten.

Kortom, het is normaal dat je tiener je van zich afduwt, maar vergeet niet dat hij je ook nu nog heel hard nodig heeft.

 

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 


(3) Vrienden vs. Ouders

kinderen_tieners_lachend_zittend_op_grondNu je tiener ouder wordt, merk je dat hij steeds minder thuis is en steeds meer naar zijn vrienden trekt. Hij is nog best wel eens thuis, maar vooral om te eten, te slapen en voor de schone was. 😉 En als hij dan eens thuis is, brengt hij het meest van zijn tijd door – liefst alleen – op zijn slaapkamer. Je mag ook niet zo maar meer zijn kamer binnenkomen; hij heeft een briefje met ‘verboden voor ouders en zusjes’ op de deur gehangen. De privacy van je tiener wordt belangrijker voor hem.

Je merkt ook dat je steeds minder weet van je kind; hij komt niet meer als eerste naar jou, maar bespreekt zijn beslommeringen nu eerder met zijn vrienden. Sterker nog, hij heeft zelfs dingen die hij het liefst geheim houdt en helemaal niet met jou bespreekt.

Het contact met vrienden, klasgenoten of leeftijdgenoten wordt steeds belangrijker voor je tiener. Ook dat is een opvallende verandering in deze periode. Daarom is het ook niet vreemd dat je tiener niet zonder zijn telefoon lijkt te kunnen. Dat is namelijk zijn directe ‘life line’ met zijn vrienden. En natuurlijk kleven er ook nadelen aan deze apparaten, maar je weet vast nog wel dat je zelf vroeger urenlang aan de telefoon hing en met een van je vriend(inn)en aan het bellen was (en je eigen moeder ook niet begreep waar het hele gesprek nou alweer over ging. ‘Jullie hebben elkaar toch net nog op school gezien?’).

Vooral het communiceren met vrienden geeft je tiener een positief gevoel. Het nadeel ervan is dat ze ook teleurgesteld en afgewezen kunnen worden door hun vrienden. Tieners zijn juist daar extra gevoelig voor. Dit heeft te maken met de onzekerheid over hun zelfbeeld, de drang om ergens bij te horen en om vooral niet op te vallen.
Bij heftige en/of herhaalde afwijzingen is er sprake van pesten. Juist omdat pubers graag ergens bij willen horen, gaan ze onder groepsdruk ook zelf pesten. Met name cyberpesten is een toenemend  probleem onder tieners. 

⇒ Maar vergis je niet: als ouder blijf je ook nu nog heel belangrijk voor je tiener. Jouw mening en goedkeuring doet er nog steeds toe, ook al laat je tiener dat niet zo merken. Blijf dus ook nu jouw mening, overwegingen en ideeën met je tiener delen, zodat hij die hoort en in zijn beslissingen mee kan nemen.

⇒ Maak duidelijke afspraken over het telefoongebruik van je tiener. Verbieden is geen optie, dat komt jullie relatie namelijk absoluut niet ten goede. Duidelijke afspraken zijn echter onmisbaar; denk daarbij aan ‘geen apparaten tijdens het eten’ en ‘geen apparaten op de slaapkamer’.
Wil je graag weten hoe je dat thuis aanpakt? Lees dan m’n artikel ‘Welke afspraken maak je met je kind of tiener over gamen en telefoongebruik?‘.

 

hersenstichting_vereenvoudigde_versie_anatomie_hersenen

(4) Hersenontwikkeling: 
Tijdens de adolescentie maakt de hersenontwikkeling een cruciale fase door. Deze ontwikkeling loopt vanaf de geboorte tot de leeftijd van 25/26 jaar*. En dan hebben we het vooral over de ‘prefrontale cortex’; het voorste deel van je brein (het deel dat grofweg achter je voorhoofd ligt).
* Ook na die leeftijd blijven de hersenen nog veranderen, maar niet meer zo ingrijpend als tijdens de adolescentie.

In deze fase is de communicatie tussen verschillende hersengebieden nog niet in balans. Tijdens de  vroege adolescentie zijn de hersenen volop in verbouwing: ‘overbodige’ hersencellen worden afgevoerd (volgens het ‘use it or lose it’-principe) en verbindingen tussen de overblijvende hersencellen worden steeds sterker. Door dit proces wordt de communicatie tussen de hersencellen geoptimaliseerd. Deze optimalisatie verloopt niet in alle hersengebieden tegelijkertijd; de prefrontale cortex is bijvoorbeeld als laatste aan de beurt.

Tijdens de adolescentie vinden er ontwikkelingen in de hersenen plaats op drie niveaus: cognitief, emotioneel en sociaal. De cognitieve ontwikkeling zorgt ervoor dat je kunt denken, leren en rationeel redeneren (prefrontale cortex). De emotionele ontwikkeling zorgt ervoor dat je intense emoties beter kunt controleren (o.a. subcorticale gebieden). En de sociale ontwikkeling zorgt voor meer inzicht in jezelf en anderen (o.a. prefrontale cortex. De ontwikkeling op deze drie niveaus wordt aangestuurd door enerzijds de emotionele en anderzijds de rationele  hersengebieden.
Verderop in dit artikel lees je hier meer over.

Deze ontwikkelingen treden dus allemaal op tijdens de adolescentie en hebben tijd nodig. Hierdoor zie je aan je tiener dat hij meer risicovol gedrag vertoont, waarvan hij de consequenties nog niet kan overzien (zeker niet op de lange termijn) en dat hij vaker de grenzen opzoekt. Tieners zijn in deze periode ook meer gevoelig voor beloning (en juist minder voor straf).

⇒ Benoem wat je tiener goed doet. Geef ‘m liever een compliment dan dat je ‘m straf geeft. Die boodschap komt niet alleen beduidend beter aan bij jouw tiener (en tieners in het algemeen), maar zorgt ook voor een fijnere sfeer in huis.

⇒ Je tiener kan zich nog niet zo goed in een ander verplaatsen en heeft daardoor niet altijd door dat hij/zij een ander met zijn/haar opmerking(en) kan kwetsen. Reageer in zo’n situatie niet direct heel emotioneel, maar leg je tiener uit dat die opmerking jou pijn gedaan heeft. Zo leert je tiener wat hij beter wel en niet kan zeggen.

⇒ Ook al wil je tiener steeds meer als volwassene behandeld worden, hij is het nog niet. Dat betekent ook dat jij als ouder de komende jaren nog zijn ‘prefrontale cortex’ bent en je tiener moet helpen bij het weerstaan van verleidingen, met sociale omgangsvormen, overzien van de consequenties van zijn gedrag (wat in praktijk kan betekenen dat hij iets nog niet mag doen), met gepaste verantwoordelijkheden ed.

⇒ Wat je als ouder nog meer kunt doen:
– Probeer je tiener te begrijpen: Alleen al begrip voor de ingrijpende veranderingen in het hoofd (en lichaam) van je tiener, zal helpen om de adolescentie samen en in goede harmonie door te komen.
– Bied structuur en veiligheid: De adolescentie is een verwarrende fase, waarin je tiener zich losmaakt en  tegelijkertijd een veilige plek en grenzen nodig heeft. Een veilige, stabiele basis helpt je tiener op weg naar volwassenheid.

 

(5) Emotionele ontwikkeling
meisje_tiener_verdrietig_moeder_troostDoor de ontwikkeling in het subcorticale deel van de hersenen van je tiener, merk je dat hij vaker emotioneel reageert en misschien zelfs vaker huilt. Maar dat is nog niet alles. Je merkt nu ook dat je tiener gevat uit de hoek kan komen of ineens chagrijnig, geïrriteerd of brutaal op je reageert. Ook stemmingswisselingen kunnen hun intrede doen.

Door zijn hersenontwikkeling merk je aan je tiener dat hij steeds beter leert om zijn emoties onder controle te hebben en te beheersen. Uiteraard gaat dat met vallen en opstaan.

⇒ Als ouder kun je je tiener hierin ondersteunen: 
– Laat zien dat je bij je tiener betrokken bent en dat je er voor hem bent.
– Laat zien dat je trots bent op hoe goed je tiener zijn best doet.
– Laat je tiener eens naar zichzelf kijken door hem te confronteren met zijn gedrag, gevoelens en drijfveren.
– Toon begrip en belangstelling voor de interesses en hobby’s van je tiener.

 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.


 


(6) Het slaappatroon van je tiener verandert

meisje_tiener_met_telefoon_in_bedHet slaappatroon van je tiener verandert: het stofje dat voor het ‘slaperige gevoel’ zorgt (melatonine) wordt tijdens de adolescentie pas later op de dag aangemaakt. Daardoor is je tiener later moe en valt hij later in slaap. Toch heeft hij nog steeds voldoende slaap nodig (ong. 9-10 uur per dag) en zal hij ’s ochtends weer op tijd uit bed moeten komen om op tijd op school te zijn. Je kunt je voorstellen dat als je later in slaap valt het moeilijker is om ’s ochtends op tijd wakker te worden…
Ook het veranderende slaap- / waakpatroon komt door veranderingen in de hersenen, omdat het slaaphormoon (in de pijnappelklier) op een later tijdstip wordt afgegeven. 

⇒ Zorg ervoor dat je tiener op tijd naar bed gaat en voldoende uren slaapt. Leg je tiener al van jongs af aan uit dat het belangrijk is om op tijd naar bed te gaan; dat komt zijn humeur, concentratie, cijfers op school en lichamelijke groei alleen maar ten goede. Als je dat toen nog niet zo zeer hebt gedaan, kun je er ook nu nog gewoon mee beginnen.

⇒ Probeer regelmatige bedtijden aan te houden, zowel door de week als in het weekend. Vermijd vanaf een uur voor het slapen het gebruik van computers, tablets & smartphones, cafeïne en intensief sporten. Je kunt o.a. met je tiener afspreken dat zijn telefoon bij het slapen niet op zijn slaapkamer ligt.

 

(7) Cognitieve ontwikkeling & Schoolperikelen
Female Home Tutor Helping Boy With StudiesOok op cognitief gebied maken tieners een grote ontwikkeling door. Ze kunnen al duidelijk beter plannen en systematisch werken dan kinderen in de basisschoolleeftijd. Tieners kunnen beter van tevoren bedenken hoe ze iets het beste kunnen aanpakken; ze kunnen vooral goed plannen voor iets wat hier en nu moet gebeuren. Ze hebben echter nog moeite met plannen voor over een week of een maand. Ook dat heeft weer te maken met de hersenontwikkeling, met name de prefrontale cortex. Het plannen gaat dus wel al beter dan in de kindertijd, maar nog lang niet zoals een volwassene het zou aanpakken. Dus ook op dit gebied heeft je tiener af en toe nog jouw hulp nodig.

Huiswerk maken
Verstandig huiswerk maken betekent vooruit werken en niet pas een dag van tevoren beginnen met leren. Als tieners eenmaal aan het huiswerk beginnen, kunnen ze systematisch te werk gaan. Vaak beginnen ze echter te laat om de stof nog goed door te kunnen nemen. Daardoor kunnen ze in de knoei komen: ze halen onvoldoendes en/of raken gedemotiveerd.

De meeste scholieren hebben wel de intentie om het goed te doen op school en willen serieus omgaan met hun schoolwerk. Toch blijft het ook nu belangrijk om een oogje in het zeil te houden.

meisje_tiener_telefoon_stiekem_huiswerkVeel ouders ervaren dat hun tiener tijdens het huiswerk maken afgeleid wordt door de sociale media (via computer en mobiele telefoon), waardoor ze moeite hebben om zich te concentreren op hun huiswerk. Uit onderzoek blijkt dat de schoolresultaten door deze afleiding achteruit kunnen gaan.

