10 basistips om je kind of tiener beter naar je te laten luisteren

Alle kinderen luisteren wel eens niet naar hun ouders. Dat hoort erbij. Er kunnen allerlei redenen zijn waarom je kind niet naar je luistert. Je kind is bijvoorbeeld zo druk aan het spelen, zit helemaal in een game of gaat zo op in zijn boek dat hij je echt niet hoort. Hij heeft dan helemaal niet door dat je tegen hem praat. En dat is ook heel begrijpelijk. Sterker nog, het is eigenlijk helemaal niet zo erg, want je kunt je goed voorstellen dat je kind in zo’n situatie niet naar je luistert. Je kind doet het niet expres.

Het wordt pas vervelend als je het idee hebt dat je kind wél expres niet naar je luistert of als het niet luisteren te vaak gebeurt. Dan kan de frustratie bij jou als ouder langzaam maar zeker gaan oplopen. Uiteraard zou je heel graag zien dat je kind wél naar je luistert, zonder dat jij eerst gefrustreerd raakt, zonder dat jij je stem moet gaan verheffen of zonder dat jij moet gaan dreigen met allerlei consequenties of straffen. En dat kan!

⇒ In dit artikel geef ik je 10 basistips, die er samen voor gaan zorgen dat je kind beter naar je luistert. Het zijn misschien niet altijd de meest voordehand liggende tips, maar m.i. horen ze er wel allemaal bij. Hier komen ze:

 

1. Zorg voor duidelijke afspraken in huis. Family Sitting On Sofa In Lounge Next To Open Fire Eating Pizza
Duidelijkheid is een ontzettend belangrijk onderdeel van opvoeden. Kinderen vinden dat zo fijn. Uiteraard vinden ze dat niet bewust fijn, maar we weten uit onderzoek dat er wel bij varen als ze weten waar ze aan toe zijn. (Net als volwassenen eigenlijk.)

Zorg dat je vooral afspraken maakt over thema’s, die je zelf enorm belangrijk vindt. Dus als je kind zich er niet aan zou houden, dan gaan je haren recht overeind staan. Denk maar aan afspraken als ‘we doen elkaar geen pijn’ of ‘als we het ergens niet mee eens zijn, dan zeggen we dat op een rustige manier’ (we gaan dus niet schreeuwen, slaan ed.).

En als je een afspraak met je kind hebt gemaakt, dan is het natuurlijk belangrijk dat je je  kind eraan houdt. Dus denk goed na waar je precies afspraken over maakt. Vanaf het moment dat je de afspraak hebt gemaakt, moet je bereid zijn om je kind eraan te houden.
In dit kader helpt het principe ‘Zeg wat je doet, doe wat je zegt.’ erg goed. Als je niet bereid bent om te doen wat je zegt, dan kun je het ook beter niet zeggen of beter niet die afspraak maken.

Dit klinkt op zich natuurlijk ontzettend eenvoudig, maar in praktijk is dit vaak nog behoorlijk lastig. Neemt niet weg dat het voor je kind (en dus ook voor jou) belangrijk blijft om duidelijkheid te krijgen. Er zit alleen één addertje onder het gras: de afspraken die je met je kind maakt, gelden voor iedereen in het gezin, dus ook voor jou…

⇒ Kortom: gun je kind jouw duidelijkheid.

 

2. Pas consequenties toe
moeder_vinger_naar_dochter_armen_over_elkaarZoals je bij punt 1 las, is het belangrijk om je kind (en jezelf) aan de gemaakte afspraak te houden. Maar dat is nog niet alles. Als je kind zich er (herhaaldelijk) niet aan houdt, dan is het belangrijk dat je je kind een consequentie geeft. Uiteraard is het nu niet de bedoeling om je kind zo maar allerlei consequenties te geven. Een goede consequentie past bij de situatie, waarin je kind zich niet aan de afspraak hield.
Bijvoorbeeld: als je kind toch met de bal blijft spelen, terwijl je al 2x hebt gezegd dat dat binnen niet mag, dan mag je de bal best een tijdje wegnemen.

Dit voorbeeld is een consequentie die past bij de situatie en die je kind (zeker vanaf een jaar of 2) goed begrijpt. Houd de consequenties wel altijd passend, logisch, reëel en eerlijk. Het gaat echt niet om de intensiteit of duur van de straf maar om de boodschap, die je je kind wil geven. Daarbij pak je ook nooit zo maar iets weg of geef je je kind nooit zomaar ‘uit het niets’ een consequentie; je zorgt altijd voor een leermoment. Je legt je kind kort en bondig uit wat je doet én waarom.
Een consequentie als ‘zonder eten naar bed’ is dus nooit passend, logisch of eerlijk.

⇒ Wees bereid om consequenties toe te passen als je kind zich niet aan jullie afspraak houdt.
Meer weten? Lees dan m’n artikel ‘Nee, niet doen, dat mag niet!’ over grenzen stellen zonder ‘nee’ of ‘niet’.

 

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

3. Voorkom dat je in een opvoedvalkuil trapt.
kind_winkel_kijkt_zielig_vragendIedere ouder trapt er wel eens in: een opvoedvalkuil. Je bent je er misschien niet echt bewust van, maar onbewust pak je dan een situatie onhandig aan, waardoor je kind juist niet leert om naar je te luisteren. Sterker nog, deze tactieken werken vaak averechts.

Ik geef je hieronder 3 voorbeelden:
– ‘Je wil dat je kind iets voor je doet en je vraagt het hem een paar keer. Je kind doet het echter niet. Pas op het moment dat je echt boos wordt en gaat schreeuwen, komt je kind  pas in actie.’
– Of: ‘Je geeft je kind een hele lange of juist vage instructie, waardoor het voor je kind helemaal niet duidelijk is wat je precies van hem verwacht. En jij je maar afvragen waarom je kind niet doet wat jij hem vraagt…’
– Of: ‘Jullie zijn in de winkel en je kind wil graag iets lekkers kopen. Jij geeft aan dat je dat niet wil kopen. Dan gaat je kind ineens heel hard huilen, schreeuwen en krijsen. Midden in de winkel. Gauw leg je het lekkers in het karretje. Dan houd je kind tenminste op met dat geschreeuw.’
⇒ Herken je misschien één van deze voorbeelden?

In deze voorbeelden leert je kind helaas niet om naar je te luisteren. Het leert wél om (1) pas in actie te komen op het moment dat jij boos wordt of gaat schreeuwen (dus niet als je het rustig vraagt), (2) je kind weet wel dat je iets van hem gevraagd hebt, maar begrijpt je instructie gewoon niet en kan het daardoor simpelweg niet doen, en (3) je kind leert dat hij door te gaan huilen, schreeuwen of krijsen toch krijgt wat hij wilde.

=> Kortom: voorkom dat je in deze opvoedvalkuilen trapt. Uit deze voorbeelden haal je dat (1) het belangrijk is van je kind te verwachten dat hij bij de 1e of 2e keer dat je het vraagt in actie komt (en niet pas na 10x vragen of nadat je boos bent geworden), dat (2) je een korte, duidelijke instructie geeft, die je kind kan begrijpen én uitvoeren, en dat (3) je je aan je afspraak houdt, dus als je gezegd hebt dat je kind iets niet mag of krijgt dan blijft dat zo, ongeacht het daaropvolgende gedrag of de reactie van je kind (zie ook punt 1 van dit artikel).
Je leest meer over dit thema in m’n artikel ‘Laat dat nou! | 5 opvoedvalkuilen waar we allemaal intrappen én waardoor opvoeden onbedoeld lastiger wordt.’.

 

4. Geef je kind voldoende positieve aandacht
vader_zoon_spelen_aan_zeeDit punt is eigenlijk het aller-, aller-, allerbelangrijkste in de opvoeding en mag dus absoluut niet ontbreken. Helaas gaat het nog wel eens mis, om de eenvoudige reden dat we als ouders soms bang zijn om onze kinderen te ‘verwennen’. We zijn bang om ons kind ‘te veel’ positieve aandacht te geven. Toch bestaat er niet zo iets als ‘te veel’ positieve aandacht geven. Verwennen is op deze manier dan ook echt niet mogelijk.

Stel het je als volgt voor: je kind begint iedere ochtend met een leeg rugzakje dat dagelijks met positieve aandacht gevuld moet worden. Die positieve aandacht geef je je kind o.a. door samen tijd door te brengen met je kind (ook één-op-één) en door regelmatig met je kind te spelen (sluit dan aan bij wat je kind aan het doen is). Verder is het belangrijk om je kind te laten weten wat hij goed doet en dat ook op dát moment specifiek en expliciet te benoemen.

=> Kortom: wees niet bang om je kind positieve aandacht te geven. Je kind heeft dat heel hard nodig.
Meer weten? Lees dan m’n artikel ‘Voorkom ongewenst gedrag: Geef je kind positieve aandacht’ over hoe je je kind voldoende positieve aandacht kunt geven. 

5. Zorg dat je kind zich gezien en gehoord voelt.
moeder_troost_zoonNog zo’n onmisbaar concept binnen (positief) opvoeden, waardoor je kind beter naar je gaat luisteren, is om er als ouder voor te zorgen dat je kind zich gezien en gehoord voelt. Het is zo belangrijk dat je kind zich door jou begrepen voelt.

Als er iets aan de hand is waardoor je kind van slag, verdrietig of misschien wel boos is, dan is het goed om te laten merken dat je graag wil weten wat er precies met je kind aan de hand is. Je gaat op zoek naar de emotie van je kind en je probeert die te benoemen: ‘ik zie dat je verdrietig / boos / teleurgesteld bent’. Je kind zal dan aangeven of dat klopt (of niet). Klopt je inschatting niet, dan zegt je kind zelf wat hoe hij zich wel voelt of – als je kind daar nog te jong voor is – dan benoem je zelf een andere emotie, die het evt. ook kan zijn. Daarna verplaats je je in je kind en benoem je dat je kunt invoelen waarom je kind zich inderdaad zo voelt.

Door deze aanpak voelt je kind zich echt gezien en gehoord. Je zult merken dat de eerst nog zo heftige reactie van je kind nu al een stuk minder is en dat je kind al veel rustiger is. Zodra dat gebeurd is, kun je het met je kind hebben over wat er wel en niet mag. Zo lang je kind nog in de heftige emotie zit, is je kind niet ontvankelijk voor jouw woorden of input.
O ja, opmerkingen als ‘stel je niet aan’, ‘waarom huil je nú alweer’ of ‘er is toch niks gebeurd’ doen nooit recht aan de emotie van je kind. Met dit soort opmerkingen wals je juist over de emoties van je kind heen en neem je zijn emoties niet serieus. 

⇒ Schenk eerst aandacht aan de emotie van je kind. Daardoor voelt je kind zich gezien en gehoord. Daarna is er ruimte om het over de situatie en zijn gedrag te hebben.
Als je meer wil lezen over dit thema, lees dan m’n artikel ‘4 manieren om je kind te helpen met lastige emoties (+ 3 BONUSTIPS)‘.

 

 


Autoritatief opvoeden
De eerste 5 tips gaan voornamelijk over ‘structuur, regelmaat en duidelijkheid’ (punten 1, 2 & 3; dimensie 1) enerzijds en over ‘warmte & betrokkenheid’ (punten 4 & 5; dimensie 2) anderzijds. Als beide dimensies in voldoende mate in de opvoeding aanwezig zijn, dan is er sprake van ‘autoritatief opvoeden’.
⇒ Uit onderzoek weten we dat kinderen, die autoritatief opgevoed worden, de grootste kans hebben om zich optimaal te ontwikkelen. Vandaar dat deze punten zo belangrijk zijn. In het belang van je kind mogen ze niet ontbreken in een positieve opvoeding.


 

6. Zorg dat je kind voldoende slaapt.
meisje_slaapt_met_knuffelIedere ouder heeft al wel eens ervaren dat te weinig slapen echt een flinke wissel op je kan trekken. Na een periode van slecht of weinig slapen, ben je overdag niet alleen ontzettend moe, maar kun je ook minder hebben van anderen om je heen, ben je prikkelbaarder, heb je een korter lontje, ben je sneller boos en gefrustreerd, kun je je minder goed concentreren, heb je minder energie, ben je sneller ziek en ga zo maar door. Dat geldt voor kinderen natuurlijk net zo; daarnaast hebben zij de slaap hard nodig voor hun groei en ontwikkeling. Je kunt je wel voorstellen dat kinderen, die goed en voldoende slapen, overdag beter naar hun ouders luisteren.