⇒ Informeer regelmatig bij je tiener of het huiswerk af is (dat kan soms best lastig zijn, zeker als het niet goed gaat). Ook al laten ze het niet altijd merken, je tiener waardeert het toch wel als je aandacht voor hem hebt. Probeer een positief en begripvol standpunt in te nemen.

⇒ Spreek duidelijk met je tiener af wanneer hij huiswerk maakt en wanneer dat niet hoeft. Op die momenten kan hij dus andere dingen doen.

⇒ Ontdek samen met je tiener wat het beste voor hem werkt m.b.t. zijn telefoon. Voor de ene tiener werkt het beter om elk half uur 5 minuutjes op zijn telefoon te kijken; voor de andere is het beter om de telefoon weg te laten tot het huiswerk helemaal af is. Bijna alle tieners hebben hier hun ouders voor nodig; uit zichzelf kunnen ze zich nl. maar moeilijk beheersen.

 

(8) Ontwikkeling van zijn identiteit 
meisje_tiener_twee_gezichtenTieners zijn tijdens de adolescentie bezig om zichzelf en hun eigen identiteit te ontdekken. Ze kijken kritisch naar zichzelf, waardoor ze zich onzeker kunnen voelen en kwetsbaar zijn.

Ze gaan niet alleen op zoek naar het antwoord op de vraag ‘wie ben ik eigenlijk?’, maar ze ontdekken ook hun persoonlijke talenten en kwaliteiten op school, hun seksuele identiteit, hun culturele identiteit, hun religieuze identiteit, welk beroep ze later willen uitoefenen, hoe anderen tegen hen aankijken en ze moeten zichzelf (met alle veranderingen die nu optreden) leren accepteren. Ook de jeugdcultuur heeft op deze leeftijd veel invloed; tieners kijken op naar idolen en trendsetters en zien hen als voorbeeld.

Al met al kan deze zoektocht behoorlijk stressvol zijn en kan het het dagelijks functioneren van tieners beïnvloeden. Het ontwikkelen van een sterke identiteit is een complexe opgave, waar tieners dagelijks mee bezig kunnen zijn.
Op basis van onderzoek weten we dat tieners met een sterke identiteit sterke positieve relaties met vrienden en ouders hebben en dat ze minder kans hebben op het ontwikkelen van een depressie.

Tijdens de adolescentie merk je dat je tiener zichzelf steeds beter leert kennen, dat hij zich steeds beter kan inleven in anderen, dat hij steeds beter kan samenwerken, dat hij steeds beter luistert, beter kan doorzetten en dat hij beter ongeschreven regels oppikt.

⇒ Als het je als ouder lukt om onafhankelijk gedrag en initiatieven van je tiener aan te moedigen, dan verloopt de identiteitsontwikkeling soepeler.

 

Tot zover de bespreking van de 8 domeinen die bij jouw tiener in ontwikkeling zijn. Zoals je hebt kunnen lezen, gebeurt er dus behoorlijk wat. Geen wonder dat hij af en toe boos wordt, uit zijn slof schiet, erg moe is of alles vervelend vindt. Hopelijk heb je in dit artikel aanknopingspunten gevonden over hoe je op een positieve manier met het gedrag van je tiener kunt omgaan.
Hieronder vind je nog meer artikelen, die ik schreef over tieners. Wellicht zit daar nog eentje bij die je ook interessant vindt. 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 


Joyce gebruikte / las voor dit artikel o.a. de volgende bronnen

– Brochure ‘Puberhersenen in ontwikkeling’. Hersenstichting. Klik hier.
– ‘Een sterke identiteit geeft adolescenten mentale veerkracht’. Universiteit Utrecht. Klik hier.
– Keijsers, L. (2013). ‘Waarom tieners zo irritant kunnen zijn en hoe je daar als ouder mee kunt leren leven.’. Tielt: Uitgeverij Lannoo NV.
– Crone, E. (2019). ‘Waarom doen pubers zo vaak domme dingen?’. Universiteit van Nederland. Klik hier.
– Keijsers, L. (2018). Hoe worden we van irritante pubers leuke individuen?. Universiteit van Nederland. Klik hier.
– ‘Alles over het puberbrein.’ Ouders van Nu. Klik hier.
– ‘Puberteit’. Opvoedinformatie. Klik hier
– ‘Wat gebeurt er in de puberteit in je hersenen?’. SchoolTV. Klik hier.


Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:

– ‘Hoe je in slechts 5 stappen de emotionele veerkracht van je kind of tiener stimuleert‘ [incl. korte test].
– ‘Waarom worden kinderen en tieners toch zo boos?‘.
– ‘Welke afspraken maak je met je kind of tiener over gamen en telefoongebruik?‘.
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.

 

Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw

 

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

 

‘Ik zat urenlang te denken, wat ik mijn kind nu weer zou schenken…’ [ De 4-cadeautjesregel ]

kerst_vrouw_stress_cadeaus

De decembermaand staat voor de meesten van ons echt in het teken van pakjes & cadeautjes. Je kind kreeg misschien al een kleinigheidje in zijn schoen, mooie cadeaus op Pakjesavond en dan nu ook nog een paar cadeaus onder de kerstboom. En hoe vaker je in een korte tijd cadeautjes voor iemand wil uitzoeken, hoe moeilijker het wordt om iets te vinden wat de ander echt leuk vindt. En dan hebben we het er nog niet over gehad dat de meeste kinderen sowieso al best veel speelgoed hebben. Kortom: wat geef je je kind nu weer…?! Dat is toch wel de december-cadeaustress in een notendop…
Lees dit artikel als je met de kerst géén cadeaus wil geven, maar er wel op een leuke en gezellige manier bij stil wil staan.

kerst_4_gifts_rule

Precies om deze cadeaustress te verminderen of in goede banen te leiden, hebben ze in Amerika een mooie, praktische oplossing bedacht: de ‘4-cadeautjesregel’. Daarbij worden alle cadeautjes, die je ook maar zou kunnen geven, in 4 categorieën verdeeld. Voor jou als ouder kan het een stuk makkelijker zijn om cadeautjes uit te zoeken, die binnen een bepaalde categorie vallen in plaats van te zoeken naar een willekeurig cadeau…

Hieronder vind je de 4 categorieën. Ik geef je meteen per categorie een aantal leuke cadeautips, zodat je er direct mee aan de slag kunt gaan.

(1) ‘Something they want’: Een cadeau dat je kind zelf graag wil krijgen.

kerst_dochter_kust_mama_cadeau
Dit is een cadeautje dat op het verlanglijstje van je kind staat. Het enige dat je hiervoor hoeft te doen, is samen met je kind een verlanglijstje te maken. Uiteraard is het goed om dan wel voor jezelf een budget te bepalen (zodat je duidelijk hebt wat je aan dat cadeau wilt/kunt uitgeven) en daarna te kijken naar welk cadeau er binnen dat budget past.

(2) ‘Something they need’: Een cadeau dat je kind nodig heeft.

meisje_stopt_schoolspullen_in_rugzak
Cadeaus die binnen deze categorie vallen zijn spulletjes, die je kind nodig heeft. Het gaat dus om praktische cadeautjes. Denk dan aan cadeautjes, die je kind nodig heeft voor op school of voor zijn hobby.

Spulletjes voor school: broodtrommel, beker, rugzak, etui, agenda.
Gymmen op school: Gymkleren of – schoenen.
Winteraccessoires: handschoenen, muts, oorwarmers, sjaal.
Zomeraccessoires: zonnebril, petje, zonnehoedje.
Zwemles: zwempak, zwembroek, zwembandjes.
Slaapkamer: dekbedovertrek, bureaulamp, wekker.
Verzorging: shampoo, douchegel, badschuim, tandenborstel & tandpasta

.
Andere ideeën: fiets, helm, nieuwe outfit voor zijn sport of hobby (bijv. voetbal- / hockey- / wielrentenue).

TIP: Deze cadeaus lijken misschien niet echt leuk voor kinderen om te krijgen. Maar: kies je nou de versie uit met dat ene figuurtje, waar je kind helemaal fan van is, dan wordt ook dit cadeau weer hartstikke leuk!

(3) ‘Something to wear’: Een cadeau om aan te trekken.

kerst_kinderen_kerstkleding
Deze categorie spreekt eigenlijk wel voor zich; het gaat om kleding voor je kind.

– Kleding: nieuwe outfit voor overdag.
– Nachtkleding: pyjama, onesie, pantoffels.
– Andere ideeën: sokken, ondergoed, panty / legging, haaraccessoires.

(4) ‘Something to read’: Een cadeau om te lezen.

Story Time
Ook deze categorie is natuurlijk vrij duidelijk. Geef je kind een boek (of tijdschrift) cadeau.
Lees hier waarom lezen zo belangrijk is voor je kind; en dat is niet alleen voor het stimuleren van de taal- / spraakontwikkeling.

Er zijn zoveel leuke boeken beschikbaar; de keuze is reuze. Er zijn ook ontzettend veel verschillende soorten boeken, voor jong en oud. Boeken vol spannende avonturen, ontroerende verhalen, gekke fratsen en ga zo maar door.

Als jezelf geen lezer bent of als je kind (nog) geen lezer is en je wil graag een boek voor hem uitkiezen, dan is het handig om aan te sluiten bij de interesses van je kind.

⇒ Houd je kind van een specifieke sport?

boeken_vivan_den_hollander
Pak dan een boek van ‘De Effies’, ‘Voetbalsterren’, ‘Alles over hockey van A tot Z’. Vaak zijn er ook boeken verkrijgbaar over de favoriete sportclub of sporter van je kind. Ook voor dreumesen en peuters zijn er leuke boeken over sport te lezen, want ook Nijntje en Dribbel houden van sport. [Klik hier voor inspiratie]

⇒ Is je kind helemaal weg van paarden, honden, katten of andere dieren?
Dan kun je denken aan boeken met een verhaal waarin dieren een belangrijke rol spelen of een boek met weetjes over een bepaald dier. Als je op zoek bent naar een serie over dieren, denk dan eens aan boeken als ‘De Roskam’, ‘Manege De Zonnehoeve’, ‘Snuf de hond’ of ‘Dikkie Dik’. [Klik hier voor inspiratie]

⇒ Is je kind fan van muziek, dansen of een muziekgroep?
Denk dan aan boeken als ‘Noot voor Noot’, ‘Boy Band Blues’, de serie ‘Swing’ of boeken over die specifieke muziekgroep, zoals ‘De mooiste K3 verhalen’. [Klik hier voor inspiratie]

TIP: Als je een boek uit een serie kiest, dan bestaat de kans dat je kind helemaal verknocht raakt aan die serie en steeds weer een ander boek van die serie wil lezen. Zo zou je kind zo maar eens een echte lezer kunnen worden! Wees trouwens gerust: je hoeft die boeken echt niet allemaal zelf aan te schaffen; in de bibliotheek vind je ook heel veel boeken van dergelijke series. [Klik hier voor inspiratie]
⇒ Een lidmaatschap van de bibliotheek is voor kinderen doorgaans helemaal gratis.

Zo vind je dus vrij eenvoudig boeken, die goed aansluiten bij de interesses van je kind. En als je het goede boek voor je kind hebt uitgekozen, dan wordt de interesse van je kind zeker geprikkeld en zal het benieuwd zijn naar wat er in dat boek staat.


Is je kind op dit moment geen lezer?
Dan heeft hij nog niet het juiste boek gevonden.


TIP: Een extra voordeel van deze indeling is dat je de categorieën ook kunt verdelen over de grootouders, tantes, ooms en anderen die je kind graag een cadeautje willen geven. Zo maak je het voor hen ook net weer wat makkelijker om een leuk en passend cadeau voor je kind uit te zoeken!

Wat vind jij van de ‘4-cadeautjes-regel’? Ga je ‘m ook thuis toepassen? Of doe je het liever op een andere manier? Laat het hieronder weten.

⇒ Heb jij nog cadeautips om toe te voegen aan deze categorieën?
Zet ze dan als reactie onder dit bericht.

Wil je graag reageren op dit artikel? Dat mag!
Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!


tip_gezin

Wil jij ook Joyce’ waardevolle opvoedtips ontvangen? Helemaal gratis en vrijblijvend. Klik dan hier.

Cadeau: Kort na je aanmelding van het e-zine ontvang je Joyce’ E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’ als cadeau. Dat is dus ook helemaal gratis en vrijblijvend. Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_c

Heb je vragen over je kind die niet goed naar je luistert en/of die niet wil eten of slapen? Of heb je misschien een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op of lees hier wat ik voor je zou kunnen betekenen.

Ik wens je iedereen in ieder geval hele fijne feestdagen zonder pakjesstress!

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse/Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Klik hier voor je dagelijkse portie OpvoedInspiratie (op Facebook).

Lees ook andere artikelen van Joyce over ‘SinterKerstenNieuw’ boordevol waardevolle opvoedtips:
– De decembermaand: Gezellig met het hele gezin en toch niet duur?!. Klik hier.
– Pakjesstress in de drukke Decembermaand [Joyce te gast bij L1mburg Centraal]. Klik hier.
– Druk, druk, druk…? (Praktische adviezen over hoe je tijdens drukke periodes rust én overzicht houdt.). Klik hier.
– ‘Hoe houd je het Sinterklaasfeest leuk, voor je kind én voor jezelf? (4 handige tips, 4 dringende vragen, 1 vrolijke Sinterklaas Aftelkalender)‘.
– De magie van Sinterklaas (over: Waarom je kind in Sinterklaas gelooft; of de kerstman, de Paashaas, sprookjes…). Klik hier.
‘Een surprise maken: Broodnodige inspiratie voor de last-minute knutselaars’.
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

cropped-logo_akse_coaching_groot_nieuw.pngGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Hoe je in slechts 5 stappen de emotionele veerkracht van je kind of tiener stimuleert [incl. korte test].

kind_heeft_spin_op_handJij hebt vast ook wel eens een situatie gehad, waar je het liefst uit zou willen vluchten of wegrennen. Je was bijv. geschrokken, je was bang of je voelde je gewoon niet op je gemak. Ook je kind komt wel eens in zulke situaties terecht.

Als ouder is het vaak lastig om te zien dat je kind bang is of zich niet prettig voelt. Je wil dan het liefst die angst of dat ongemak zo snel mogelijk bij je kind wegnemen. Eigenlijk is dat jammer, want in de meeste van die situaties kun je de angst of het ongemak van je kind heel goed omdraaien in een mooi leermoment.
Wat ik hier precies mee bedoel, lees je verderop in het artikel. 

 


Voordat ik je ga uitleggen wat ik daar precies mee bedoel, wil ik je eerst vragen om 3 vragen te beantwoorden. Het zijn een situatie met een dreumes, een kleuter en een tiener. Lees eerst de situatieschets en beantwoord dan de vraag ‘Wat doe je meestal?’. Daarna kies je optie A óf B en ga je door naar de volgende situatieschets.

(1)  Met je dreumes naar de kapper
UTRECHT-JONGE GEZINNENBEURS, UTRECHT-JONGE GEZINNENBEURS‘Je gaat voor het eerst met je dochter (1) naar de kapper. Je hebt je er al een tijdje op verheugd, want dat is toch wel een mijlpaal. Je hebt het bij je oudere kinderen ook al meegemaakt; toen ging het allemaal van een leien dakje. Ook nu heb je je fototoestel binnen handbereik, zodat je deze mijlpaal goed kunt vastleggen. Als je jongste dochter na een tijdje aan de beurt is, ga jij in de kappersstoel zitten en neem je je dochter bij je op schoot. De kapper maakt een praatje met haar, doet haar een mooie kindercape om en gaat dan aan de slag. Tenminste, dat is de bedoeling… Maar zodra de kapper ook maar met de schaar in haar buurt komt, begint je dochter hard te huilen. Je probeert zelf heel rustig te blijven en stelt haar zoveel mogelijk gerust. Maar, wat jij of de kapper ook doet, ze blijft huilen…’

⇒ Wat doe je meestal?
[A] Je staat op, je maakt een nieuwe afspraak en jullie gaan samen naar huis. 
[B] Je blijft gewoon zitten: er is nu toch al in haar haren geknipt en ze zal er toch ooit aan moeten wennen…

(2) Met je zoon in het park
jongen_bang_voor_hond‘Je wandelt met je zoon (5) door het park en je ziet dat er een meneer met een hond aan komt. Zodra de meneer met zijn hond bij jullie is, loopt zijn hond op je zoon af. Hij likt hem op zijn wang, kwispelt met zijn staart en begint dan plotseling enthousiast te blaffen. Je zoon schrikt zich rot van het geblaf en begint te huilen. Sindsdien klampt je zoon zich aan je vast zodra hij ergens een hond ziet. Een maand na het incident met de blaffende hond lopen jullie door een winkelstraat. Niet zo ver van jullie vandaan zie je een mevrouw met een hondje lopen.’

⇒ Wat doe je meestal?
[A] Je merkt dat je zoon weer bang wordt, je zegt niks over de hond en jullie lopen samen een winkel binnen.
[B] Je loopt samen met je zoon op de hond af, je vraagt of je de hond mag aaien (dat mag) en dat doe je vervolgens zachtjes en voorzichtig. Daarna vraag je je zoon om de hond ook eens te aaien.

(3) Met je tiener naar de bibliotheek
meisje_pakt_boek_uit_rek_bibliotheek2‘Je bent met je dochter (10) in de bibliotheek. Ze is op zoek naar een boek dat ze dolgraag wil lezen. Ze heeft het al eens in de bibliotheek zien liggen, dus ze weet zeker dat de bieb het heeft, maar nu kan ze het maar niet vinden. Dan vraagt ze aan mij of ik aan één van de baliemedewerksters wil gaan vragen of het boek is uitgeleend en of ze het misschien voor haar kan reserveren.’

⇒ Wat doe je meestal?
[A] Je zoekt nog even een boek voor jezelf uit en gaat dan naar de baliemedewerkster om te vragen of het boek, dat je dochter zo graag wil lezen, uitgeleend is. 
[B] Je zegt tegen je dochter dat ze dat heel goed zelf kan gaan vragen en je zoekt verder naar dat ene boek dat je zelf zo graag wil lezen. 

Leuk weetje: Twee van de 3 situaties zijn uit mijn leven gegrepen en heb ik dus zelf meegemaakt… 😉 


 


jongen_bang_voor_tandartsZoals je al aan deze situaties merkt, gaat het hier vooral om situaties, die zomaar iedere dag kunnen voorkomen.
Ze zijn niet echt heel bijzonder, je zult ze allemaal wel herkennen; misschien heb je zelf ook wel een soortgelijke situatie met je kind meegemaakt. Er is dan ook niet echt sprake van een grote angst, maar eerder van ongemak, onbehagen, zenuwachtigheid of bang voor het onbekende. In dit artikel gaat het dan ook om dagelijkse angsten, om je ongemakkelijk voelen of om zenuwachtig zijn.
Je zou trouwens ook nog andere situaties kunnen bedenken, die hierop lijken: bang zijn om naar de tandarts, huisarts of het ziekenhuis te gaan, bang zijn voor een spin, insect of ander dier, je ongemakkelijk voelen in een nieuwe situatie of bij onbekende mensen, teleurgesteld zijn omdat je niet uitgenodigd werd voor een feestje, zenuwachtig zijn als je een spreekbeurt moet houden of als je iets moet opbiechten wat je verkeerd hebt gedaan, iets niet durven proeven, niet alleen in je bed of kamer durven slapen en ga zo maar door. 


Emotionele veerkracht

kinderen_superkrachten_arm_omhoogIedereen krijgt natuurlijk te maken met ongemak, tegenslag, stress of angsten; dat zijn echt geen bijzondere situaties. Jouw kind zal daar dus ook wel eens tegen aan lopen. En het eerste dat je waarschijnlijk als ouder zou willen doen is het verdriet, het ongemak, de teleurstelling bij je kind willen wegnemen. Dat is een hele normale primaire reactie. Alleen wil dat niet zeggen dat die reactie meteen de beste is. Sterker nog, in deze situaties is het juist beter om op een andere manier te reageren.

Als je je kind wil leren om op een goede manier met zulke onprettige situaties om te gaan, dan ben je bezig met het ontwikkelen van ‘emotionele veerkracht’. Emotionele veerkracht is het vermogen om op een positieve manier met uiteenlopende gevoelens om te gaan. Hoe beter je hiermee kunt omgaan, hoe meer welbevinden en succes je later in het leven zult ervaren. Vandaar ook dat het belangrijk is om je kind hierin te stimuleren.

 

Hieronder lees je hoe je al in slechts 5 stappen de emotionele veerkracht van je kind kunt stimuleren: 

(1) Neem het ongemak van je kind serieus en bied hem een luisterend oor. 
moeder_dochter_gesprek_aan_tafelAls je kind iets onprettig vindt of ergens bang voor is, dan is het belangrijk dat jij hem laat vertellen wat dat precies is. Uiteraard is dat voor jonge kinderen nog best lastig uit te leggen, maar oudere kinderen kunnen dat al best goed. Zeker als je laat merken dat je oprecht geïnteresseerd bent. Geef ook maar aan dat, als je weet wat er aan de hand is, je je kind nóg beter kunt helpen. Het is voor je kind ook goed om te weten dat iedereen wel eens bang is of zich onprettig voelt en dat dat op zich helemaal niet erg is.
Opmerkingen als ‘stel je niet zo aan’ of ‘je bent ook overal bang voor’ helpen het gesprek trouwens totaal niet op gang  en werken juist averechts. Probeer deze dan ook te voorkomen. 

 


joyce_grijs_aanjou_1
Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?

Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 


(2) Vermijden is geen oplossing.

jongen_klampt_zich_vast_aan_benen_moederAls je kind iets onprettig vindt of ergens bang voor is, dan is je eerste reactie waarschijnlijk ‘kom maar hier, we gaan ergens anders heen / we gaan iets anders doen’. Wat je dan in principe doet, is dat je de vervelende emotie (het verdriet, de teleurstelling of boosheid) bij je kind wegneemt, maar de angst blijft helaas nog steeds bestaan. Je neemt de angst dus niet weg door je kind uit de situatie te halen. Sterker nog, die wordt hierdoor vaak zelfs erger…

⇒ Het overbeschermen van je kind werkt in deze situaties dus averechts.
Uiteraard is het heel vervelend om je kind bang, teleurgesteld of verdrietig te zien, maar het kan zo voorbij zijn. Hoe dat werkt, lees je hieronder.

 

⇒ Heb je op de vragen hierboven A geantwoord? 
Dan heb je voor een aanpak met vermijding gekozen.

 


(3) Help je kind stap voor stap door de angst heen.
moeder_dochter_over_gat_springenBij stap 2 las je al dat het vermijden van het probleem niet de oplossing is. Als jij het probleem voor je kind gaat oplossen door het uit de situatie te halen, leert je kind niet hoe hij de lastige situatie zélf het hoofd kan bieden.