⇒ Kortom: een goede nachtrust en voldoende slaap zijn onmisbaar. Vandaar dat het zo belangrijk is dat je kind voldoende slaap krijgt.
Als je graag wil lezen hoe je ervoor zorgt dat je kind beter slaapt, lees dan m’n artikel ‘Lekker slapen! Praktische tips voor kinderen en hun ouders.’.

 

 


fb_cursus_help_mijn_kind_luistert_niet
Cursus ‘Help, mijn kind luistert niet!?’
Wil je graag weten hoe je ervoor zorgt dat je kind beter én sneller naar je luistert?
Op een positieve, liefdevolle en constructieve manier.

=> Dan is deze cursus precies wat je zoekt.
=> Vraag nu GRATIS Les 1 van deze cursus aan.

Lees hier wat je allemaal van deze cursus mag verwachten.


 

7. Zorg voor een gezonde leefstijl van je kind.
Dit is eigenlijk een zijspoortje, maar ik vind deze zo belangrijk dat ik ‘m toch in deze lijst opneem. Bij een positieve opvoeding hoort m.i. namelijk ook een gezonde leefstijl. Als je kind gezonde voeding binnenkrijgt, voldoende beweegt en veel buiten speelt, dan is de kans groot dat je kind lekker(der) in zijn vel zit en op een fijne manier door het leven gaat. Kinderen, die lekker in hun vel zitten, zijn eerder geneigd om naar hun ouders te luisteren.
In het artikel ‘Overgewicht bij kinderen: Wat is het precies en wat kun je er aan doen?‘ lees je wat het voor gevolgen voor kinderen kan hebben als ze overgewicht hebben en daardoor (vaak) niet optimaal in hun vel zitten. 

8. Samen opvoeden
man_vrouw_in_gesprekVoor partners kan het soms nog best een uitdaging zijn om qua opvoeding op één lijn te zitten. De verschillen in jullie aanpak kunnen komen doordat jullie zélf allebei een andere opvoedaanpak hebben genoten; en misschien wil je de aanpak, die je zelf  als kind kreeg, graag overnemen óf juist helemaal niet. Of jij hebt over specifieke opvoedtheorieën gelezen en wil die graag toepassen, maar je merkt dat je partner daar totaal niet achter staat.

Nou hoef je als partners echt niet altijd exact dezelfde opvoedaanpak te hanteren, maar het is voor je kind wel het fijnst als hij weet waar hij aan toe is en dat hij weet wat hij van jullie kan verwachten. Vandaar dat het fijn is als je het over een aantal basisthema’s eens kunt worden. Hoe meer jullie aanpak of ideeën uit elkaar liggen, hoe moeilijker het zal zijn om het met elkaar eens te worden. Dat lukt dus ook niet met één gesprekje. Neem daar de tijd voor en bespreek in alle eerlijkheid en openheid hoe jullie beiden over de opvoeding (en specifieke onderwerpen daarbinnen) denken en leg uit hoe dat komt. Pas als je weet waar de ideeën en redeneringen van de ander vandaan komen, kun je verder. Op die manier is de kans het grootst dat jullie over veel opvoedthema’s consensus bereiken.

⇒ Blijf in het belang van jullie kind open en eerlijk over jullie opvoedaanpak communiceren.
Lees meer over dit thema in m’n artikel ‘Ruzie over de opvoeding: Zo los je het op!’.

 

 

9. Zorg goed voor jezelf
gezin_op_de_fietsBij punten 6 en 7 gaf ik al aan dat het voor je kind belangrijk is om een gezonde leefstijl te hebben en om voldoende te slapen. Dat geldt voor jou als ouder natuurlijk net zo goed. Ook voor jou is het namelijk belangrijk om voldoende te slapen, gezond te eten en voldoende te bewegen. Misschien ken je de uitdrukking ook wel: ‘als je goed voor jezelf zorgt, dan kun je beter voor anderen zorgen’. En misschien komt er bij jou als volwassene nog wel bij dat je de mate van (chronische) stress probeert te beperken.

⇒ Zorg er voor dat je actief aandacht besteedt aan je eigen gezondheid. Ook daarin geef je je kind een belangrijk voorbeeld. En zeg nou zelf: als jij lekker in je vel zit, kun je de opvoeding van je kind weer net een stapje beter aan. Toch…?
Lees meer over dit thema in m’n artikel ‘3 Goede Voornemens voor Ouders (of: Hoe houd je het ouderschap goed vol?)’.

 

 

10. Last but not least: Blijf zelf rustig.
kinderen_apen_ouders_in_alles_naWelke lastige opvoedsituatie zich ook voordoet, het is altijd belangrijk dat jij als ouder rustig probeert te blijven. Jij geeft je kind altijd een voorbeeld van hoe je in leuke, fijne  of juist lastige situaties kunt reageren. Uiteraard heb je liever niet dat je kind gaat schreeuwen, schelden of tieren als hij boos, verdrietig, gefrustreerd of teleurgesteld is; doe dat dan zelf ook niet. Je kind ziet jou namelijk als voorbeeld. En vergis je niet: ook al zeg je nog zo vaak tegen je kind dat het belangrijk is om rustig te blijven, als je dat zelf niet doet, heeft je uitspraak weinig waarde. Je kent de volgende uitspraak misschien wel: ‘Je kind doet zoals jij doet, niet zoals je zegt’.
Als je meer wil lezen over hoe je zelf kunt stoppen met schreeuwen en wil leren hoe je op een positieve manier met je kind kunt communiceren, vraag dan GRATIS mijn e-book ‘Stop met Schreeuwen’ aan. 

Heb je het idee dat je de meeste van deze punten al toepast in jouw opvoeding, maar heb je het idee dat het gedrag van je kind nog steeds niet goed hanteerbaar is?
Neem dan contact met me op, zodat we samen kunnen kijken waar het mis gaat, wat er anders kan en hoe je de relatie met je kind (nóg) beter maakt.

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘10 basistips om je kind of tiener beter te laten eten (incl. praktische tips).
– ‘10 basistips om je baby, kind of tiener lekker te laten slapen.
– ‘Peuterpuberteit: 10 domeinen om samen met je kind te overwinnen.
– ‘10 redenen waarom baby’s huilen (en wat je dan kunt doen).
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Heeft mijn kind dyslexie of niet? Wat je er als ouder of leerkracht over moet weten. [ Interview met dyslexie-expert drs. Kim Huiskamp ]

Joyce Akse maakt een serie artikelen, waarin ze experts interviewt over hun eigen onderzoek of werkveld. Het doel van deze serie is om resultaten van wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar praktische tips voor ouders, waar ze thuis direct mee aan de slag kunnen. Deze thema’s hebben natuurlijk te maken met het ouderschap, opvoeding en/of de ontwikkeling van kinderen (0-16 jaar). 

 

jongen_schrijven_handen_in_haarZodra je kind naar school gaat, komt hij al snel in aanraking met taal. In de kleutergroepen wordt er voorzichtig aandacht aan besteed en vanaf groep 3 begint het echte werk. Bij de meeste kinderen verloopt de taalontwikkeling zonder veel problemen; bij sommige kinderen zie je echter dat het lezen en spellen moeizamer gaat. Dat komt vaak in groep 3 en 4 naar boven. Bij deze kinderen zou er sprake kunnen zijn van dyslexie.

Over het onderwerp ‘dyslexie’ interviewde ik drs. Kim Huiskamp. Zij werkt als diagnosticus en behandelaar bij het Regionaal Instituut Dyslexie (RID) in Maastricht.

In dit artikel vertelt ze uitgebreid wat dyslexie precies is (en wat niet), hoe je dyslexie bij jouw kind kunt herkennen, waarom het belangrijk is om de taalontwikkeling van je kind goed in de gaten te houden en – indien nodig – op tijd te starten met behandeling. Daarnaast vertelt ze welke mythes en vooroordelen er soms nog bestaan over dyslexie, waar dyslexie wel eens mee verward wordt en wat je als ouder kunt doen om het leesplezier van je kind te stimuleren.

 

Je bent expert op het gebied van dyslexie en leesvaardigheid. Hoe ben je bij dit onderwerp gekomen en wat spreekt jou er persoonlijk zo in aan? 
meisje_wil_niet_lezen‘Ik ben eigenlijk toevallig met dyslexie in aanraking gekomen. Aan het einde van mijn opleiding psychologie heeft mijn stagebegeleidster mij in contact gebracht met prof. dr. Leo Blomert, expert op het gebied van dyslexie. Hij zocht mensen om een vakgroep te vormen om het dyslexieprotocol op poten te krijgen en dat wilde ik graag doen. Op die manier kon ik dus bij toeval in zijn werkgroep aan de slag. Daardoor kwam ik ook in aanraking met wetenschappelijk onderzoek naar dyslexie. Het onderwerp trok mij erg aan, maar ik merkte dat ik liever in een klinische setting werkte dan in een wetenschappelijke. Via Leo Blomert werd ik toen voorgesteld aan Patty Gerretsen, toentertijd directeur wetenschap van het RID. Zo ben ik uiteindelijk bij het RID terechtgekomen en daar werk ik nu al 15 jaar. Wat ik zo prettig vind aan werken met mensen met dyslexie is dat je echt iets voor iemand kunt betekenen. Iedereen in onze maatschappij krijgt te maken met lezen en schrijven en als je dyslexie hebt, kun je flinke problemen ondervinden op school, op je werk of zelfs privé. Met een gerichte behandeling en concrete tools, kun je kinderen (en volwassenen) met dyslexie echt helpen hun situatie te verbeteren. Het geeft me enorm veel voldoening dat ik op deze manier iets kan betekenen voor de kinderen, die bij ons komen.’

 


Curriculum Vitae
kim_huiskamp_fotoDrs. Kim Huiskamp studeerde neuro– en ontwikkelingspsychologie aan de Universiteit Maastricht. Daarna werkte ze een jaar als psycholoog / onderzoeksassistent aan dezelfde universiteit. Vervolgens maakte ze de overstap naar het Regionaal Instituut Dyslexie (RID) in Maastricht. Ze werkte er een tijd als hoofd behandeling en vestigingsmanager; momenteel als diagnosticus en behandelaar.


 

Kun je uitleggen wat dyslexie precies is?
hersenen_kwabben‘Als je dyslexie hebt, dan heb je moeite met lezen en/of spelling. Sommige kinderen hebben alleen moeite met lezen, andere alleen met spellen en weer andere met allebei. De grootste groep van de kinderen met dyslexie heeft moeite met allebei.

In onze maatschappij maken we gebruik van het alfabetische schrift. Onze woorden zijn opgebouwd uit klanken. Als je het woord wil leren lezen en schrijven, dan zul je het woord moeten opdelen in klanken. Je gaat dan als het ware de klankstructuur van woorden ontcijferen.

In de hersenen zit een gebiedje (temporaal kwab*) dat de klankstructuur van woorden verwerkt, het helpt je met het in stukjes hakken van woorden. Dat gaat automatisch, onbewust.
*: Meer specifiek, de superieure temporale sulcus (STS) en planum temporale (PT) zijn betrokken bij de integratie van de letter-klank-koppeling. De visual word form area (VWFA) is betrokken bij directe woordherkenning.

Bij dyslexie is dat gebiedje wat minder goed toegerust om de klankinformatie te ontwarren. Die informatie loopt dan een beetje door elkaar. Je spreekt woorden misschien soms net een beetje verkeerd uit.
Bijvoorbeeld: Je hebt het dan niet over ‘doelwit’ maar over ‘doellid’.

En dat is eigenlijk nog maar het begin. Kinderen (of volwassenen) met dyslexie hebben er dus moeite mee om de klanken van elkaar te onderscheiden. De volgende stap is dat je de klanken gaat koppelen aan een letter, dus de klanken van losse letters. In groep 3 begin je daarmee: je leert welke klank bij welke letter hoort (bijv. ‘Dit is de letter ‘L’ en die klinkt zo…’).