Wat wél de oplossing is, is om samen met je kind door het ongemak, de teleurstelling of de angst heen te gaan.

Leg je kind uit dat iedereen wel eens spannende situaties in zijn leven meemaakt.
Leg ook uit dat het soms nodig is om 10 seconden heel moedig te zijn. Dat is het moment dat je besluit om tóch te stap te zetten en om tóch te doen wat je zo spannend vindt. Dat is ontzettend spannend om te doen, maar alleen zo merk je dat het ook goed kan gaan. Na dat moment van ‘moedig zijn’ zul je zien dat het meestal heel erg meevalt. Maar dat merk je dus pas als je het tóch gedaan hebt.

Uiteraard kun je dan samen met je kind gaan bedenken hoe hij die lastige situatie gaat aanpakken. Je deelt de situatie dan op in kleine stukjes. Wat doet hij eerst en wat daarna, wat kan hij zeggen of hoe kan hij reageren. Maak het maar zo specifiek mogelijk en oefen dat thuis met je kind. Hoe beter je kind weet wat hij kan doen, hoe beter voorbereid hij is, hoe meer vertrouwen hij in zichzelf krijgt om met die lastige situatie om te gaan.
Vraag ook maar eens aan je kind hoe hij het zelf zou willen oplossen of wat hij een ander zou adviseren als een ander dat probleem had. Je kind kan soms met heel mooie en vindingrijke oplossingen komen. Vooral als ze wat ouder zijn, weten ze steeds beter wat ze eigenlijk nodig hebben. 

the_good_dinosaurTIP: Bekijk samen met je kind de Disney-film ‘The Good Dinsoaur’, waarin kleine dino Arlo zijn ‘angsten moet overwinnen’ om toch weer thuis te kunnen komen. Heel herkenbaar en ontroerend voor groot en klein. 😉

⇒ Heb je op de vragen hierboven B geantwoord? 
Dan heb je voor een aanpak gekozen, waarbij je de emotionele veerkracht van je kind stimuleert.

 

(4) Zorg dat je kind er iets van leert.
moeder_dochter_lachend_bij_elkaarEn als je kind het dan tóch gedaan heeft (of toch al een stap in de goede richting gezet heeft), dan mag hij natuurlijk trots zijn op zichzelf. Je zult zien dat zijn zelfvertrouwen er door gegroeid is. Hij denkt waarschijnlijk: ‘zie je wel, ik kan het’ of ‘ik heb het toch maar mooi even gedaan’. Op deze manier leert je kind om door te zetten, om het toch te doen, ook als het moeilijk is of onprettig aanvoelt. 

Zodra jij als ouder ook hebt gemerkt (of van je kind hebt gehoord) dat hij inderdaad een stap in de goede richting heeft gezet, dat het al beter ging dan de vorige keer of dat het hem gewoon al gelukt is, dan geef je hem natuurlijk een groot compliment. Hoe je dat precies aanpakt, mag je zelf weten, als het maar oprecht is. Vergeet niet dat je kind er eerst grote moeite mee had en dat hij het nu toch maar mooi gedaan heeft. Dat is dus echt een groot compliment waard! Laat hem dan ook precies weten wat je goed of knap vindt en zeg vooral dat hij trots mag zijn op zichzelf. Blijf je kind ook daarna nog ondersteunen en vraag eens af en toe hoe het met die ene lastige situatie gaat. En pak dan eens af en toe terug: ‘weet je nog toen en toen en kijk eens hoe ver je nu gekomen bent’. Dat perspectief blijft belangrijk voor je kind en leert hem dat hij ook lastige situaties op een goede manier het hoofd kan bieden.

 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.


 

(5) Het goede voorbeeld
vader_zoon_stropdas_spiegelJa, sorry, ook deze stap moet ik er toch bij zetten… 😉
Kijk eens kritisch naar jezelf en naar hoe jíj met je eigen teleurstellingen, ongemak of angsten omgaat. Ga je ze vaker uit de weg (misschien niet allemaal, maar sommige wel); of pak je ze echt aan en probeer je ze op een positieve manier op te lossen.
Onderschat niet wat het effect is van het voorbeeld dat jij je kind geeft. Je kind leert namelijk heel veel van wat jij doet en hoe jij reageert; soms zelfs meer op die manier dan door te luisteren naar wat je zegt…

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezinWil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen? 
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.


Joyce gebruikte / las voor dit artikel de volgende bronnen: 

– ‘Mijn kind is vaak bang. Thuisarts.nl. [Klik hier]
– ‘Veerkracht bij kinderen bevorderen – Triple P lezing’. [Klik hier]
– ‘Over angst bij kinderen’. In gesprek met Peter Muris. CJG043. [Klik hier]
– ’10 tips voor het omgaan met bange kinderen’. Psychogoed. [Klik hier]
– Adema, T. (2019). Hoe kan onrecht een geschenk zijn voor kinderen?. Friesch Dagblad. [Klik hier]

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘4 manieren om je kind te helpen met lastige emoties (+ 3 BONUSTIPS)’. Klik hier.
– ‘Waarom huil je nu alweer?’ (over: Hoe je ervoor zorgt dat je kind minder huilt.). Klik hier.
– ‘Voorkom ongewenst gedrag: Geef je kind positieve aandacht.’ Klik hier.
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.’ Klik hier
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw

 

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl. 

Samen opvoeden na scheiding: Hoe doe je dat? [Interview met scheidingsexpert dr. Inge van der Valk]

Joyce Akse maakt een serie artikelen, waarin ze experts interviewt over hun eigen onderzoek of werkveld. Het doel van deze serie is om resultaten van wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar praktische tips voor ouders, waar ze thuis direct mee aan de slag kunnen. Deze thema’s hebben natuurlijk te maken met het ouderschap, opvoeding en/of de ontwikkeling van kinderen (0-16 jaar).

 

Opvoeden is niet altijd makkelijk. Het kan al lastig zijn als je een goede relatie hebt met je partner en als je het over het algemeen met elkaar eens bent over de opvoeding van jullie kinderen.

moeder_brengt_kind_naar_vaderMaar wat kun je doen als je het niet meer goed met elkaar kunt vinden en als je merkt dat je relatie steeds slechter wordt? Wellicht denk je op dit moment zelfs al na over de mogelijkheid om te gaan scheiden. Je denkt misschien wel dat je je na een scheiding vast fijner en gelukkiger voelt. En is het niet zo dat als jíj goed in je vel zit dat dat ook beter is voor je kind…? Of werkt dat zo helemaal niet…?

En als je inderdaad zou gaan scheiden, wat heeft dat dan voor effect op je kind(eren)? En hoe blijf je op een goede manier samen opvoeden: je bent dan wel geen partner meer van elkaar maar jullie zullen toch contact met elkaar moeten onderhouden om alles rondom de kinderen goed te kunnen regelen. Hoe gaat dat dan?

⇒ In dit artikel geeft dr. Inge van der Valk – onderzoeker en expert op het gebied van scheiding & opvoeding – alle antwoorden op deze vragen.

 

Je bent expert op het gebied van scheidingen en het effect ervan op kinderen. Hoe ben je bij dit onderwerp gekomen en wat spreekt jou er persoonlijk zo in aan?

‘Grappig dat je dat vraagt, want bij sociale wetenschappers zoals ik vraagt men zich vaker af wat het onderwerp dat ze bestuderen te maken heeft met wat ze zelf meegemaakt hebben. Voor mij had de keuze van dit onderwerp eigenlijk twee redenen:

Scheiding en kinderen vond ik – nu nog steeds trouwens – een heel interessant onderwerp, omdat er zoveel aspecten bij komen kijken. Denk maar aan de onderlinge ouderlijke relatie, de opvoeding en de ouder-kind-relatie.

moeder_dochter_buiten_in_gesprekEen andere reden waarom ik dit onderwerp zo interessant vond, had te maken met wat ik in mijn eigen jeugd om me heen zag gebeuren. We woonden vroeger in een leuke straat; het was een jonge buurt, het was er gezellig en de buren werden vaak kennissen van elkaar. Er werden ook regelmatig feestjes gegeven. Die bleken soms iets te gezellig, waardoor onderling nieuwe relaties ontstonden. Dat resulteerde helaas ook in scheidingen en ‘losse’ ouders, die overbleven in onze straat. Dat kreeg ik als kind natuurlijk allemaal niet zo mee, maar wat me toen wél opviel, was dat de kinderen met wie ik speelde zo maar ineens weg waren. Die verhuisden dan uit het niets ergens anders heen, samen met hun moeder. In die tijd begon ik me al af te vragen hoe dat precies zat: waarom gingen sommige ouders uit elkaar en waarom konden ze niet bij elkaar blijven? Waarom lukte dat andere ouders wel? Wat deden zij anders dan de ouders die scheidden?’

 


inge_van_der_valkDr. Inge van der Valk werkt bij de onderzoeksgroep Jeugd & Gezin van de Universiteit Utrecht en heeft als expertise kinderen & scheiding. Zij studeerde psychologie en promoveerde op een langlopend onderzoek naar de samenhang tussen ouderlijke conflicten, echtscheiding en het functioneren van jongeren.

Zij werkt samen met andere onderzoekers binnen de sociale wetenschappen, met onderzoekers familierecht en met professionals uit de praktijk. Daarnaast heeft zij meegewerkt aan de Richtlijn Scheiding en problemen van jeugdigen en aan de Wegwijzer ondersteuning scheidingskinderen (NJi). Momenteel is zij bezig met een groot onderzoek naar het thuisgevoel van kinderen na scheiding.
Kijk voor meer informatie over dit onderzoek op http://www.uu.nl/waarhoorikthuis. 


 


Wat zijn volgens jou de meestvoorkomende redenen dat ouders gaan scheiden? Zitten daar ook wel eens redenen tussen, die met de opvoeding van de kinderen te maken hebben? En is een scheiding ook wel eens te voorkómen?

gezin_kijkt_verveeld

‘De meest voorkomende redenen, die ouders zelf noemen om te gaan scheiden, zijn dat ze op elkaar uitgekeken waren (vooral als ze eerst hadden samengewoond), dat ze geen vertrouwen meer in elkaar hadden (vaak na overspel; ook dat kwam vaker voor als ze eerst hadden samengewoond) en dat hun karakters te veel botsten.
Deze redenen komen op nagenoeg dezelfde manier voor bij mannen als bij vrouwen. Uiteraard kunnen deze redenen in sommige gezinnen overlappen en samen voorkomen.

In het kader van partnerkeuzen en relaties wordt vaak gezegd dat ‘opposites attract’ (= tegenpolen trekken elkaar aan), maar dat blijkt in het dagelijks leven toch niet zo handig te zijn. Vooral als je samen een huishouden runt of een kind gaat opvoeden, blijkt het beter te gaan als je meer op elkaar lijkt. Dan heb je minder onenigheid over deze zaken en loopt het binnen het gezin gewoon soepeler.

De opvoeding van kinderen wordt door ouders dus zelf niet expliciet als reden voor hun scheiding genoemd. Ook op basis van onderzoek kan ik niet zeggen dat alleen ‘de opvoeding’ een oorzaak is voor een scheiding. Je kunt je echter wel voorstellen dat de manier van opvoeden te maken heeft met een grotere, onderliggende factor, zoals de botsende karakters, die ik al eerder noemde, of zoals de sociaalculturele verschillen tussen ouders. De oorzaak van de scheiding is dan vaak een optelsom van meerdere oorzaken.

Ouderschap kan ook een bijkomende stressfactor zijn en op die manier drukken op de relatie. Dat zie je vaker gebeuren bij gezinnen, waarin er iets met een kind aan de hand is, zoals een autismespectrumstoornis (ASS) of als een kind ernstig ziek is. Dan wordt er ontzettend veel gevraagd van het gezamenlijke ouderschap. Als je dan als ouder – om wat voor reden dan ook – niet kunt voldoen aan die vraag dan wordt de kans op een scheiding groter.

man_vrouw_relatietherapieJe vraagt ook of een scheiding wel eens te voorkómen is: dat is zeker zo. Je wordt namelijk niet op een ochtend wakker met een slecht huwelijk. Relatie-ondersteuning kan heel zinvol zijn, zeker wanneer je dat in een vroeg stadium inzet. Ook wanneer partners uiteindelijk toch beslissen om te scheiden, is het goed om samen met een onafhankelijke derde stil te staan bij de relatiegeschiedenis, bij onderlinge patronen en bij communicatiestijlen.

Uit onderzoek weten we ook dat ouders meestal niet gelukkiger worden door een scheiding. Het geluksniveau blijft na een scheiding eigenlijk redelijk stabiel. Dat heeft ermee te maken dat je na een scheiding wel minder contact hebt met je partner, maar je neemt nog steeds jezelf mee.

Daarbij wordt het gezamenlijk opvoeden van de kinderen na een scheiding gewoon complexer. Daar vergissen ouders zich vaak enorm in. Een scheiding blijkt dan ook meestal geen oplossing te zijn voor de onderlinge conflicten; die gaan erna nog gewoon door. Soms verergeren de conflicten dan zelfs. De onderlinge tegenstellingen tussen de (ex-)partners worden na een scheiding nog meer aangezet.

Dat zijn dan ook allemaal redenen om relatieondersteuning te zoeken op het moment dat je relatie niet lekker loopt, ook als je later toch besluit om te gaan scheiden. Dan leer je namelijk hoe je beter met elkaar kunt communiceren. Dat is erg belangrijk voor gezamenlijk ouderschap na jullie scheiding. Hoe beter je met elkaar kunt blijven communiceren, hoe minder conflicten je hebt.’


Wat is over het algemeen het effect op kinderen als hun ouders gaan scheiden? Wat merk je dan bij kinderen? En het lijkt vaak alsof een scheiding alleen maar negatief kan uitpakken voor kinderen, maar is dat eigenlijk wel zo? Zijn er situaties waarin een scheiding ook positieve aspecten kent voor kinderen?

gezin_pratend_op_bank‘Als ouders relatieproblemen hebben, dan zien we dat jonge kinderen vaker slaapproblemen hebben, (weer) in bed gaan plassen of op hun duim gaan zuigen of dat ze zelfs opstandig / oppositioneel gedrag vertonen. Oudere kinderen zijn in een dergelijke situatie vaker opstandig of boos (externaliserend probleemgedrag) of zijn verdrietig of trekken zich meer terug (internaliserend probleemgedrag). Het externaliserende gedrag zien we vaker bij jongens, het internaliserende juist meer bij meisjes.

In onderzoek zien we dat op korte termijn een scheiding vaak een effect heeft op kinderen, maar dat is dan wel afhankelijk van een aantal factoren. De leeftijd van de kinderen speelt o.a. mee, net als de mate waarin de kinderen het zelf zagen aankomen en de manier waarop het hen verteld wordt.

Over het algemeen zie je (op korte termijn) vooral veel emoties, zoals stress, boosheid en verdriet. Sommige kinderen richten die emoties vooral naar binnen (internaliserend), andere juist naar buiten (externaliserend); soms zijn ze vooral boos op één van de twee ouders en soms op beide. Ze ervaren vaak ook meer onrust, die te maken kan hebben met alle veranderingen die door de scheiding op stapel staan.

Meestal gaat het na ongeveer 2 jaar weer ‘goed’ met kinderen van wie de ouders gescheiden zijn (bij ong. 87% van de kinderen met gescheiden ouders). Ze doen het dan weer net zo goed als kinderen uit intacte gezinnen.

Een kleiner deel van de kinderen (ong. 15 a 20%) vertoont echter ook nog op langere termijn problemen. Deze kinderen gaan dan bijv. externaliserend of juist internaliserend probleemgedrag vertonen, ze hebben een lager zelfbeeld, lagere schoolprestaties en/of een lager schoolniveau en hebben minder goede relaties met anderen (vrienden of romantische relaties).

Vaak hebben dit soort gevolgen te maken met het oudersysteem. Ouders blijven dan conflicten met elkaar hebben, juridische procedures blijven doorgaan en ouders betrekken hun kind(eren) veel bij hun onderlinge conflicten. Juist dat soort gedragingen van ouders zorgt voor een groter risico op problemen bij de kinderen, zoals loyaliteitsproblemen (= kinderen voelen zich dan tussen de ouders instaan), parentificatie (= kinderen nemen een deel van de ouderrol op zich) en ouder-kind-allianties (= kinderen hebben dan met de ene ouder een veel sterkere band dan met de andere, wat soms de vorm van een ‘verbond’ aanneemt).

Het effect van een scheiding is voor kinderen haast nooit positief. De meeste kinderen willen gewoon het liefst dat hun ouders bij elkaar blijven of – zelfs jaren later nog – weer bij elkaar komen. Realiseer je ook dat we uit onderzoek weten dat kinderen al tevreden zijn als hun ouders een ‘middelmatig’ huwelijk hebben (‘good enough marriage’); kinderen houden nou eenmaal van stabiliteit en veiligheid.

ouders_vechten_kind_oren_dichtDe enige uitzondering op deze regel is een klein percentage kinderen, bij wie er echt sprake was van grote problematiek binnen het gezin en een groot gevoel van onveiligheid. In zulke gezinnen was dan vaak sprake van langdurig hevige conflicten, geweld, verslaving of misbruik. Dan kan scheiding een opluchting zijn en kan het kind zelfs meer rust geven. Maar dit zijn echt de uitzonderingen en komen waarschijnlijk bij minder dan 5% van de gezinnen / kinderen voor.

Daarbij komt nog dat conflicten tussen ouders meestal niet ophouden na een scheiding, ze verergeren vaak nog en ook dat kan langdurig het geval zijn. Bij complexe scheidingen, waarbij sprake is van veel conflicten en vaak ook juridische procedures, zie je vaak dat de ene ouder de ander gaat diskwalificeren om zelf als ‘betere’ ouder over te komen. Ze proberen zichzelf min of meer goed te praten door hun eigen kant positief te benoemen, maar dan wel ten koste van hun ex-partner. Dat komt vaak voort uit onverwerkte emoties rondom de scheiding.

Kinderen en jongeren noemen zelf wel eens wat oppervlakkige voordelen van de scheiding, bijv. dat ze twee slaapkamers hebben, dat ze 2x cadeaus krijgen voor hun verjaardag en kerst, dat ze 2x op vakantie gaan etc. Maar je kunt je voorstellen dat dit alleen een voordeel is bij ‘harmonieuze’ scheidingen, dus wanneer ouders nog goed met elkaar kunnen communiceren. Deze ‘voordelen’ hebben ook weer behoorlijk sterke keerzijdes en ook deze kinderen geven vaak aan dat ze nog steeds het liefst zagen dat hun ouders weer bij elkaar waren. Vandaar dat er niet echt voordelen van een scheiding te noemen zijn.

Neemt niet weg dat ouders er wel zoveel mogelijk voor kunnen zorgen dat de situatie voor hun kind(eren) in elk geval niet negatief is. En dit hebben ze voor een groot deel zelf in de hand, mn. door samen goed ouders te blijven en weinig conflicten te hebben.’

 


In de media wordt vrij veel aandacht geschonken aan scheidingen, co-ouderschap, mediatie ed. Je kunt er dus best veel over opzoeken en lezen. Zit daar ook wel eens verkeerde informatie tussen? Bestaan er zg. ‘mythes’ over scheidingen, co-ouderschap, mediatie ed., die je graag zou willen ontkrachten / doorbreken?

ouders_ruzie_dochters_ongelukkig‘Wat het verhaal over scheidingen lastig maakt, is dat er niet maar één soort scheiding is; het zijn allemaal verschillende situaties. En dat geldt vooral voor complexe scheidingen. Dat betekent ook meteen dat het moeilijk is om algemeen geldende informatie te geven. Met name bij veel ouderlijke conflicten is het maatwerk. Er is helaas nog veel handelingsverlegenheid bij professionals rondom de meest complexe scheidingen. Daarbij komt nog eens dat er een gebrek is aan multidisciplinaire samenwerking. Soms bestaat er wederzijds wantrouwen vanuit disciplines. De transitie en transformatie in de jeugdzorg hebben voor onrust gezorgd en dat heeft weer versnippering in de hand gewerkt. En er is minder aandacht voor preventie.’

 

Er is een aantal mythes dat ik regelmatig voorbij zie komen:

 

(1) ‘Als ik als ouder gelukkiger ben door een scheiding, dan is dat ook beter voor mijn kind(eren)’.
Mother and daughter in forest together‘Deze gedachte klopt helaas niet. Vergeet niet dat een scheiding een rigoureuze beslissing is. Als een huwelijk middelmatig is, dan is dat voor de kinderen prima. Dat wil zeggen: in onderzoek zien we dat het welbevinden* van deze kinderen net zo hoog is als de kinderen van wie de ouders een gelukkig huwelijk hebben.
* Concreet betekent dat deze kinderen net zo weinig internaliserend en externaliserend probleemgedrag laten zien, dat hun zelfbeeld, schoolprestaties en schoolniveau even hoog zijn en hun relaties met anderen net zo goed zijn als kinderen uit gelukkige gezinnen.’

 

(2) ‘Scheiden is een oplossing’.
ex_ouders_bestaan_niet‘Ook dat is een mythe. Scheiden lijkt een eindpunt, maar je kunt het eerder zien als een nieuwe manier van samen verder gaan. Ouders vergissen zich nl. vaak in hoe lastig het is om na scheiding nog samen goed ouders te zijn. Als je geen partners meer bent maar nog wel ouders dan is het samen opvoeden juist lastig, omdat je eerder tegenstellingen tegenkomt; die worden juist na een scheiding vaak uitvergroot. En je moet na een scheiding nog veel meer dingen met elkaar gaan overleggen, die eerst min of meer vanzelfsprekend waren: wanneer ga je met de kinderen op vakantie, wanneer zie je de kinderen met feestdagen, wat doe je bij belangrijke beslissingen of bij problemen van je kind, wat doen jullie als er een nieuwe partner bij komt, hoe hou je elkaar op de hoogte van de dagelijkse beslommeringen of belangrijke ontwikkelingen. Dat blijft ook na een scheiding doorgaan. Ouders denken er vaak te makkelijk over.’

 

(3) ‘Co-ouderschap is beter voor kinderen’ (d.w.z. 50-50% verdeling over ouders)
vader_loopt_met_kinderen_op_stoep‘Dat is een lastige mythe. Het lijkt er namelijk op dat we dat inderdaad zo terugvinden in onderzoek. Maar, het onderzoek waarin dat naar voren komt, is een onderzoek waarbij ouders dat zélf aangaven. Je kunt je voorstellen dat je juist bij ouders, die goed met elkaar communiceren, hoort dat het co-ouderschap goed gaat. Als je goed met elkaar kunt communiceren, kun je ook beter alles op elkaar afstemmen en is de kans van slagen van co-ouderschap veel groter. Dus co-ouderschap zou wel eens alleen goed kunnen werken als ouders goed met elkaar communiceren. We weten echter niet hoe het zit bij ouders die niet of moeizaam met elkaar communiceren.