Die letter-klank-koppeling zit weer in een ander gebiedje van die temporaal kwab. Dat gebiedje koppelt als het ware de auditieve (klank, die je hoort) en visuele informatie (letter, die je ziet) aan elkaar. Dat ‘koppelproces’ duurt eigenlijk jaren. Van groep 3 naar groep 8 maken kinderen daarin een stijgende lijn door. Die integratie duurt dus echt jaren en kan alleen optreden met onderwijs. Pas daarna wordt het een automatisch proces. Op het moment dat het automatisch is, kun je het zien van een letter niet meer als niet-letter zien. Op latere leeftijd gebeurt dat zelfs met hele woorden. Maar daar heb je dus wel training voor nodig. Een beginnende lezer kan dat nog niet met hele woorden. Daarom begin je op school eerst met het leren van de letters met bijbehorende klanken.’

 

Hoe ‘ontstaat’ dyslexie? 
loesje_dyslexie‘Je wordt met dyslexie geboren; het ontstaat dus eigenlijk niet echt. Het is ook erfelijk, wat betekent dat het vaker binnen families voorkomt.

Bij dyslexie zijn twee vaardigheden of processen verstoord: aan de ene kant is dat de klankverwerking (fonologische verwerking), aan de andere kant is dat de letter-klankkoppeling.

In groep 3 leren kinderen om te ‘decoderen’ oftewel om te ‘hakken & plakken’.
Bijvoorbeeld: ze leren dat het woord ‘kip’ uit 3 klanken bestaat: k – i – p.

In de hersenen gaat dat dan nog niet automatisch. De kinderen zullen er energie in moeten steken om dat goed te leren. Ze hebben op dat moment ook nog minder bronnen om het woordbeeld in hun geheugen op te slaan.

Als je het hele proces van het lezen en spellen hebt doorlopen, dan is het eindstation dat je een heel woord ziet en herkent. Je herkent het omdat het opgeslagen is in het ‘mentaal lexicon’. Hoe meer je daarin opgeslagen hebt, hoe automatischer het lezen en spellen gaat. Dat automatisme kun je trouwens ook krijgen als je dyslexie hebt. Maar omdat de basis van het aanleren lastiger is, duurt het langer om bij dat eindstation te komen.’

 

Hoe kunnen ouders dyslexie bij hun kind herkennen? 
jongen_in_klas_juffrouw_geen_zin‘Je kunt dyslexie eigenlijk pas echt herkennen vanaf dat je kind een tijdje in groep 3 zit, dus als je kind echt onderwijs krijgt op het gebied van lezen en schrijven. Bij kleuters zie je ook al wel eens dat ze moeite hebben met klankverwerking. Ze hebben dan bijv. moeite met het leren / benoemen van de kleuren, met links en rechts, ze hebben moeite met rijmen, ze vinden het lastig om de namen van klasgenootjes te onthouden of ze vinden het moeilijk om nieuwe liedjes te leren. Dat zijn allemaal dingen waarbij ze iets moeten doen op het gebied van klankverwerking. Een deel van de kinderen, dat hier moeite mee heeft, kan later moeite krijgen met lezen en schrijven. Dat hoeft echter niet perse. Het zijn dus geen harde criteria, eerder een aanwijzing om het goed in de gaten te houden. Andersom geldt dat ook: als je kind hier als kleuter geen moeite mee heeft, dan wil dat niet zeggen dat hij geen dyslexie kan hebben. Het kan op dyslexie wijzen, maar dat is niet één op één.

In groep 3 kijk je of leerlingen moeite hebben met het leren van letters, met het hakken en plakken, met het op tempo lezen van woorden en of leerlingen fonetisch blijven schrijven (= letterlijk schrijven van wat je hoort).

Het mag dus duidelijk zijn dat je lezen en spellen echt moet leren. Wil je dyslexie kunnen aantonen, dan moet je dus onderwijs hebben gehad. Als school merkt dat een kind moeite heeft met lezen en spellen, dan moet het ook extra onderwijs en aandacht op dat gebied aanbieden. Halverwege groep 3 kom je er misschien achter dat een leerling zich wat trager ontwikkelt op het gebied van taal en spelling. Dan is het belangrijk om uit te filteren waar dat door komt; een probleem op het gebied van lezen en spelling hoeft nl. niet altijd op dyslexie te wijzen. Basisscholen hebben daar een protocol voor.
Als school bijvoorbeeld op basis van de citoscores (bij score D of E) merkt dat het lezen van een leerling achterblijft, dan wordt er extra aandacht aan die leerling gegeven; bijv. door de leerling in een apart groepje te zetten en/of extra aandacht te geven op het gebied van lezen en/of spelling. Als de leerling dat een half jaar of heel jaar heeft gehad en dat blijkt onvoldoende effect te hebben gehad, dan kun je pas echt gaan onderzoeken of dyslexie een mogelijke oorzaak is.

Het is belangrijk om na te gaan wat precies de oorzaak is van de problemen die een leerling heeft op het gebied van lezen en spellen. Juist om te weten of het dyslexie kan zijn of niet. Een leerling kan bijvoorbeeld ook een algemeen leerprobleem hebben of er speelt iets anders dat hem belemmert in zijn leerproces. Denk bijvoorbeeld aan een trauma in de familie (bv. echtscheiding en daardoor verlies van motivatie om te leren of goed mee te doen op school). Dan kan een kind dus wel moeite met lezen en/of spelling hebben, maar niet door een onderliggende dyslexie. Vandaar dat het enerzijds zo belangrijk is om goed te onderzoeken wat precies de reden is dat een kind moeite heeft met lezen en/of spelling. Anderzijds is het daarom goed om een breder leerprofiel mee te nemen en om te beoordelen of de één-op-één-hulp in de klas goed genoeg heeft gewerkt. Uiteraard kunnen de lees- en spelmoeilijkheden ook nog andere oorzaken hebben of samenhangen met andere stoornissen.’
Daarover bij een volgende vraag meer.

 


Heb je het idee dat kinderen hun dyslexie kunnen verdoezelen, waardoor het voor ouders of leerkrachten lastig wordt om het te herkennen? 
meisje_juffrouw_samen_lezen‘Eerlijkgezegd lijkt het me voor een kind bijna niet te doen om dyslexie te verdoezelen. Ze kunnen wel verschillende strategieën laten zien om met hun lezen of spelling om te gaan. Ze trappen bijvoorbeeld op de rem en gaan heel langzaam lezen. Of ze gaan juist heel snel lezen en raden dan wat er staat. Kinderen met dyslexie hebben moeite met het technische leesproces; dat betekent in dit geval dat het ten koste gaat van de snelheid of van de nauwkeurigheid van het lezen.

Bij kinderen met veel compensatiemogelijkheden zien we wel eens dat ze met tekst lezen een hoger niveau behalen dan met woordlezen. Ze hebben dan steun aan de semantiek van de tekst; de inhoud en betekenis van de tekst helpt hen om de woorden in tekstverband te lezen.

Bij hoog-functionerende volwassenen zien we wel eens dat ze vooral vastlopen bij het lezen van onzinwoorden. Zij hebben door de jaren heen al zoveel woorden geleerd en opgeslagen (in hun mentaal lexicon), dat ze al veel woorden en teksten gewoon goed kunnen lezen.

Bij de beoordeling of een kind dyslexie heeft, weegt het lezen trouwens zwaarder dan spelling of schrijven. Lezen is namelijk een ‘puurdere’ maat van dyslexie vanwege het automatische proces. Daarom geeft het lezen meer de doorslag bij de beoordeling van dyslexie. Bij spelling is altijd gerichte aandacht nodig en kunnen dus ook weer andere dingen spelen, waarom kinderen er moeite mee hebben (denk aan motivatie en taakgerichtheid).’

 

Vanaf welke leeftijd kun je dyslexie laten onderzoeken? 
jongen_vrouw_huiswerk_maken‘Vanaf de leeftijd van ongeveer 8 jaar, dus pas bij kinderen in groep 4, kun je dyslexie betrouwbaar onderzoeken. Dus nog niet echt vanaf groep 3. Je moet kinderen namelijk de kans geven om het lees- en spelproces op gang te laten komen.

Merk je dat het kind al last heeft op dit gebied vanaf de kleuterklas (zie hierboven), dan zou je een leerling van groep 3 eventueel wel al kunnen laten onderzoeken. Maar dat zijn eerlijkgezegd wel de uitzonderingen.’

 

Waarom is het belangrijk om het op jonge leeftijd te laten onderzoeken?
meisje_vrouw_schrijven‘Als je van groep 3 naar groep 8 kijkt, dan worden de normen steeds strenger. Als jij je op een trager tempo ontwikkelt vergeleken met je groepsgenoten, zal het verschil daarom steeds groter worden. Dan ga je dus steeds meer achterlopen ten opzichte van de andere kinderen.

In de hogere groepen wordt ook steeds meer gebruik gemaakt van taal. Zo heb je in groep 4 nog wel het ‘kale’ rekenen, maar vanaf groep 5 komen ook steeds vaker verhaaltjessommen aan bod. Dan is het ook bij vakken als rekenen belangrijk om goed te kunnen lezen. En bij de hogere groepen komt alleen nog maar meer (talige) informatie op de leerling af. Ze hebben dan een bepaald functioneel leesniveau nodig om alles op een goede manier te kunnen verwerken en te begrijpen. Dat is niet alleen nodig bij vakken als begrijpend lezen en redactiesommen, maar ook bij vakken als geschiedenis of aardrijkskunde.
Het is misschien goed om in dit kader te weten dat het onderdeel ‘begrijpend lezen’ één van de onderdelen is, waarop bepaald wordt welk niveau van voortgezet onderwijs je aankunt. Als jij het technisch leesniveau hebt van iemand van groep 3 en je moet lezen op het niveau van eind groep 7, dan is het lastiger om de inhoud van tekst er op een goede manier uit te pikken, zeker als je al zo worstelt met de tekst die je leest. (Als de tekst je voorgelezen wordt, kan het natuurlijk weer anders zijn.)

Om op een goede manier te kunnen laten zien, wat er aan vaardigheden en kennis in je zit, is het dus belangrijk dat het gat tussen je leesniveau en je vaardigheden niet te groot is. Als dat wel het geval is, dan wordt het een stuk lastiger om te laten zien wat je kunt.’

 

Kun je van dyslexie genezen? 
meisje_leest_boek_MLP‘Helaas kun je niet van dyslexie genezen. Je zult altijd meer moeite met lezen en spellen blijven hebben dan anderen zonder dyslexie.

Ondanks dat gegeven kun je het gebiedje in de hersenen wel trainen, waardoor het lezen en spellen beter gaat. Dyslexie is dus niet te genezen, maar je kunt je lees- en spelvaardigheden wel verbeteren. En dat is goed nieuws.

Het is goed om te accepteren dat het lezen en spellen moeilijk voor je is en zal blijven. Je ziet dat sommige kinderen heel opgelucht zijn met diagnose (‘gelukkig, ik kan er niks aan doen’); er valt een last van hun schouders. Andere kinderen voelen zich er juist vervelend door; ze krijgen het gevoel dat ze anders zijn dan anderen, dat ze niet normaal zijn of dat ze niet meer degene zijn die ze waren. Kinderen, die moeite hebben om te accepteren dat ze dyslexie hebben, kunnen baat hebben bij ‘psycho-educatie’. Bij het RID geven we hen o.a. een boekje mee dat ze samen met hun ouders kunnen lezen: ze gaan dan samen vragen beantwoorden, thema’s bespreken en ze kunnen wat meer gerustgesteld worden. De inhoud van dit boekje komt dan ook in de behandeling aan bod. Ook is het goed om te weten dat heel beroemde of intelligente mensen dyslexie hadden (denk maar eens aan Einstein). Door dyslexie zo positief mogelijk te benaderen, proberen we kinderen er een andere mind-set over te geven.

Nadat je een dyslexiebehandeling hebt gehad, kan de dyslexie toch weer de kop op steken, bijvoorbeeld als je een nieuwe taal gaat leren. Daar hebben leerlingen met dyslexie doorgaans meer moeite mee. Het blijft een zwakkere plek.’

 


EXTRA
Drs. Kim Huiskamp raadt de volgende boeken aan om (evt. samen met je kind) over dyslexie te lezen.

Informatieve boeken voor ouders:
boeken_MPL_dyslexie‘Kinderen met dyslexie, een gids voor ouders’ – T. Braams
‘Houvast bij leesproblemen en dyslexie op de basisschool, leidraad voor ouders’ – A. Paternotte en J. Buitelaar
‘Mijn kind & Dyslexie’ – R. Krijnen
‘Mijn kind heeft dyslexie’ – M. Ceyssens

Informatieve boeken voor kinderen: 
‘Dyslexie’ – Z. van Mersbergen (Informatiereeks 3, nummer 54)
‘Een 2 voor dictee. Een verhaal over dyslexie’ – J. Breeman
‘Letters op de snelweg. Boekje over dyslexie’ – K. Terlouw
‘Ik heb dyslexie, nou en!’ – L. de Groot

Leesboeken geschikt voor dyslectische kinderen:
http://www.makkelijklezenplein.nl (informatie over leesboeken voor dyslectici)
http://www.zwijsen.nl (serie Zoeklicht)
http://www.inktvis.nl (serie Kokkel-reeks)

Leesboeken over dyslexie voor kinderen: 
‘Ik ben niet bom!’- M. van de Coolwijk
‘Schatkasten’ – H. van der Werff
‘Pudding Tarzan’ – O.L. Kirkegaard
‘De smoezenkampioen’– C. Slee
‘Heksie. Hoe vang je een heks? – M. Snoeij


 

Waar wordt dyslexie wel eens mee verward? 
meisje_dromend_aan_tafel‘Als kinderen zich bij ons aanmelden om te onderzoeken of er sprake is van dyslexie, dan wordt er niet alleen gekeken naar hoe het met lezen en spelling gaat, maar we kijken ook naar andere schoolvakken. Kinderen kunnen namelijk in het algemeen moeite hebben om nieuwe vaardigheden aan te leren of ze kunnen een algemeen leerprobleem hebben. Dan heb je een heel andere benadering nodig om het kind verder te helpen.

Soms kunnen kinderen een taalontwikkelingsstoornis (TOS) hebben. Ze hebben dan moeite met taal in het algemeen; niet alleen moeite met lezen en schrijven, maar ook moeite met taalbegrip, met de taalproductie (uitspraak) en/of ze hebben een lage woordenschat. Bij kinderen met TOS is er dus meer aan de hand; ze hebben een breder taalprobleem.

Verder is het goed om aandacht te hebben voor andere stoornissen, zoals AD(H)D. Een kind dat bijvoorbeeld moeite heeft om de aandacht ergens bij te houden, kan daardoor in de klas informatie of instructie mislopen. Ook kan een kind met een aandachtsprobleem het ene vak wel leuk vinden en het andere niet; dan heeft het bijvoorbeeld minder aandacht voor taal en dus minder oefening om het goed te ontwikkelen. Dat wil echter nog niet zeggen dat er sprake is van dyslexie.

Sommige kinderen lopen een ‘didactische achterstand’ op: ze liggen achter op de groep, maar dat kan komen omdat ze minder effectief onderwijs hebben genoten dan andere kinderen. Ook dat hoeft dus niet door een mogelijk onderliggende dyslexie te komen.

Hier blijkt in ieder geval uit hoe complex het geheel kan zijn. Dyslexie kan ook nog eens samen voorkomen bij één van deze stoornissen (comorbiditeit), maar dat hoeft natuurlijk niet. Het is ook mogelijk dat de lees- en spelproblemen, die je opmerkt, door een ander onderliggend probleem veroorzaakt worden dan door dyslexie.’

 

Welke mythes, onjuistheden of vooroordelen bestaan er over dyslexie? 
meisje_leest_in_boek‘Er bestaan wel een aantal mythes of vooroordelen over dyslexie:

(1) Dyslexie ontstaat door een zuurstoftekort bij de geboorte of door slecht samenwerkende hersenhelften.
Vroeger werd wel gedacht dat dyslexie kwam door een zuurstoftekort bij de geboorte, maar we weten inmiddels dat dat niet zo is. Er werd ook wel gedacht dat de twee hersenhelften niet goed samenwerkten. Dan moesten de kinderen evenwichtsoefeningen doen, waardoor de helften wel beter gingen samenwerken. Beide ideeën zijn inmiddels ontkracht door wetenschappelijk onderzoek en niet waar gebleken.

(2) Kinderen met dyslexie kunnen niet goed zien of horen.  
Als je kijkt naar de gebieden in de hersenen die bij klankverwerking betrokken zijn, dan zitten die min of meer tussen de auditieve en visuele cortex in. De informatie die in de auditieve cortex terechtkomt (klank), wordt gecombineerd met de informatie die in de visuele cortex terecht komt (letter). Bij kinderen met dyslexie gaat die verwerking ervan moeizamer. Een kind met dyslexie kan dus zowel goed horen als zien, alleen het verwerken van de combinatie klank en letter gaat moeizamer. Je kunt dyslexie dus niet oplossen door een bril of een hoorapparaat te dragen.

(3) ‘Mijn kind heeft niet zo’n zin in lezen en spelling en moet gewoon wat beter zijn best doen.’ 
Ouders kunnen soms de overtuiging hebben dat hun kind niet gemotiveerd is en gewoon wat beter zijn best zou moeten doen. Maar ik leg dan altijd uit dat kinderen niet ongemotiveerd worden geboren; het kind beslist niet bewust of actief dat het geen zin heeft om te leren. Als een kind geen zin heeft om te lezen, om huiswerk te maken of om iets te doen voor school, dan komt dat door een bepaalde wisselwerking met iets anders. Dingen die je lastig vindt of waar je moeite mee hebt, vind je gewoon niet zo leuk om te doen. De berg wordt dan te hoog. Gelukkig kun je de berg lager maken, zodat het te behalen doel niet meer onbereikbaar lijkt. Het kind krijgt dan het gevoel dat hij het misschien toch kan.

We zien ook wel eens kinderen, die voordat ze bij ons komen, al een heel traject hebben afgelegd. Ze zijn dan al op zoveel plekken geweest en hebben al zoveel onderzoeken gehad, dat ze al bijna geen zin meer hebben om nóg een onderzoek of behandeling te ondergaan. Deze kinderen zou je ‘behandelmoe’ kunnen noemen. Dat wil echter niet zeggen dat ze niet geholpen kunnen worden; ook bij deze kinderen kan dyslexie vastgesteld worden en ook zij kunnen nog steeds geholpen worden.

(4) ‘Laat maar, er is toch niks aan te doen.’ 
Sommige ouders denken: ‘het is dyslexie, er is niks aan te doen’. Dat is echter niet het geval. Ook kinderen met dyslexie kun je met de juiste begeleiding beter laten lezen en spellen. Het is daarbij vooral belangrijk om voor ogen te houden wat je kind wel nog kan ontwikkelen en wat er nog wel mogelijk is. Ga na welk doel je kunt stellen. Daarbij is belangrijk om juist de inspanning, die je kind doet, te belonen (growth mindset) en niet het resultaat (fixed mindset).’

 

Wat kunnen ouders doen als ze het vermoeden hebben, dat hun kind dyslexie heeft? 
voorlezen_vader_dochter_lachend‘Als ouders vermoeden dat hun kind moeite heeft met lezen of spellen of zich er zorgen over maken, dan is het belangrijk om dat aan te kaarten bij de leerkracht. Het is goed om het zelf ook in de gaten te houden. Bespreek het, zodat de leerkracht er aandacht voor heeft.

School heeft dan – indien nodig – mogelijkheden om extra hulp aan leerlingen te bieden. Citotoetsen helpen bij het signaleren ervan. Daarna kan een leerling doorverwezen worden voor extra zorg; dat zou evt. naar het RID kunnen. Daar wordt onderzocht of er wel / geen sprake is van dyslexie en indien dat inderdaad het geval is, kan de dyslexiebehandeling plaatsvinden.

Over het algemeen is het belangrijk dat ouders met een kind met dyslexie een omgeving creëren, waarin lezen een plek heeft. Creëer een omgeving waarin regelmatig gelezen wordt en waarin dat ook beloond wordt. Denk dan in termen van ‘quality time’: lekker samen op de bank zitten en een boekje (voor)lezen. Maak (voor)lezen dus een normaal onderdeel van je eigen levenssituatie.

Uiteraard kan het voor ouders nog best lastig zijn om het lezen voor hun kind weer leuk te maken. Ga dan op zoek naar de intrinsieke motivatie van je kind. Dat kun je doen door vooral boeken uit te zoeken die je kind zelf heel leuk, interessant of boeiend vindt. Laat de boeken aansluiten op de belevingswereld en interesses van je kind. Als je kind bijvoorbeeld fan is van dinosaurussen, dan lees je daar samen boeken over. Bij drukke gezinnen kan zo’n één-op één-momentje, waarin je aan je kind (voor)leest, zelfs een uitkomst zijn. Door het samen te doen, wordt het lezen alleen maar leuker. Hiermee kun je de leesmotivatie en het leesplezier van je kind absoluut stimuleren.

Geef het dus niet op en ga vooral door met lezen. Lezen onder dwang, bijv. tot huilens toe, is natuurlijk het andere uiterste. Dat laatste vergroot alleen maar de weerstand bij je kind. In de plaats daarvan is het beter om je kind zelf zijn boeken uit te laten kiezen. Ga samen naar de bibliotheek en maak er daarna samen een gezellig leesmoment van.
Goed om nog te weten is ook dat het geen probleem is om kinderen naar luisterboeken te laten luisteren of om software te gebruiken om boeken te laten voorlezen. Het is dan wel belangrijk dat kinderen het boek erbij houden en zelf meelezen. In de bibliotheek heb je ook een Makkelijk Lezen Plein, waar je boeken kunt vinden voor kinderen die wat meer moeite hebben met lezen.

 


Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezinWil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen? 
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend.
 Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?
Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Lees verder over gerelateerde thema’s:
Wist jij dit al over opvoeding en ouderschap…? Uitgebreide interviews met toonaangevende experts.’ 
– ‘11 tips om samen (voor)lezen nóg leuker te maken.
– ”Nog een keer lezen, nog een keer’- 5 eenvoudige tips om samen (voor)lezen met je kind nóg leuker te maken.
– ‘Waarom worden kinderen en tieners toch zo boos?‘. 
‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.’ Klik hier.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

 

logo_akse_coaching_klein_nieuw

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl. 

Omgaan met stress | 5 praktische tips om je stressgevoel aan te pakken.

moeder_werken_met_kinderenWe hebben allemaal wel eens een gevoel van stress: jijzelf, je partner, je familie, je vrienden. Iedereen herkent dat wel. En dat is helemaal niet erg. Stress hoort nou eenmaal bij het leven.
Dat geldt natuurlijk niet alleen voor volwassenen, maar ook voor kinderen. In dit artikel zal ik me vooral concentreren op de stress bij volwassenen, meer specifiek nog bij ouders.

⇒ In dit artikel leg ik je uit wat stress precies is, hoe het ontstaat, hoe je bij jezelf kunt merken of je wel / geen last hebt van stress en geef ik je praktische tips om je stressgevoelens te verminderen. Want dat kan!

Nu het Coronavirus rondwaart, kan dat extra stressgevoelens bij je oproepen. Dus dat je nu stress ervaart, is echt niet vreemd. Je hele leven – en het leven van iedereen om je heen – staat als het ware ‘op zijn kop’. Je normale ritme is verstoord. Je werkt nu misschien nog thuis (en dus niet in je normale werkomgeving) en je hebt er waarschijnlijk andere taken bij gekregen. Denk maar eens aan het helpen van je kinderen met hun schoolwerk. Verder verlopen je sociale contacten nu op een andere manier; niet meer door persoonlijk contact door bezoekjes over en weer, maar via beeldbellen of tekstberichtjes.Al met al gaat het om enorme veranderingen. Als je daar dan ook nog een eventuele dreiging bij ervaart (‘als ik maar niet ziek word’ of ‘als ik maar voldoende inkomen houd’), dan kan dat samengaan met stress. Je hebt (veel) minder controle over jouw eigen situatie en dat kan je een hopeloos of angstig gevoel geven.