Als je het aan de kinderen zelf vraagt, dan zou je zelfs op andere conclusies uitkomen. Zij zijn namelijk degenen die wekelijks van het ene naar het andere huis gaan. Zij zitten juist met vragen als ‘waar hoor ik thuis?’. Het is belangrijk om uit te zoeken hoe kinderen zelf het co-ouderschap van hun ouders ervaren en – als dat toch niet ideaal zou zijn – wat zij zelf fijner vinden of wat zij zelf denken dat beter voor hen zou werken. Er zijn ook wel gezinnen bekend waarbij de kinderen steeds in hetzelfde huis blijven wonen en waar de ouders wisselen, maar daarvan is niet bekend wat dat voor effect heeft op de kinderen of de ouders.

Om te weten op welke manier co-ouderschap positief is voor de kinderen, maar ook bij ouders die moeizaam met elkaar communiceren, hebben we dus echt nog meer onderzoek nodig.’

 

(4) ‘Je moet niet gaan scheiden, want dat is slecht voor de kinderen.’
jongen_tussen_vader_moeder‘Dat is vaak een maatschappelijke opvatting, die niet perse klopt. In ong. 80% van de kinderen gaat het na verloop van tijd weer net zo goed als kinderen van intacte gezinnen. Slechts bij 15-20% van de kinderen gaat het langere tijd niet goed.

In dit kader is er wel nog een ding dat me dwarszit en dat zit ‘m in de term ‘vechtscheiding’. Dat is een term die in de media veelvuldig voorkomt. Ik begrijp wel dat de media graag de excessen benoemen en de grootste probleemgevallen eruit pikken. Dat is voor hen uiteraard het interessantst!

Maar, deze negatieve berichtgeving heeft vaak een negatieve uitwerking op de ouders. Het lijkt daardoor alsof we als maatschappij zeggen dat een scheiding zo negatief is voor de betrokken kinderen, dat straalt af op de ouders, zij gaan zich schuldig voelen, dat heeft een negatief effect op hun manier van opvoeden en dus een negatief effect op de ontwikkeling van het kind. Zelfs de ouders, die het relatief goed doen, hebben hierdoor last van schuldgevoelens. Die eenzijdige informatie in de media kan dus behoorlijk polariserend werken.

Ik vind het dan ook belangrijk om te benadrukken dat de overgrote meerderheid van de ouders heel goed met de scheiding omgaat en redelijk in staat is tot constructieve, respectvolle co-parenting.’

 


Stel er zijn ouders, die dit interview lezen, die al een tijdje overwegen om te gaan scheiden. Wat zou je deze ouders willen adviseren? Welke stappen kunnen ze zetten om tot een gedegen beslissing te komen? En als ze dan inderdaad beslissen om te gaan scheiden: wat is dan belangrijk om tegen de kinderen te zeggen (en wat juist niet)? Welke boodschap werkt in zo’n situatie het beste voor de kinderen?

man_vrouw_relatietherapie2‘Voor ouders is het vooral belangrijk dat ze gaan praten: met elkaar, met vrienden, familie, noem maar op. Ga samen met je partner naar een relatietherapeut, een mediator of een andere deskundige. Probeer dit via de huisarts te doen, zodat je het misschien vergoed kunt krijgen. Zoek informatie op, o.a. van de Rijksoverheid en het juridisch loket, zodat je weet wat er allemaal bij een scheiding komt kijken.
Onder aan dit artikel vind je een lijst met aanvullende mogelijkheden om gedegen informatie te verzamelen.

Als je het je kinderen gaat vertellen, dan is het belangrijk om het gesprek in een bekende en veilige omgeving te houden. Zoek een rustig moment uit en voer het gesprek bij voorkeur samen met je partner. Geef een korte uitleg over de situatie en zorg dat het een eenduidig verhaal is. Houd daarbij natuurlijk rekening met de leeftijd en het ontwikkelingsniveau van je kind. Benadruk tijdens het gesprek dat je kind geen enkele schuld heeft aan de scheiding, dat de liefde voor je kind blijft bestaan en dat jullie ervoor gaan zorgen dat jullie beiden de kinderen blijven zien.

ouders_praten_met_kinderenGeef je kind daarna zeker twee dagen de tijd om de boodschap aan te laten komen. Het ene kind heeft daar meer tijd voor nodig dan het andere. Zorg dat je in de tijd erna aanwezig en beschikbaar bent voor je kind, zodat hij zijn vragen kan stellen en evt. zorgen kan uiten. Luister naar je kind, hoe is het voor hem / haar, erken zijn emoties, zorg dat hij ruimte krijgt om zijn mening te geven of zijn gevoel te uiten. Geef je kind ook een stem in de nieuwe situatie. Je kind hoeft niet over zaken mee te beslissen, maar je kunt wel rekening houden met wat voor je kind het prettigst of minst vervelend is. Geef je kind de tijd en ruimte voor elke verandering, die staat te gebeuren.

Verder is het voor je kind fijn om een steunfiguur te hebben bij wie hij – naast zijn ouders – terecht kan. Bespreek samen met je kind wie dat kan zijn, daar kun je als ouder vooraf al over nadenken, het liefst natuurlijk iemand die je kind goed kent.

Licht ook de school in (en belangrijke anderen). Ga samen in gesprek over hoe je kind het aan de klas wil gaan vertellen. Stem het goed af met de leerkracht, zodat hij/zij ook weet hoe je kind het graag zou willen, bijv. samen met de leerkracht. Door zo’n gesprek in de klas weten ook de klasgenoten wat er met je kind aan de hand is; zeker in de oudere groepen realiseren kinderen zich dat dit lastig is.’

 


Ook als je van elkaar gescheiden bent, blijf je samen ‘ouder’ van je kinderen. Hoe kun je ervoor zorgen dat je dat op een goede manier samen blijft doen? Zijn er dan onderwerpen die je met elkaar moet bespreken en waar je het eens over moet worden? Op welke manier betrek je de kinderen er bij? En wat kun je doen als het ‘co-ouderschap’ niet prettig verloopt?

vader_kinderen_gesprek• ‘De beste voorspeller voor goede co-ouderschap na de scheiding is hoe goed je samen opvoedde voor de scheiding. Maar realiseer je ook dat je kunt leren om op een positieve manier met elkaar te communiceren. Ga daar het liefst voor de scheiding al mee aan de slag.

• Ga op een respectvolle manier met elkaar om. Net als bij een goede relatie geldt: wees coulant en ruimhartig, slik onbelangrijke ergernissen in. Prent jezelf in dat je dan weliswaar geen partners meer bent, maar dat je samen wel nog altijd goede ouders kunt zijn. En daar zijn niet alleen de kinderen maar ook jij en je ex-partner bij gebaat.

• Gun je kind een goede band met de andere ouder. Betrek je kind niet in de eventuele onderlinge problemen. Probeer ten allen tijde te voorkomen dat er kampen ontstaan; daar is vooral je kind niet bij gebaat.

• Zolang er nog veel emoties spelen, is het belangrijk om er ruimte aan te geven; geef jezelf die ruimte en werk eraan. Laat de onderlinge problemen niet de boventoon voeren, maar ga er juist mee aan de slag. Voorkom dat de kinderen betrokken worden bij jullie onderlinge problemen.

• Zorg goed voor jezelf.

• Vergeet niet dat je ook na een scheiding een rouwproces moet doorlopen. Neem daar voldoende tijd voor, anders kan het je nog jarenlang blijven achtervolgen. Door dit proces goed te doorlopen kun je na verloop van tijd goed afscheid nemen van de periode met je partner.’

 


Tot slot: wat is jouws inziens het belangrijkste dat ouders op het gebied van scheiding moeten weten?

ouders_kind_coparenting‘Er is bijna geen kind dat blij is wanneer de ouders uit elkaar gaan. Voor jouzelf maar zeker ook voor je kind is een scheiding lastig: de personen, die geacht worden om zijn/haar leven lang voor een fijn, liefdevol en veilig klimaat te zorgen, lijken nu ineens alles overhoop te gooien.

De meeste ouders kunnen na een scheiding nog prima samen opvoeders zijn en afzonderlijk van elkaar een goed en veilig thuis bieden voor hun kinderen. Het is belangrijk om ‘schuldenvrij’ te denken. Dus: een ‘goede’ scheiding is absoluut mogelijk. Je kinderen verdienen dit; jij en je ex-partner trouwens ook. Er valt op dit gebied wel nog veel te winnen. Voorkom dat het kind tussen jullie als ouders in komt te staan.

Mocht een ‘goede’ scheiding onverhoopt toch niet vanzelf gaan, dan kun je daar ondersteuning bij zoeken. Dat is bijzonder zinvol; doe het op tijd, dus liefst voordat het een conflictueuze scheiding wordt.’

 

Aanvullende informatie over dit onderwerp:
– Neem een kijkje op de site van Villa Pinedo; daar vind je vragen van ouders met antwoorden van jongeren en de verhalen van jongeren zelf. Dan zie je waar jongeren en andere ouders tegen aan lopen. Dat kan jou als ouder helpen om onnodige valkuilen en problemen te voorkomen.
– Wat betreft de hulp kun je o.a. denken aan buurtteams, aan Wegwijzer ‘Kind en Scheiding of aan ‘Ouderschap blijft’. Op http://www.nji.nl vind je een overzicht van allerlei programma’s ter ondersteuning van kinderen en ouders.
– Het Platform ‘Scheiding zonder schade’ (o.l. André Rouvoet) besteedt veel aandacht aan het ondersteunen van gescheiden ouders in hun ouderschap en in hun relatie.
– Een ander initiatief, dat momenteel wordt opgezet, is het ‘Besluit met Muisjes’; dat gaat zich vooral bezig houden met ouderschap en stress na een scheiding.
– Vraag ook je huisarts om raad; hij/zij kent het lokale aanbod en kan je daarin goed adviseren.’

 

Wil je graag reageren op dit artikel? Dat mag!
Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezinWil jij als eerste Joyce’ waardevolle OpvoedTips ontvangen? 
Helemaal gratis en vrijblijvend. Klik dan hier.

Cadeau: Kort na je aanmelding van het e-zine ontvang je Joyce’ E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’ als cadeau. Dat is dus ook helemaal gratis en vrijblijvend. Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_c
Heb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.


K
lik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.


Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘3 Goede Voornemens voor Ouders (of: Hoe houd je het ouderschap goed vol?)’. Klik hier.
– ‘Als je de balans kwijt raakt…’ | Hoe houd je alle ballen in de lucht zonder stress. [Gastbijdrage van drs. Agathe Hania-Akse]. Klik hier.
– ‘Doorbreek het taboe: Opvoeden is niet altijd leuk en makkelijk.’ Klik hier.
– ‘Positief opvoeden: Start je opvoeding goed met deze 5 stappen.’ Klik hier.
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw
Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

‘Als je de balans kwijt raakt…’ | Hoe houd je alle ballen in de lucht zonder stress. [Interview met burn-outexpert drs. Agathe Hania-Akse]

Joyce Akse maakt een serie artikelen, waarin ze experts interviewt over hun eigen onderzoek of werkveld. Het doel van deze serie is om resultaten van wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar praktische tips voor ouders, waar ze thuis direct mee aan de slag kunnen. Deze thema’s hebben natuurlijk te maken met het ouderschap, opvoeding en/of de ontwikkeling van kinderen (0-12 jaar). 


Heb jij al eens bijgehouden wat je als moeder allemaal doet op een dag…?