⇒ Realiseer je dat het normaal is om juist nu stress te ervaren. Angst, bezorgdheid en onzekerheid over je gezondheid, je eigen (financiële) situatie of die van mensen in je omgeving is normaal en hoort erbij.

Uiteraard is het coronavirus, de maatregelen met alle bijbehorende veranderingen niet de enige reden om op dit moment stress te ervaren. Er zijn nog veel andere redenen of oorzaken, die bij jou stress kunnen opleveren. Je leest er hieronder meer over.

Wat is stress eigenlijk? 
vrouw_handen_voor_ogenEen beetje gestresst zijn of een beetje spanning voelen is trouwens helemaal niet erg. Sterker nog, dat is op bepaalde momenten heel normaal en juist positief. Veel mensen zijn bijv. gespannen als ze een presentatie moeten geven, wanneer ze een examen hebben of voordat ze op vakantie gaan. Je bent dan extra alert, je let goed op en je kunt snel reageren. Zodra de spannende situatie voorbij is, zakt het gespannen gevoel weer.

Soms kan het gestresste gevoel ook te veel worden of te lang duren. Bijvoorbeeld op momenten dat er te veel van je gevraagd wordt, als je problemen hebt (thuis of op je werk), als je je grote zorgen maakt of als je te weinig steun ervaart uit je omgeving. Zulke situaties geven extra spanning of geven gevoelens van stress, die langere tijd duren.

 


Een stressreactie is een normale reactie op buitengewone omstandigheden, zeker als het om onverwachte gebeurtenissen gaat, die ook nog eens ingrijpend zijn.


 


Welke factoren kunnen bij jou stress veroorzaken? 

man_zit_op_bed_handen_voor_ogenStress heeft invloed op je manier van denken, je emoties (gevoelens), je lichaam en je gedrag. Het is belangrijk om erop te letten of je stress ervaart, zodat je er iets aan kunt doen.

Er zijn heel wat factoren of situaties, die stress kunnen veroorzaken. Ik geef je er hier een kort overzicht van:

Onzekerheid: Je voelt je onzeker en/of je maakt je zorgen over je huidige situatie (bijv. over je gezondheid, de gezondheid van mensen in je omgeving, je werk, je contract, je financiële situatie).
Nare gebeurtenissen: Je maakt op dit moment iets naars mee of hebt dat in het verleden meegemaakt (zoals relatieproblemen, huiselijk geweld / mishandeling, een scheiding, overlijden, ongeluk, beroving, inbraak, aanranding).
Ziekte: Jij of één van je naasten is ziek.
Gebrek aan steun / hulp: Je ervaart weinig steun van anderen en/of je bent alleenstaande ouder.

Het is lastig te voorspellen welke factor of situatie voor jou het meest stressvol zal zijn. Iedereen reageert namelijk anders op deze specifieke factoren en situaties.

⇒ Herken je één of meerdere factoren, die bij jou op dit moment vooral stress opleveren?

 

 


Stress in je lichaam

Wat gebeurt er in je lichaam als je gestresst bent?
sympathisch_zeuwstelselAls je gestresst bent, nemen je hartslag, bloeddruk, ademhaling en spierspanning toe, je spijsvertering vertraagt en je pupillen worden wijder: je lichaam komt in een staat van paraatheid. Hierdoor kun je spannende situaties beter aan.

Het sympathisch zenuwstelsel zorgt bijna onmiddellijk voor de ‘vecht- of vluchtreactie’, die ons lichaam klaarstoomt voor actie. Onze spieren spannen zich aan en onze bloeddruk en hartslag gaan omhoog, waardoor je je hart voelt bonzen in je borstkas. De pupillen verwijden zich. Het bloed wordt onttrokken aan onze organen en naar de spieren gestuurd. De spijsvertering gaat op een laag pitje. We beginnen te zweten, zodat het lichaam na explosieve actie weer afkoelt. Het systeem is zo afgesteld dat het liever te vaak afgaat dan één keer te weinig. We schrikken dus liever tien keer van een tuinslang in het gras dan dat we één keer te laks reageren op een echte slang.

Wat gebeurt er in je hersenen als je gestresst bent?
– De HPA-as: 
hpa-asDe Hypothalamus-hypofyse-bijnier-as (Hypothalamic-Pituitary-Adrenal axis’ in het Engels)  speelt een belangrijke rol in de stressrespons. Het geeft een langzame respons op stress: het duurt ongeveer 30 minuten voordat cortisol in het bloed gemeten kan worden.
De HPA-as werkt als volgt: Na een stressvolle gebeurtenis scheidt de hypothalamus een hormoon (CRH) uit, dat er op zijn beurt voor zorgt dat de hypofyse een ander hormoon (ACTH of corticotropine) uitscheidt. Deze stof zorgt er vervolgens voor dat de bijnieren (o.a.) cortisol produceren. 

Hoewel cortisol als stresshormoon een slechte naam heeft, is het wel degelijk nuttig. Het laat de bloedsuikerspiegel stijgen en de stofwisseling een tandje bijzetten. Daardoor komt er meer energie vrij om met de stressvolle situatie om te gaan.

hersenen_limbisch_systeem– De hippocampus: 
De hippocampus is een hersengebied dat belangrijk is voor leren, onthouden en navigeren. Het functioneert normaalgesproken als een ‘uitknop’ voor de stressreactie. Het gebiedje merkt verhoogde cortisolspiegels op en schroeft de aanmaak van dat hormoon vervolgens terug. Chronische stress beschadigt de hippocampus echter, waardoor het cortisolniveau hoog blijft, waardoor de hippocampus nog meer beschadigt; een vicieuze cirkel, waardoor o.a. je geheugen slechter gaat functioneren.

– De amygdala: 
De amygdala is een hersengebied dat continu een oogje in het zeil houdt voor gevaar. Het is verantwoordelijk voor het sturen en verwerken van emoties en staat in verbinding met de hippocampus. Eén van de belangrijkste emoties, die de amygdala reguleert, is angst. De manier waarop we emoties en stress beleven in het dagelijks leven wordt hierin opgeslagen.

De hippocampus en amygdala maken deel uit van een belangrijk systeem dat emoties reguleert; het zg. ‘limbische systeem’. Dit systeem is bijzonder nuttig, omdat het ons in staat stelt om in noodsituaties adequaat te handelen. Het reageert niet alleen op levensbedreigende situaties, maar   ook op bedreigingen van meer psychische aard.


 

 

Langdurige stress
Als jouw gevoel van stress langere tijd aanhoudt, dan kan dat behoorlijke gevolgen hebben. Je lichaam geeft je als het ware ‘waarschuwingssignalen’, waardoor je kunt herkennen dt je last hebt van stress.Deze signalen kunnen erop wijzen dat je last hebt van stress:
vader_piekert_kinderen_op_bankDenken: je bent sneller afgeleid, je hebt moeite om je te concentreren, je bent vergeetachtig(er), je piekert veel.- Emoties: je kunt je moeilijk(er) ontspannen, je reageert sneller emotioneel (sneller prikkelbaar of geïrriteerd, boos of huilen), en/of je hebt gevoelens van somberheid en angst.- Lichaam: je voelt je vermoeid(er) of juist heel energiek; je hebt een gespannen gevoel; je voelt rusteloos; je zweet meer; je schrikt sneller; je hebt meer last van hoofdpijn, maagklachten, nek- of rugklachten; je eetlust is veranderd; je hebt moeite met slapen; je hebt minder weerstand (je bent sneller verkouden of grieperig); je hebt verhoogde spierspanning; en/of je hebt pijn op de borst en/of hartkloppingen.- Gedrag: je zondert je meer af, je hebt meer moeite om taken af te maken, je raakt vaker / sneller betrokken in ruzies of discussies, je kunt minder (of niet meer) genieten van de mooie dingen in je leven.

Stress is ongezond als het lang aanhoudt of hevig is en het je niet lukt om ervan te herstellen. Van chronische en hevige stress kun je psychisch en lichamelijk ziek worden.
Door stress gaan mensen ook vaak ongezonder leven: meer (of opnieuw starten met) roken, ongezonder eten, meer alcohol drinken of minder bewegen. Langdurige stress kan leiden tot een burn-out en verhoogt de kans op hart- en vaatziekten.
Stress & Opvoeden: Geen goede combinatie.

moeder_druk_in_huis_kinderenJe kunt je voorstellen dat ook opvoeden en gevoelens van stress niet goed samengaan. Als jij als ouder niet goed in vel zit, omdat je je langere tijd gestresst voelt, dan werkt dat door in jouw manier van opvoeden.

Een aantal voorbeelden: 
– Je bent sneller geïrriteerd, je kunt minder van je kind(eren) hebben en je reageert sneller boos, kwaad of gefrustreerd op je kind.
– Je hebt minder energie, waardoor je minder zin hebt om leuke activiteiten met je kind te ondernemen.
– Je piekert meer, waardoor het je minder goed lukt om met je volledige aandacht bij je kind te zijn.

Vandaar dat het niet alleen voor jezelf, maar ook voor je kind(eren) belangrijk is om je stressniveau te verbeteren.

Opvoeden zelf kan ook stress opleveren. Bijvoorbeeld als je het idee hebt dat je kind zich steeds maar vervelend of lastig gedraagt en je dat zelf niet kunt veranderen, als je het idee hebt dat je kind niet naar je luistert of jou niet serieus neemt, als je kind brutaal tegen je is of jou pijn doet (door te slaan of door kwetsende opmerkingen te maken), als je kind al langere tijd slecht eet en jij je zorgen maakt over zijn groei en ontwikkeling, als je kind al een tijdje slecht slaapt en dat niet alleen een wissel trekt op je kind zelf, maar ook op jou of andere leden van het gezin. En ga zo maar door.
Dit zijn overigens allemaal onderwerpen, die je goed met opvoedcoaching aan kunt pakken en die je binnen relatief korte tijd op kunt lossen. Deze ‘opvoedstress’ kun je gelukkig snel en makkelijk aanpakken. Je leest er hier meer over.

 

Vandaar dat het – zeker voor ouders – zo belangrijk is om goed om te gaan met jouw eigen stressgevoelens.

 

⇒ In dit artikel geef ik je 5 tips om beter om jouw huidige stressgevoelens aan te pakken en om ze te verminderen. Onderaan dit artikel vind je ook nog een mooie BONUSTIP. Hier komen ze.

 

(1) Zorg goed voor jezelf.
man_ligt_op_grond_ontspannenAls je veel gevoelens van stress ervaart, dan is het belangrijk om goed voor jezelf te zorgen. Zeker als ouder is dat erg belangrijk, want je weet: ‘als je goed voor jezelf zorgt, kun je ook beter voor anderen, voor je kinderen, zorgen’.

Om goed voor jezelf te zorgen is het belangrijk dat je voldoende slaapt, voldoende rust neemt, (extra) gezond eet, voldoende beweegt (dagelijks 30 min. actief bewegen) en voldoende momenten van ontspanning creëert.

Zoek een manier op die er voor zorgt dat jij ontspant. Dat is natuurlijk voor iedereen anders. Enkele mogelijkheden zijn: naar (rustige, ontspannende) muziek luisteren, een boek lezen, je hobby beoefenen, wandelen, sporten, douchen of rustig in bad liggen, puzzelen, de tijd nemen om rustig te koken etc.

Val je moeilijk in slaap (omdat je meer piekert of door je stressgevoelens) of slaap je zeer onrustig, lees dan voordat je gaat slapen een ontspannend boek of doe een rustige activiteit. Schakel ook voor het slapen op tijd af: lees vlak voordat je gaat slapen geen nieuwsberichten meer en drink dan het liefst geen alcohol en koffie. Juist op het gebied van slapen is regelmaat erg belangrijk: sta op vaste tijden op en ga op vaste tijden naar bed.

Voordelen voor je kind
Je kind heeft er daadwerkelijk baat bij als jij goed voor jezelf zorgt. Jij kunt daardoor namelijk met meer rust op je kind reageren, je kind meer onverdeelde aandacht geven en consequenter op je kind reageren. Neem dus ook jouw rust- en ontspanningsmomenten serieus en plan ze in. Niet alleen voor jezelf, maar ook voor het welbevinden van je kind.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

 

(2) Bedenk wat de oorzaak is van jouw stressgevoel én denk na over oplossingen.
vrouw_zit_rustig_op_bankUiteraard is het niet genoeg om de oorzaak van je stressgevoel te weten. De problemen lossen zich nou eenmaal niet vanzelf op. Vandaar dat het ook belangrijk is om na te denken over oplossingen en om daarmee aan de slag te gaan. Bedenk wat je allemaal zélf kunt doen om de stressvolle situatie op te lossen of op een andere manier aan te pakken.

Vraag jezelf gedurende de dag vaker af wat je op dat moment kunt doen om je leven op dat moment – hoe klein ook – voor jezelf te verbeteren en fijner te maken.

Verder is het belangrijk om de emoties of gevoelens van stress, die je voelt te benoemen en te erkennen. Je hebt er niks aan om ze weg te wuiven; sta er juist bij stil. Je kunt jezelf helpen door een troostende gedachte toe te voegen, zoals:
Het is okay om deze gevoelens te ervaren. Ik ben niet de enige. Veel mensen ervaren deze gevoelens op dit moment.
En vervolgens: ‘Ik doe wat ik kan in mijn leven, ik heb geen invloed op zaken waar ik geen controle op heb.
Bedenk dat ook heel nare emoties te verdragen zijn en weer over zullen gaan.

Uiteraard is (meer) roken en/of alcohol- / drugsgebruik géén goede manier om met je stressgevoelens om te gaan. Merk je dat je de neiging hebt om toch naar deze middelen te grijpen? Neem dan direct contact op met je huisarts of met een andere, vertrouwde professional.

EXTRA TIP: Schrijf aan het einde van de dag 3 dingen, situaties of momenten op waar je (oprecht) dankbaar voor bent, waar je blij van werd, wat lekker liep, waar je tevreden over was. Door op die manier naar je dag te kijken, merk je dat alle dagen – hoe moeilijk ze ook kunnen zijn – ook mooie, fijne en positieve momenten in zich hebben. Dat zal jou al na enkele dagen een beter gevoel over je leven van dit moment geven.

 

(3) Houd vast aan je dagelijkse routines, je regelmaat en je structuur. 
vrouw_man_gezond_eten

Er is op dit moment misschien best veel waar je voor je gevoel minder of geen grip op hebt. Kijk dan waar je nog wél grip op hebt; dat geldt o.a. voor je eigen structuur en je eigen handelingen. Dat kan vertrouwen geven in je huidige manier van leven en het geeft je hoop.

 

Vandaar dat het vasthouden aan je dagelijkse routines en gewoontes belangrijk voor je kunnen zijn. Denk dan aan opstaan op vaste tijden, eten op vaste momenten op de dag, je werktijden plannen, op een vast tijdstip naar bed gaan ed.

 

Maak een planning van hoe je dag er uit ziet en zorg voor afwisseling in je planning. Wissel je actieve momenten af met momenten van ontspanning.


Zorg dat er ook momenten tussen zitten, waarop je positieve aandacht kunt geven aan je kind(eren). Je kinderen hebben jou ook nodig en ze vinden het doorgaans geweldig om met jou samen te spelen of om samen iets te doen.
Wil je graag weten hoe je je kind meer positieve aandacht kunt geven? Lees dan m’n artikel ‘Voorkom ongewenst gedrag: Geef je kind positieve aandacht..

vrouw_man_kijken_op_telefoon_verschriktLet trouwens op dat je die afwisseling niet te veel zoekt in de social media. Het is heel verleidelijk om even je telefoon erbij te pakken op de momenten dat je rust neemt, maar juist dan zul je berichten over het coronavirus of andere (negatieve) nieuwsberichten tegenkomen. Als je merkt dat die berichten een negatief effect hebben op jouw stemming of je stressgevoel verhogen, dan is het beter om het lezen van die berichten te beperken. Uiteraard mag je zeker nog het nieuws volgen, maar beperk dat tot max. 1x per dag.

 

(4) Praat erover.
vriendinnen__hartje_zonnebloemenPraat over je situatie met iemand die je vertrouwt en met wie je goed kunt praten. Dat helpt jou om alles goed op een rijtje te zetten, om je zorgen te bespreken of om bepaalde gebeurtenissen beter te verwerken.

Heb je op dit moment niemand in je omgeving met wie je jouw gevoelens wilt/kunt delen?
Schrijf dan op waar je mee zit en waar je tegen aanloopt. Ook dat helpt je om je gedachtes op een rijtje te zetten. Je kunt dat in een dagboek doen en iedere dag op een vast moment de gevoelens van dat moment of die dag noteren.

Pieker je veel over jouw lastige situatie?
Geef jezelf dan 1x per dag de mogelijkheid om bijv. 15 minuten over de situatie na te denken. Stop er daarna mee en ga iets doen dat je fijn vindt.

Daarnaast is het goed om juist nu het contact met je vrienden te onderhouden en om gewoon even bij te kletsen. Je kunt daarvoor al heel makkelijk samen een afspraak maken om bijvoorbeeld even bij te kletsen tijdens beeldbellen. Stuur ook af en toe gewoon eens een appje met een kort berichtje of vraag hoe het met de ander gaat.

 


fb_opvoedcursus_stop_met_schreeuwenCursus ‘Stop met Schreeuwen’
In deze cursus voor ouders leer je hoe je binnen korte tijd minder gaat schreeuwen tegen je kind.

Je krijgt o.a. inzicht in / je leert:
– waarom je tegen je kind schreeuwt
– hoe je dat kunt verminderen
– hoe je kunt voorkómen dat je gaat schreeuwen
– hoe je op een andere manier met je kind kunt communiceren
– én nog veel meer…

Lees hier meer over m’n cursus ‘Stop met Schreeuwen’.


 

 

(5) Leer je kind hoe het met stress om kan gaan door het goede voorbeeld te geven.
vader_zoon_gesprek_op_bankJe kind merkt aan jou dat er iets anders is. Het zal alleen vaak niet begrijpen wat dat dan precies is. Probeer het je kind zo goed mogelijk uit te leggen, natuurlijk op een manier die past bij zijn leeftijd of ontwikkelingsniveau. Maak het probleem niet groter dan het is (maar voorkom dat je het bagatelliseert). Wees eerlijk en realistisch in je uitleg, die je je kind geeft. Je wil namelijk graag voorkomen dat je kind onnodig bang wordt en zich ook grote zorgen gaat maken.

Het helpt kinderen als je als ouder het goede voorbeeld geeft in moeilijke situaties. Laat zien dat je de lastige, spannende of stressvolle situatie met zelfvertrouwen en op een verstandige manier aangaat. Ook dat is belangrijk om aan je kind uit te leggen: zeg tegen je kind wat je allemaal doet om de stressvolle situatie zo goed mogelijk aan te pakken.

Maakt je kind zich ook wel eens zorgen, bijvoorbeeld over het coronavirus, of heeft het er regelmatig vragen over? Dan lees je in m’n artikel ‘Je kind en het coronavirus: Hoe praat je samen over alle veranderingen?‘ hoe je e.e.a. samen bespreekt.

 

BONUSTIP:
Heb je het idee dat iemand anders het op dit moment moeilijk heeft of veel stress ervaart?
vrouwen_praten_serieus_gesprekVraag er dan naar en geef aan dat je je zorgen over hem/haar maakt. Luister goed als de ander vertelt waar hij mee zit. Vraag wat hij nodig heeft of waar je mee kunt helpen. Vaak is luisteren al genoeg; soms is concrete hulp bijzonder welkom. Denk dan aan hulp bij een taak of klusje in huis, boodschappen halen, de kinderen een middagje opvangen, een maaltijd koken ed.

⇒ Heb jij op dit moment – in meer of mindere mate – last van stressgevoelens? Waar zou jij zelf het meest mee geholpen zijn?

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

 

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Gebruikte literatuur, websites ed. voor het schrijven van dit artikel:
– ‘Ik wil beter omgaan met stress’. Thuisdokter. Klik hier.
– ‘Wat doet stress met je lichaam en brein?’.  Psychologie Magazine. Klik hier.
– ‘Stress’. Psychologie Magazine. Klik hier.
– ‘Stress’. CJG Zuidplas. Klik hier.
– ‘Omgaan met stress door het Coronavirus (Covid-19)’. MUMC+. (Dit betreft een pdf-document. Selecteer en kopieer de titel naar uw browser om het document op te zoeken.)
– ‘Tips omgaan met stress door het coronavirus’. Gezond Idee. Gezond leven. MUMC+. Klik hier.
– ‘It is normal to feel sad, stressed, confused, scared or angry during a crisis.
Talking to people you trust can help. Contact your friends and family.’ Klik hier.
– ‘Piekeren: hippocampus, amygdala en prefrontale cortex’.  Mens en Samenleving. Klik hier.
– ‘Hypothalamus-hypofyse-bijnier-as’. Wikipedia. Klik hier.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Hoe kom je deze Corona-tijd op een positieve manier door…? Speciaal voor ouders en opvoeders.
– ‘Als je kind teleurgesteld is… | 5 stappen om je kind te leren met teleurstellingen om te gaan.
– ‘Als je de balans kwijt raakt…’ | Hoe houd je alle ballen in de lucht zonder stress. [Interview met burn-outexpert drs. Agathe Hania-Akse]
– ‘Stop met schreeuwen! (Over: Hoe je in 5 stappen minder schreeuwt tegen je kind)‘.
– ‘Heb je het druk? Zet jezelf op je to do-lijstje.

Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

 

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

10 basistips om je kind of tiener beter te laten eten (incl. praktische tips).

jongen_wil_niet_eten_spaghettiAlle kinderen hebben wel eens geen zin om te eten, jouw kind vast ook. En er zijn altijd wel dingen die je kind eet, dus dat is niet meteen een reden om je grote zorgen te maken.

Je ziet wel duidelijke verschillen tussen kinderen: het ene kind eet bijvoorbeeld gezonder, gevarieerder of meer dan het andere. Dat is niet erg, zo lang je kind maar goed groeit, zich goed ontwikkelt en jij je er geen zorgen om maakt. Zodra je kind niet goed groeit, zich niet goed ontwikkelt of jij je er wel zorgen over maakt, dan zorgt dat voor spanningen aan tafel. En die spanningen komen het eten van je kind helaas niet ten goede.

Om ervoor te zorgen dat de kans groter wordt dat je kind beter eet, heb ik 10 basistips voor je op een rijtje gezet. Als je die basistips thuis toepast, dan merk je dat de sfeer aan tafel gezelliger wordt én dat je kind beter gaat eten.

⇒ In dit artikel lees je dan ook mijn 10 basistips, die er samen voor zullen zorgen dat je kind beter gaat eten.

 

LET OP: Deze basistips zijn niet alleen van toepassing op kinderen, die moeilijk of slecht eten, maar zorgen in het algemeen voor een positieve eetopvoeding van kinderen. Ze zijn ook geschikt bij een vegetarische eetopvoeding of als je kind volgens een bepaald dieet moet eten.

(1) Zorg voor vaste eetmomenten. 
gezin_samen_aan_tafel2Het is belangrijk om door de dag vaste momenten te hebben waarop jullie eten. Begin met een ontbijt, neem dan een tussendoortje*, dan volgt de lunch, dan kun je weer een tussendoortje pakken en vervolgens sluit je de dag (op eetgebied) af met de avondmaaltijd.
*: Bij voorkeur een stuk fruit of rauwe groente. Beperkt snoepjes en koekjes tot een ‘soepmoment’ per dag (bijv. tijdens het tussendoortje ’s middags).

Door een vast ritme aan te houden, zorg je ervoor dat je kind regelmatig eet; het eet dus niet de hele dag door of meteen op het moment dat het een beetje trek krijgt of honger heeft. Nee, je kind eet op de momenten waarop je dat als ouder aangeeft.

Hierbij hoort ook dat je de momenten waarop je kind (te) weinig eet, niet gaat inhalen. Bij het volgende eetmoment mag je kind natuurlijk weer gewoon eten, maar niet tussen de aangegeven eetmomenten door.

TIP: Als je merkt dat je kind bij het avondeten nog maar weinig trek / honger heeft, dan heeft je kind door de dag waarschijnlijk al genoeg of misschien zelfs te veel gegeten. Let dan op de portiegroottes van de eetmomenten, die vóór het lastige eetmoment komen. Maak die porties evt. wat kleiner.