Dat zijn stiekem ontzettend veel taken; niet alleen thuis, voor jezelf, voor je kinderen, in het huishouden, maar ook op je werk. Zo lang je je goed voelt bij het uitvoeren van al die taken is er niks aan de hand. Maar zodra de balans zoek raakt ligt overspannenheid of zelfs een burn-out op de loer. Dan kun je zomaar een paar maanden uit de running zijn en dat wil natuurlijk niemand.
Lees ook het voorbeeld van een drukke moeder hieronder. 

 


De drukke moeder
moeder_tafel_keuken_ochtend_ontbijt’s Ochtends vroeg begint je dag met het verzorgen van jezelf: wassen, aankleden etc. Daarna doe je datzelfde bij je kinderen. Je smeert ook hun boterhammen, geeft hen te drinken, maakt hun broodtrommels klaar, je kamt hun haren, je poetst hun tanden, je zorgt dat ze alles netjes in hun school- en gymtas hebben en dan breng je ze. Het liefst lever je ze natuurlijk op tijd op school af dus er zit enige druk achter. Snel, snel, opschieten allemaal! En dit zijn nog alleen de handelingen die je doet voordat school begint…
Maar goed, geen tijd voor pauze, want je moet gauw door naar je werk. Op je werk vraagt je baas of je nog even iets voor hem kunt uitzoeken. Uiteraard doe je dat, ondanks je volle agenda van die dag. Een goede vriendin zou vanavond bij je langskomen maar dat zeg je maar even af; dat komt wel een andere keer. Je baas weet dat hij op jou kan rekenen; je zorgt dat je het morgen af hebt.
De afspraken en taken voor die dag doe je zeer nauwgezet. Je stelt hoge eisen aan jezelf en aan je werk, je wil kwaliteit leveren. Als je iets niet af hebt, werk je gauw nog even door in de pauze of je neemt het mee naar huis. Als de kinderen straks in bed liggen, heb je echt nog wel even tijd om er naar te kijken.
Je werkdag zit erop, nu snel weer naar huis. Nog gauw even langs de supermarkt en dan haal je je kinderen op bij de opvang. Snel door naar huis, want iedereen heeft honger; gauw koken en dan aan tafel. Je partner is inmiddels ook gearriveerd en helpt je waar hij kan. Nog even samen spelen en dan naar bed. Je partner gaat sporten, dus vanavond breng je ze alleen naar bed. De kinderen willen nog niet naar bed. Je denkt ‘moet dat nu?’ Je weet dat je beneden nog de afwasmachine in moet ruimen, al hun speelgoed nog moet opruimen én dat je die ene opdracht voor je baas moet doen. Voor de hoofdpijn die je voelt opkomen, pak je gauw een aspirientje. Gelukkig, na veel aansporen, dreigementen en een flinke uitbarsting liggen ze in bed. Nu beneden nog snel alles aan kant maken en dan aan de slag met die opdracht. Als je ’s avonds eindelijk in bed ligt, kom je niet in slaap. De adrenaline van de dag ruist nog door je lichaam. Maar je moet nu echt slapen, morgen staat er weer veel op het programma… 



moeder_kinderen_keuken_druk

Veel moeders zullen dit voorbeeld wel herkennen. Echter, voor de één is het doodnormaal en draait er haar hand niet voor om, de ander krijgt het er Spaans benauwd van. Hoe kun je er nou voor zorgen dat de drukte, die je als moeder ervaart, niet overslaat in overspannenheid of een burn-out? Wat kun je doen (of juist niet) om dat te voorkomen?

Deze en andere vragen leg ik voor aan drs. Agathe Hania – Akse. Zij is psycholoog en stresscoach, die de vrouwelijke professional begeleidt om een uitdagende baan/onderneming te combineren met haar gezin. Haar antwoorden en adviezen lees je hieronder.

 

Agathe, je bent expert op het gebied van stress en de privé-werk-balans bij moeders. Hoe ben je bij dit onderwerp gekomen en wat spreekt jou er persoonlijk zo in aan?

moeder_handen_in_haar3‘Om maar meteen met de deur in huis te vallen: 8 jaar geleden had ik zelf een burn-out. Ik werkte destijds als HR manager en onze oudste dochter was net 2 jaar. Ik was na mijn zwangerschapsverlof teruggekeerd op mijn eigen functie. Het enige verschil was dat ik mijn fulltime functie nu in 24 uur ging uitvoeren. Ik heb twee jaar lang op mijn tenen gelopen en toen er een aantal grote klussen achter elkaar op mijn bordje werden gegooid, werd het me teveel. Na een conflict over deze extra klussen, sliep ik een aantal nachten niet maar voelde toch de noodzaak om naar kantoor te komen. Na 5 nachten zonder slaap, besloot ik om me ziek te melden. Ik voelde me leeg. Op dat moment dacht ik nog dat als ik een paar dagen verlof zou nemen het wel weer goed zou komen. Dat bleek echter niet het geval. In totaal heb ik ongeveer 2-3 maanden nagenoeg niet geslapen; ik lag dan ’s nachts wakker, had veel onrust in mijn lijf, piekerde veel, maalde over hoe dit kon gebeuren, hoe het nu verder moest met me en hoe ik er weer uit kon komen. Ik had natuurlijk veel spanning opgebouwd in mijn lijf door toenames van cortisol en adrenaline, waardoor het in slaap vallen niet meer lukte.

Mijn eigen proces en de bijbehorende uitdagingen, herken ik bij heel veel andere moeders die een gezin combineren met hun werk. Vrouwen die een grote kans hebben om uit te vallen met burn-out klachten hebben een hoog verantwoordelijkheidsgevoel, willen de dingen vaak heel goed doen en zijn goed in het zorgen voor anderen. Dit gaat vaak heel goed als er nog geen kinderen zijn, maar op het moment dat ze 1 of meerdere kinderen krijgen, komt er een extra verantwoordelijkheid bij. En wat voor 1! Als je dan nog steeds, net als ik, op alle fronten perfect wilt presteren dan kun je jezelf heel makkelijk voorbijlopen. Ik wil deze vrouwen hier graag voor behoeden. Een burn-out is best een leerzame periode waarin je veel inzichten krijgt in jezelf. Dit kan echter ook zonder een burn-out. Écht voorkomen is nog best ingewikkeld, aangezien de meeste vrouwen, net als ikzelf overigens, ervan overtuigd zijn dat een burn-out hen nooit zal overkomen.’

 

Wat heb jij zelf gedaan om uit jouw burn-out te komen?
vrouw_in_gesprek_met_therapeute‘Tijdens mijn burn-out heb zelf veel stappen ondernomen. Allereerst heb ik veel gereflecteerd op mezelf. Als psycholoog wilde ik graag weten hoe dit was ontstaan, wat er precies was gebeurd. Ik vroeg me af waar en waardoor het was “misgegaan”. Ook dacht ik veel na over wie ik als persoon ben en wat ik anders had kunnen doen. En klopte het eigenlijk wel dat ik nu met een burn-out thuis zat. Had ik het echt zo druk gehad of was ik nu gewoon een mietje?

Na alle zelfreflectie ben ik hulp gaan zoeken. Eerste startte ik met een mindfulness training om meer rust voor mezelf te creëren. Dat bleek echter niet genoeg te zijn. Ik ben vervolgens een aantal keren naar een psycholoog gegaan, maar dat bleek voor mij te algemeen en had te weinig diepgang. Ze was wat mij betreft te weinig gericht op mijn burn-out en werkte te weinig naar een oplossing. Vervolgens volgde ik een traject bij een psychotherapeut. Ook ging ik naar iemand die gespecialiseerd was in ‘Body stress release’ (BSR); dat zorgde ervoor dat de spanning, die in mijn lijf zat, loskwam. Aanvankelijk had ik er veel hoofdpijn van, maar later maakte dat plaats voor ontspanning en een positieve impact op mijn slaap.’

 


agathe_hania_akseAgathe Hania – Akse is een no-nonsense psycholoog en coach, die haar sporen heeft verdiend in het coachen van mensen met een (bijna) burn-out. Ze is opgeleid tot Arbeids- & Organisatie psycholoog aan de Universiteit in Groningen. Tevens volgde ze naast haar coachopleiding diverse specialisaties op het gebied van (werk)stress.

Haar specialisme ligt puur op het vlak van (werk)druk, stress, burn-out bij ambitieuze moeders. In het verleden heeft ze als HR Manager gewerkt en deze kennis neemt ze mee in haar advies over herstel of voorkomen van burn-out richting organisaties.

Zij is naast zelfstandig psycholoog ook moeder van twee meiden, Sophie (9) en Elise (6). Ze kent als geen ander de druk van de combinatie werk en gezin. Het leert je om keuzes te maken en dwingt je om steeds de vraag te stellen wat nu echt belangrijk is. Het balans-vraagstuk ligt continu op de loer.

Als coach werkt ze oplossingsgericht en is ze zeer praktisch ingesteld. Ze helpt jou om weer positiever, energieker en meer ontspannen in het leven te staan.

Agathe schreef ook een gratis e-book, waarin je exact kunt lezen hoe je herstelt van een (bijna) burn-out? Als je denkt ‘een burn-out overkomt mij nooit’, neem dan zeker even een kijkje. Zeker als je je beseft dat je toch best vaak last hebt van (werk)druk of stress.
Klik hier om het e-book makkelijk te downloaden

Meer weten over Agathe en haar bedrijf? Neem dan ook een kijkje op Agathe’s website.


 

 

(2) Wat is die ‘werk-privé balans’ eigenlijk? Ivanka Trump (dochter van de Amerikaanse president Trump) zei laatst nog dat die helemaal niet bestaat. Hoe zit dat volgens jou? Is het iets waar we echt aandacht aan moeten besteden of maken we ons er tegenwoordig te druk om…?

gezin_werk_prive_balans.jpg‘Enerzijds lopen werk en privé tegenwoordig natuurlijk steeds meer door elkaar heen. De scheiding ertussen vervaagt. Dat is op zich niet erg, maar het is wel belangrijk om je daar bewust van te zijn. Het blijft belangrijk om de balans voor jezelf goed in de gaten te houden.
Vergelijk het maar met financiële balans waarbij de inkomsten en uitgaven met elkaar in balans moeten zijn. Zo is het ook voor onze persoonlijke balans. Het is belangrijk dat er evenwicht is tussen o.a. inspanning en ontspanning, tussen draagkracht en draaglast, tussen energienemers en energiegevers. Zodra de balans zoek is, gaat het verkeerd.

Vooral kenniswerkers doen werk dat nooit af is. Ze kunnen 24/7 doorgaan. Vraag je juist in die beroepen af of je nog goed in je vel zit en of je energievoorraad nog toereikend is. Die bewustwording en voelen hoe je ervoor staat, zijn beide erg belangrijk.

Anderzijds moet je je er inderdaad ook weer niet te druk om maken. Als je regelmatig een pas op de plaats maakt om te checken of jouw balans nog wel goed is, dan ben je er al bewust mee bezig en houd je het regelmatig in de gaten. Je haalt jezelf dan even uit de automatische piloot en dat is goed.’