(2) Voorkom dat je kind te veel drinkt.

Glass Of WaterVoldoende drinken is belangrijk, ook voor je kind. Maar, als je kind te veel drinkt, dan gaat dat ten koste van zijn eetlust. Dus: als je kind voor het eten te veel drinkt, dan heeft hij minder honger. Zeker als je kind dan ook nog eens graag drankjes met suiker drinkt, want die zorgen voor een groter verzadigd gevoel.

Dit heeft je kind dagelijks nodig aan drinken (volgens het Voedingscentrum)
– Kind van 4-8 jaar: dagelijks 1 tot 1,5 liter drinken (waarvan 300 ml zuivel).
– Kind van 9-12 jaar: dagelijks 1 tot 1,5 liter drinken (waarvan 450 ml zuivel).

Praktische handvaten: 
(A) Wil je de komende tijd goed in de gaten houden of je kind voldoende drinkt? Zet dan ’s ochtends een karaf met water op het aanrecht met de totale hoeveelheid drinken dat je kind officieel nodig heeft. Als de karaf aan het eind van de dag leeg is, dan heeft je kind (bij benadering) voldoende gedronken.

(B) Probeer er zoveel mogelijk voor te zorgen dat je kind tijdens de maaltijden of tussendoortjes gaat drinken (maar ook dan weer niet te veel). Uiteraard zijn er altijd uitzonderingen: bij warm weer of grote lichamelijke inspanning mag je kind natuurlijk meer of vaker tussendoor drinken.

(C) Laat je kind vooral water, (afgekoelde) thee of zuivel drinken. Dat zijn allemaal drankjes zonder (of met een beperkte hoeveelheid) suiker. Dit zijn doorgaans de beste dorstlessers.

(D) Wanneer je het idee hebt dat je kind te veel drinkt of door het drinken te weinig eet, dan kun je het drinken van je kind op het aanrecht laten staan. Daardoor heeft je kind zijn beker niet steeds bij zich en moet hij meer moeite doen om te gaan drinken. Ga op zoek naar een goede balans, zodat je kind voldoende drinkt, maar niet onnodig veel.

 

(3) Eet als gezin zoveel mogelijk samen aan tafel.
gezin_samen_aan_tafelDeze tip ken je waarschijnlijk wel: zorg ervoor dat je als gezin zoveel mogelijk samen aan tafel eet. Alleen is dat vaak helemaal niet haalbaar. Vandaar dat ouders vaak denken: dat gaat ons toch niet lukken, dus laat maar…

Uiteraard is het niet realistisch om te verwachten dat je vanaf nu bij alle maaltijden met het hele gezin aan tafel moet gaan zitten. Als jij (of je partner) overdag werkt, als jullie onregelmatige werktijden hebben of als je (oudere) kind lid is van een muziek- / sportvereniging, dan is het gewoonweg onmogelijk om iedere dag samen aan tafel te zitten. Dat lukt eenvoudigweg niet.

⇒ Als dat bij jullie ook het geval is, zoals bij zoveel gezinnen, dan zit er niks anders op dan om met iedereen, die wel thuis is rond etenstijd, samen te eten.

Het voordeel van ‘samen aan tafel eten’ is dat je op die manier beter de rust kunt bewaren. Als je tijdens het eten namelijk een gevoel van onrust of stress ervaart, dan vermindert je eetlust. Dus ook onrust en stress zijn niet bevorderlijk voor een gezonde eetopvoeding.

TIP: Hebben jullie als gezin een heel druk schema, waardoor jullie bijna nooit samen aan tafel kunnen eten? Ga dan op zoek naar eetmomenten, waarop jullie wél allemaal samen aan tafel kunnen zitten. Spreek af dat er op die momenten niks anders gepland wordt dan jullie eetmoment, zodat jullie er samen voor zorgen dat jullie toch een paar keer per week als gezin samen kunnen eten.

 

(4) Laat alle afleidingen aan tafel achterwege.
kind_huilt_aan_tafel_tabletWat doorgaans dus wel haalbaar is, is om aan tafel te gaan zitten tijdens het eten. Als je de tv aan hebt staan, als je steeds op je telefoon kijkt of als er speelgoed op tafel ligt, dan zorgt dat voor afleiding. En afleiding zorgt er weer voor dat je niet merkt hoeveel je precies eet. Je eet dan meer op de ‘automatische piloot’ en je staat niet stil bij je ‘hongergevoel’.

Vooral kinderen moeten leren om op hun hongergevoel af te gaan om zelf te leren beoordelen of ze nog wat willen eten of dat ze al genoeg hebben gehad. Dat leren ze het beste als ze hun aandacht bij het eten kunnen houden en ze dus niet door allerlei zaken afgeleid worden.

Concreet betekent dat dat je tijdens het eten de tv uitzet en alle apparaten (incl. telefoons) en speelgoed van tafel gaan. Alleen op die manier heb je aandacht voor het eten.

Bijkomend voordeel is ook nog eens dat je op die manier meer aandacht hebt voor elkaar en op die manier samen een gesprek kunt voeren. Want dat is wat je – naast dat iedereen lekker eet – het liefste zou willen bewerkstelligen. Toch…?

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(5) Wennen aan (nieuw) eten kost tijd.

groente_fruit_appelvorm.jpgWist je al dat het soms tot wel 10-15 keer aanbieden kan duren voordat je kind een ingrediënt of gerecht leert waarderen? Dat betekent in de praktijk dat – stel je maakt dat gerecht, dat je kind nu niet lekker vindt, 1x per week – het 10-15 weken duurt voordat je kind het zonder mopperen gaat eten.

Je hebt als ouder dus echt een lange adem nodig om je kind iets nieuws te leren eten of om je kind iets te laten eten wat het nu niet wil eten. Bij sommige ingrediënten of gerechten kan het wat langer duren, bij andere duurt het juist minder lang. In het laatste geval gaat het meestal om zoete of vette voeding.

Kortom: om ervoor te zorgen dat je kind leert om nieuwe ingrediënten of gerechten te eten, blijf je dat gerecht of dat ingrediënt met regelmaat aanbieden. Laat je kind dan ook iedere keer een hapje proeven. Als je de gerechten of ingrediënten, die je kind nu niet lekker vindt, helemaal niet meer aanbiedt en je kind er dus geen hapje van laat eten, dan zal je kind ook niet leren om het toch te eten.

 

(6) Kook voor iedereen hetzelfde. 
aardappel_groente_vlees_op_bord_ei.pngIk hoor vaker van ouders dat het klaarmaken van de warme maaltijd zo veel tijd kost. Niet omdat ze dan één gerecht klaarmaken voor hun gezin, maar omdat ze meerdere dingen klaarmaken, zodat iedereen aan tafel wat kan eten.

Bijvoorbeeld:
Ze maken voor een deel van het gezin een gerecht dat bestaat uit aardappelen, groente, vlees. Maar omdat dochter dat vlees niet lekker vindt, maken ze ook nog een stukje ander vlees klaar. En omdat zoon liever geen gekookte aardappelen eet, maar wel gebakken aardappeltjes, worden er ook nog een paar aardappels gebakken. En omdat papa liever geen bloemkool eet, wordt er ook nog een pan met worteltjes klaargemaakt.

Je begrijpt wel dat je dat als ouder niet alleen enorm veel energie kort om het klaar te maken, maar het zorgt er ook voor dat niemand, die aan tafel zit, leert om met de pot mee te eten. Er wordt met iedereen rekening gehouden. En ik snap heel goed dat je als ouder rekening wilt houden met iedereen, dat je dat met de beste bedoelingen doet, maar het is toch belangrijk om voor iedereen aan tafel hetzelfde klaar te maken. Want alleen op die manier geef je je kind te proeven van iets wat hij nu nog eet en leer je iedereen aan tafel te eten ‘wat de pot schaft’. 

(7) Dwing je kind niet om te eten.
Young Hispanic Family Enjoying Meal At HomeSoms kan een maaltijd zo frustrerend zijn: je wil als ouder zo graag dat je kind een hap proeft van wat je hebt klaargemaakt. Je weet dat het goed en veilig is klaargemaakt en dat er eigenlijk geen reden is om het niet te eten. Toch protesteert je kind en wil je kind het niet. Dat kan voor een groot gevoel van frustratie, boosheid of misschien wel woede zorgen.

Je bent dan misschien wel geneigd om je kind steeds aan te moedigen om een hapje te nemen, om je kind bij de les te houden en steeds op het eten te wijzen. Op een gegeven moment ga je je kind misschien zelfs de hapjes maar weer voeren, terwijl je weet dat je kind het gewoon zelf kan.

Je probeert je kind te stimuleren om toch nog wat te eten. Alleen wordt dat stimuleren al heel snel ‘dwingen’. De grens tussen stimuleren en dwingen is nou eenmaal heel dun. En dwingen werkt helaas averechts. Het kan een negatieve associatie met eten opleveren. Vandaar dat het belangrijk is om het dwingen tijdens het eten ten allen tijde te voorkomen.

In mijn opvoedcoaching zie ik het vaak gebeuren: hoe meer ouders hun kind dwingen om toch nog wat te eten, hoe meer het kind zijn hakken in het zand zet en weigert om nog wat te eten. Als ouder raak je nog meer gefrustreerd en in je achterhoofd blijf je maar steeds horen ‘ze heeft nog niet genoeg gehad’ of ‘hier kan hij toch niet goed op groeien’. En je probeert het nog een keer; wat directiever deze keer. Maar hoe meer jij aandringt, hoe meer je kind protesteert. Jullie zijn in een vicieuze spiraal terechtgekomen…

TIP: Om te voorkomen dat je je kind gaat dwingen om te eten, is het belangrijk om je kind max. 3x per maaltijd aan te moedigen om nog een hapje te eten.

 


GRATIS Online cursus ‘Stop de Strijd aan Tafel’
fb_cursus_stop_de_strijd_aan_tafelIn deze waardevolle online cursus leer ik je in 3 lessen hoe je er als ouder zelf voor zorgt dat je kind gezond, gevarieerd en genoeg leert eten.
Want dat kan echt!
In die 3 lessen leer ik je aan de hand van 10 belangrijke ingrediënten én 15 praktische tips hoe je de strijd aan tafel stopt én hoe je je kind beter laat eten.
Alle tips kun je direct thuis toepassen.
Deze cursus bestaat uit ruim 40 minuten aan videomateriaal; enorm waardevol dus!

⇒ Vraag deze online cursus eenvoudig aan door een mailtje te sturen naar info@aksecoaching. Zet dan ‘Online cursus Stop de Strijd aan Tafel’ in de onderwerpregel. Helemaal GRATIS!


(8) Laat je kind dagelijks voldoende bewegen.
kinderen_buiten_spelen_vliegtuigjeAls je kind actief is, veel lichaamsbeweging heeft en lekker veel buiten speelt, dan is de kans veel groter dat je kind een goede eetlust heeft dan wanneer het een lekker luie dag heeft gehad. Dus voldoende beweging wekt de eetlust op.

TIP: Als je kind nu niet goed of genoeg eet, dan is het goed om de lichaamsbeweging van je kind te vergroten. Denk dan aan minstens een uur van matig inspannende activiteit per dag.

(9) Laat je kind voldoende slapen.
meisje_slaapt_op_knuffelDe relatie tussen eten en slapen wordt in het dagelijks leven vaak weinig gelegd, toch is die duidelijk aanwezig. We weten namelijk dat kinderen, die (te) weinig slapen, meer kans hebben op overgewicht. Te weinig slaap leidt namelijk tot een toenemend hongergevoel.

Door slaaptekort raken hormonen uit balans, waardoor je kind minder duidelijk voelt wanneer hij verzadigd is en wanneer hij honger heeft. Daarnaast heeft je kind meer eetmomenten op een dag als hij minder slaapt, omdat de dag dan eenvoudigweg langer duurt.

TIP: Zorg ervoor dat je kind voldoende slaapt, zodat hij beter aanvoelt wanneer hij verzadigd is en wanneer nog niet.
Is je kind geen goede slaper? Lees dan hier wat je daaraan kunt doen.