 

En wie is er doorgaans het meest vatbaar voor een verstoorde werk-privé balans? Kunnen moeders, die niet buitenshuis werken, ook soortgelijke klachten ervaren?

moeder_kinderen_druk_chaos‘Het meest vatbaar zijn de moeders met een hoog verantwoordelijkheidsgevoel, een groot doorzettingsvermogen, een grote drive en vrouwen die perfectionistisch van aard zijn. Deze moeders stellen én aan hun werk én aan hun gezin hoge eisen. Als je dit alleen aan je werk doet, zonder gezin, is dit meestal goed vol te houden. Het geeft voldoening en het zorgt ervoor dat je bepaalde doelstellingen haalt. Maar in combinatie met het zorgen voor je gezin kan het even zoeken zijn naar de juiste balans. Als je naast een hoge prestatie op je werk, ook thuis alles goed wilt organiseren, kost dit in het begin behoorlijk wat energie en tijd. Alleen gaat de tijd die daarvoor nodig is, veelal ongemerkt ten koste van iets anders. Doorgaans boeten moeders in aan tijd voor zichzelf, op de rust en ontspanning die ze zo nodig hebben. Dat gebeurt natuurlijk niet van de ene op de andere dag, dat sluipt erin. Dat is juist zo gevaarlijk. Je hebt het niet direct door dat je zo weinig tijd hebt om op adem te komen.

Dit hoeft trouwens niet alleen voor te komen bij moeders die buitenshuis werken. Ook moeders / huisvrouwen boeten vaak in op hun eigen rust en ontspanning door een grote zorgtaak voor de kinderen. Ook bij hen kan het voorkomen dat ze minder ruimte voor zichzelf claimen, vooral in de periode dat kinderen nog niet naar school gaan.’

 

(3) De werk-privé balans is uiteraard een hot topic op dit moment. Bijna elk tijdschrift besteedt er wel aandacht aan en geeft tips over wat je kunt doen om de balans goed te houden. Daar zitten meestal waardevolle tips bij, maar sommige slaan de plank helemaal mis. Welke verkeerde adviezen zie jij vaker voorbij komen? En welke ‘stressmythes’ zou je liever gisteren dan vandaag ontkracht zien?

vrouw_handeninhaar_druk‘Wat me opvalt is dat de tips die je her en der leest vaak erg oppervlakkige zijn. Ik mis de diepgang in die tips. Als je al een burn-out hebt, is die informatie ontoereikend. De tips op zich zijn niet fout, maar lijken op losse flodders. Het zijn allemaal opzichzelfstaande tips zonder dat er naar het hele plaatje gekeken wordt, terwijl dat bij een burn-out wel nodig is.

Zelf heb ik een analyse gemaakt van al mijn coach-trajecten. Deze analyse maakte het mogelijk om een model te ontwikkelen met 7 bouwstenen. Inzichten in deze bouwstenen helpen niet alleen bij het voorkomen van een burn-out, maar helpen ook bij een snel herstel van een burn-out. Elke bouwsteen bevat verschillende inzichten en daaraan gekoppeld acties.
Klik hier als je meer wil weten over deze bouwstenen.

Eén van de mythes, die ik graag uit de wereld wil helpen, is dat vaak gedacht wordt dat overmatige stress of een burn-out opgelost kan worden met een paar dagen verlof of een vakantie. Er wordt vaak met de beste bedoelingen gezegd: ‘Neem even een paar dagen verlof, rust dan goed uit en dan kom je als herboren terug.’ Een weekje rust of een vakantie is echter niet voldoende. Op rust en ontspanning moet zeker wel ingezet worden, maar dat is slechts een eerste stap.

Je merkt dus al dat een burn-out echt niet zomaar even op te lossen is. Je hebt meer achtergrondinformatie nodig. De situatie moet helder zijn, je moet duidelijk krijgen wie je als persoon bent etc. Als je je verhoogde stress of burn-out echt wil aanpakken, dan ontkom je er niet aan om met een expert aan tafel te gaan zitten. Een expert die jou helpt om je op verschillende vlakken inzicht te geven en om je situatie vervolgens aan te pakken.

Een andere mythe, die ik graag zou willen ontkrachten, is dat stress gevaarlijk of slecht voor je is. Dat is helemaal niet zo! Stress zorgt voor een positieve drive en een betere focus, zelfs voor betere prestaties. Dat is dus positief en echt geen probleem. Stress wordt pas schadelijk als je er te lang of te vaak last van hebt. Dan wordt het een heel ander verhaal.’

‘Misschien is het in dit kader ook wel goed om het boek ‘De bedrijfsatleet’ van ‘Koen Gonnissen’ te lezen. Daarin wordt duidelijk dat als je een zware inspanning levert, je daarna voldoende herstelmogelijkheden moet inplannen. Denk maar aan Maarten van der Weijden, die met zijn Elfstedenzwemtocht bijna 200 km gezwommen heeft. Dat is een loodzware inspanning. Als hij daarna onvoldoende tijd neemt om te herstellen dan gaat het mis. Dat herstel is noodzakelijk. In bedrijven zie je vaak dat werknemers na een zwaar project gewoon weer doorgaan met een volgend project zonder noemenswaardige herstelperiode. Dat kan anders.’ 

 

(4) Wat zijn de meest voorkomende klachten van moeders, die zichzelf voorbij beginnen te lopen? Waar begint het mee? Wat zijn de eerste tekenen dat de balans zoek begint te raken? Wat kunnen moeders dan vooral bij zichzelf herkennen?

vrouw_hoofdpijn_stress_werk‘De klachten waar het meestal mee begint, zijn weinig energie, verminderde concentratie, een verstoorde slaap, spanningsklachten, zoals hoofdpijn of vastzittende nek of schouders. Daarnaast zie je vaak dat ze sneller geïrriteerd zijn, een korter lontje hebben; dat openbaart zich vaak thuis en uiten ze naar hun kinderen en partner toe.

Wat moeders tegenhoudt om hulp te zoeken, heeft deels te maken met de persoonlijkheid. Vrouwen die gewend zijn om door te zetten, om toch hun schouders er onder te blijven zitten, klagen niet zo snel. Ze vinden dat ze zelf in staat moeten zijn om de hectiek te handelen. Dat doen ze niet bewust overigens. Ze werken bijna volledig op de automatische piloot door. Voordat er kinderen waren, ging het toch ook, dus waarom nu ineens niet meer…?

Eén van de eerste dingen die bij een druk schema uit de agenda verdwijnen, is veelal het sporten, terwijl dat juist een bijzonder goede manier is om stress te ontladen. Moeders denken dan vaak: ‘ik ben nu zo uitgeput, laat dat sporten maar even.’ Ook dat gebeurt weer niet bewust en is een heel begrijpelijke reactie. Toch is juist het ontbreken van sport en beweging in zo’n situatie eigenlijk funest.’

 

(5) Wat maakt het voor moeders zo moeilijk om gehoor te geven aan die eerste signalen? Waarom gaan ze vaak toch gewoon door? Wat maakt het voor deze moeders zo lastig om hulp in te schakelen?

vrouw_kantoor_koffie_werken‘In het begin doen moeders vaak niks, vooral als het op het werk is. Ze proberen het eerst zelf op te lossen. Ik moet het toch kunnen; voordat ik kinderen had kon ik dit ook gewoon. Als het heftiger wordt dan ondernemen ze wel actie; ze geven het dan bijv. aan bij hun leidinggevende. Toch blijven ze vaak heel hard doorwerken en de dingen die overdag niet gelukt zijn, maken ze ’s avonds nog even af. De leidinggevende ziet dan niet dat hij/zij eigenlijk in actie moet komen. Hij/zij denkt nog steeds: ‘oh, het lukt haar wel, het valt wel mee, het komt wel goed’. De leidinggevende komt pas in actie als er bordjes beginnen te vallen of als een situatie escaleert. Een werknemer moet in dat opzicht dus beter en op tijd voor zichzelf opkomen.’

 

(6) Wat is het belangrijkste advies dat je moeders kunt geven om ervoor te zorgen dat ze de balans tussen werk en privé goed houden en die disbalans kunnen voorkómen?

‘Dat is natuurlijk niet in één tip te vangen. Vandaar een korte lijst met een aantal belangrijke adviezen:

  • vrouwen_sporten_gymBewustwording van je eigen balans is belangrijk. Ga regelmatig bij jezelf na of het nog allemaal haalbaar is voor je. Doe je nog de dingen waar je blij van wordt en is de hoeveelheid werk te behappen? M.a.w.: zit je nog goed in je vel?
  • Weet exact waar jij stress van krijgt en onderzoek hoe je met deze stress omgaat. Zorg dat je de grootste stressbronnen aanpakt, zelf of met behulp van derden.
  • Schaam je niet om hulp te vragen en om je grens aan te geven. Dit is geen zwaktebod. Het is juist krachtig dat je weet waar jij grens ligt en dat je deze ook durft te bewaken.
  • Breng rust en ontspanning terug in je agenda:
    o Plan bewust iedere dag tijd voor jezelf in, vooral als je een hoge werkdruk hebt. Denk dan aan activiteiten waar jij energie van krijgt, waar jij van oplaadt en waar jij van ontspant.
    o Claim je sportmomenten of beweeg voldoende om de spanning af te laten vloeien.
    o Houd je sociale netwerk bij en plan maar meteen een afspraak met je vriendinnen in.

Tijd om te ontspannen en weer op te laden, verdwijnen het eerst uit je agenda als werk en gezin veel van je vergen. Dat gebeurt niet bewust, maar het sluipt er langzaam maar zeker in. Je merkt het op het moment dat het gebeurt niet zo zeer, behalve als je met een burn-out thuis zit. Als je terugkijkt, zul je het herkennen. Probeer te voorkomen dat het zo ver komt en pak daarom nu meteen je agenda erbij en claim jouw rust en ontspanning.’

 

En wanneer kunnen ze toch echt beter hulp inschakelen? En welke hulp is dat dan?
moeder_moe_ledikant_leeg‘Als je merkt dat je al een tijd lang ’s avonds heel moe bent of in de weekenden, dan betekent dit dat je energie afneemt. Dit is een teken dat je meer energie verbruikt, dan dat je op voorraad hebt. Ook slecht slapen en veel lichamelijke klachten, kan een signaal zijn om in actie te komen. Een paar keer minder slapen omdat je een spannende dag hebt op je werk is echt niet zorgwekkend. Als je signalen hebt die meerdere weken aanhouden, dan kun je jezelf afvragen hoe lang dit nog mag duren.
Er bestaat een hele lijst met signalen, die je als check kunt gebruiken voor jezelf.

Zie je op korte termijn geen verandering in jouw situatie, trek dan aan de bel bij je leidinggevende. Als je merkt dat er meer nodig is omdat er teveel stressbronnen zijn of als jouw manier van omgaan met de stress niet heel effectief is, schakel dan professionele hulp in van een coach of psycholoog. Het is belangrijk dat deze professional gespecialiseerd is op het gebied van stress, aangezien je dan zeker weet dat de hulp goed aansluit op jouw behoefte.’


Wil je graag reageren op dit artikel? Dat mag!

Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking! 

 


tip_gezinWil jij als eerste Joyce’ waardevolle OpvoedTips ontvangen? 
Helemaal gratis en vrijblijvend. Klik dan hier.

Cadeau: Kort na je aanmelding van het e-zine ontvang je Joyce’ E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’ als cadeau. Dat is dus ook helemaal gratis en vrijblijvend. Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_c
Heb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.


K
lik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘3 Goede Voornemens voor Ouders (of: Hoe houd je het ouderschap goed vol?)’. Klik hier.
– ‘Voorkom de ochtendstress: Met deze tips kom je wél op tijd!’. Klik hier.
– ‘Help, ik ben een curlingmoeder! Wat nu…? (3 stappen om het anders te doen)’. Klik hier.
– ‘Pakjesstress in de drukke Decembermaand [Joyce te gast bij L1mburg Centraal]’. Klik hier
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw
Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.