(10) Focus op wat er goed gaat aan tafel.
gezin_aan_tafel_tienersAls je kind op dit moment niet goed eet, dan merk je al snel dat dat negatieve gevolgen heeft voor de sfeer en gezelligheid aan tafel. Hoe meer jij bezig bent met het slechte eten van één van je kinderen, hoe groter de kans is dat jij gefrustreerd, boos of kwaad wordt. En jouw negatieve reactie op je kind komt ook de band met je kind niet ten goede.

TIP: Neem een ondersteunende en stimulerende houding aan en focus op wat er goed gaat. Ook je kind dat nu slecht eet, doet dingen aan tafel die wel goed of prettig zijn. Benoem dat, heel concreet en specifiek. Dit geeft je kind zelfvertrouwen en zorgt ervoor dat de sfeer aan tafel goed blijft.

 

Ook jouw kind kan beter gaan eten!
moeder_dochter_samen_bakkenAls je aan deze 10 basisvoorwaarden hebt voldaan, dan ben ik ervan overtuigd dat je kind beter gaat eten. Uiteraard werken deze voorwaarden niet van vandaag op morgen en is het belangrijk dat je er de komende weken 2-3 consequent mee aan de slag gaat.

 

Merk je daarna nog geen of onvoldoende verbetering in het eetgedrag van je kind?
Neem dan contact met me op, zodat we samen kunnen gaan kijken hoe we je kind beter gaan leren eten. Naast deze basisvoorwaarden, die je hierboven las, zijn er veel mogelijkheden om je kind beter te leren eten, minder te laten zeuren over het eten, vaker te laten proeven etc. Zeker als je merkt dat jij en/of andere gezinsleden ook last hebben van de negatieve sfeer aan tafel of het slechte eetgedrag van je kind is het belangrijk om nu actie te ondernemen. Wacht dan ook niet langer en neem contact met me op.

⇒ Jij wilt toch ook dat je kind gezond, gevarieerd en genoeg leert eten?
Onderneem daarom nu actie, in het belang van je kind.

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

 

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Gebruikte literatuur, websites ed. voor het schrijven van dit artikel: 
– ‘Wat geef ik mijn kind te drinken? (4-13 jaar)’. Voedingscentrum. Klik hier.
– ‘Richtlijn: Voeding en eetgedrag (2013, aanpassing 2017)‘. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. Klik hier.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Vind ik niet lekker!‘ (Over jouw rol aan tafel en hoe jij er voor kunt zorgen dat je kind beter eet.).
– ‘Mijn kind eet zo slecht. Moet ik me zorgen maken?‘ [Interview met eetexpert drs. Eline de Haan].
– ‘Help, mijn kind is een lastige eter! Wat nu?‘ | 5 do’s & don’ts  (Interview op L1 Radio).
– ‘Is het erg als kinderen niet buiten spelen?‘ (Interview op L1 Radio)
– ‘Laat dat nou! | 5 opvoedvalkuilen waar we allemaal intrappen én waardoor opvoeden onbedoeld lastiger wordt‘.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

 

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Hoe kom je deze Corona-tijd op een positieve manier door…? Speciaal voor ouders en opvoeders.

fb_zo_bewaar_je_thuis_de_rust_in_coronatijdWe zitten nu al een aantal weken thuis, binnen, in huis. Door alle Corona-maatregelen mogen we namelijk niet meer naar buiten (behalve voor boodschappen en een frisse neus) en mogen we niet meer naar ons werk (m.u.v. vitale beroepen).

Deze verandering kan behoorlijk veel impact op je hebben: je dagelijkse dagindeling of weekstructuur is zo maar ineens overhoop gegooid en er wordt van je verwacht dat je je aanpast en je een nieuwe dagindeling of structuur eigen maakt. Dat is behoorlijk ingrijpend en dat gaat voor de meeste mensen echt niet vanzelf. Zoals je misschien zelf ook wel gemerkt hebt, kunnen deze veranderingen niet alleen ingrijpend maar ook behoorlijk frustrerend zijn. Die gevoelens van frustratie en onrust neem je ook mee in de reactie naar de mensen om je heen, zoals je partner en je kinderen, en in hoe je met bepaalde situaties omgaat.

Daarbij wordt niet alleen van ons verwacht dat we thuiswerken, maar hebben we nu ook 24/7 onze kinderen (en evt. partner) om ons heen; uiteraard hebben zij onze aandacht nodig. Onze kinderen krijgen bijv. opdrachten van school, die de ene dag beter gaan dan de andere. Dat heeft enerzijds te maken met hun eigen motivatie en concentratie, anderzijds met evt. technische problemen (denk maar aan het vastlopen van de computer, de wifi die eruit ligt, documenten die plots verdwijnen of websites die niet meer toegankelijk zijn). Dat kan oplopen tot behoorlijk frustrerende situaties. En die komen meestal op het moment dat jij net lekker bezig bent met je eigen werk. Help!

⇒ Hoe kun je er nou voor zorgen dat je thuis op een goede manier je werk kunt doen zonder te veel frustraties over en weer…? Daar geef ik je in dit artikel een aantal waardevolle en praktische tips voor.
Houd je bij het uitvoeren en toepassen van deze tips natuurlijk wel aan alle Corona-maatregelen.

 

1. Maak duidelijke afspraken met elkaar.
gezin_aan_tafel_keuken_papierenSpreek met elkaar af wanneer jullie werken (voor school, voor je werk) en wanneer jullie andere dingen kunnen doen. Het is handig om samen een dagschema af te spreken, zodat voor iedereen duidelijk is wat er door de dag gebeurt. Voor kinderen voelt het fijn en vertrouwd als ze zoveel mogelijk dezelfde dagstructuur hebben als die ze gewend zijn. Uiteraard is de structuur nu zeker niet hetzelfde als wanneer ze naar school zouden gaan, maar je kunt die structuur wel zo veel mogelijk nabootsen.
In m’n artikel ‘Zo wordt schoolwerk kinderspel!‘ lees je hoe je je kind die structuur kunt bieden. 

Maak afspraken over wanneer je kinderen jou om hulp kunnen vragen; mag dat de hele tijd tussendoor of wil je liever dat ze meerdere vragen bij elkaar verzamelen, misschien zelfs even opschrijven en die dan in één keer aan je stellen. Je kunt ook met je kind afspreken dat jij ieder half uur bij je kind gaat kijken om te vragen hoe het met zijn schoolwerk gaat en je dan eventuele vragen kunt beantwoorden. Zorg er in ieder geval voor dat je vaak genoeg beschikbaar bent voor je kind, zodat je kind zijn vragen kan stellen. Dat voorkomt frustratie van beide kanten.

Maak afspraken over de momenten waarop je echt niet gestoord mag worden, bijv. wanneer je met collega’s, cliënten of opdrachtgevers belt of wanneer je een belangrijke deadline hebt. Zorg dat je vlak voor die afspraak alle vragen van je kind(eren) hebt beantwoord en zorg dat ze een tijdje vooruit kunnen met hun werk. Je kunt er ook voor kiezen om je kind(eren) dan even pauze te geven en juist dan iets te gaan doen wat ze ontzettend leuk vinden en graag een tijdje mee spelen.

gezin_helpen_met_huiswerkAls je partner ook thuis werkt, dan stem je deze werkzaamheden bij voorkeur af met het werk van je partner. Het is het fijnste als jullie het begeleiden van het schoolwerk onderling verdelen, bijv. de een aan het begin van de ochtend, de ander aan het eind van de ochtend. Op die manier weet je zelf wanneer je de werkzaamheden kunt doen waar je niet bij gestoord mag worden én weten de kinderen dat jij op die momenten niet beschikbaar bent (en je partner kan hen op dat moment begeleiden met hun schoolwerk).

Maak afspraken over hoe jullie met elkaar omgaan. Bijv. ‘Als we het niet met elkaar eens zijn (of als we iets niet fijn vinden), dan zeggen we dat op een rustige manier tegen elkaar’ (i.p.v. niet schreeuwen). Geef in zo’n afspraak altijd aan wat je verwacht dat je kind doet, zodat je kind weet wat hij wél kan doen.
Merk je dat jij veel tegen je kind schreeuwt? Lees dan in m’n artikel ‘Stop met Schreeuwen’ hier hoe je dat vermindert en/of vraag m’n gratis e-book ‘Stop met Schreeuwen’ aan. 

Normaalgesproken zou je op je werk natuurlijk niet bezig zijn met het helpen van je kind(eren) en gaat het helpen nu ten koste van je werktijd. Het is goed om voor jezelf in te plannen wanneer je evt. nog een uurtje (of langer) je werk ‘inhaalt’. Denk dan bijv. aan een uurtje ’s avonds doorwerken. Als je voor jezelf weet dat je je werk kunt inhalen, dan geeft je dat overdag meer rust en dat zorgt er ook weer voor dat je je kind(eren) op een fijnere manier – namelijk met meer rust – kunt helpen.

Evalueer na een week hoe het gaat met alle nieuwe afspraken, die jullie (samen) gemaakt hebben. Als jullie hebben gemerkt dat de afspraken op punten niet goed werken, dan pas je ze aan op een manier waarop ze wel voor jullie werken. Werk dan weer 3-4 dagen volgens de nieuwe afspraken. Verander de afspraken dus niet te snel, want jullie hebben allemaal een aantal dagen nodig om aan de nieuwe afspraken te wennen en om ze in praktijk goed toe te passen. 

vrouw_bank_notitieboekje_theeTIP: Merk je dat het overdag toch nog niet al te best gaat? Schrijf dan aan het einde van de dag 3 dingen op die er die dag wél goed gingen. Als je dat iedere dag doet, heb je na een week maar liefst 21 dingen genoteerd. Zo word je heel bewust van de positieve dingen, die in je gezin gebeuren en kun je steeds meer met een positieve bril naar je thuissituatie kijken. Wat er nu thuis gebeurt, is namelijk niet alleen kommer en kwel; er gaan ook dingen goed en er zijn ook iedere dag fijne, positieve momenten. Het is goed om je daar bewust van te zijn en om daar bij stil te staan.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed naar je luistert, niet goed slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil? 
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 


2. Zorg voor voldoende beweging & ontspanning. 

gezin_fietsen_door_bosHet is goed om dagelijks voor voldoende ontspanning en beweging te zorgen. Gelukkig mogen we als gezin wel nog naar buiten om een frisse neus te halen, dus dat betekent dat we dagelijks een wandelingetje mogen maken of een stukje mogen fietsen. Dat kun je heel goed samen met je kinderen doen.

Voor kinderen zijn er nu veel mogelijkheden om thuis te bewegen; er zijn behoorlijk wat tv-programma’s en video’s op YouTube met oefeningen voor kinderen. Ook lekker buiten spelen draagt natuurlijk bij aan voldoende beweging.
In m’n artikelen ‘Is het erg als kinderen niet buiten spelen?‘ en ‘Zit nou toch NIET stil!‘ lees je hoe je het buiten spelen van je kind kunt stimuleren. 

Je kunt jullie gezamenlijke wandeling als ontspanning zien, maar je kunt daarbij nog voor extra momenten van ontspanning zorgen. Denk dan aan iedere avond in je boek lezen, een warm bad nemen, wat langer douchen, naar je favoriete muziek luisteren, beeldbellen met vriend(inn)en, een feelgood-film kijken etc. Het maakt niet uit wat je precies doet, als jij er maar van kunt ontspannen.

Het is het handigste om deze activiteiten op een vast moment op de dag te doen. Bijv. meteen na het ontbijt, na de lunch of vlak na het avondeten. Op die manier komt deze activiteit het gemakkelijkste in je nieuwe patroon en lukt het je beter om het dagelijks te doen.

TIP: Loop iedere dag een ‘Daily Mile‘ en laat één van je kinderen een route uitzetten van ong. 1,5 km (zo’n 3000 stappen) bij jullie in de buurt. Met een stappenteller-app op je telefoon kun je bijhouden of je tijdens je wandeling voldoende stappen hebt gezet. Dat laatste kun je ook heel goed aan je (oudere) kind overlaten. 

 


3. Zorg voor voldoende slaap.
gezin_lachend_in_bedJe merkt waarschijnlijk wel dat het momenteel een behoorlijk belastende en vermoeiende periode is. Er wordt veel van je gevraagd op alle gebied: niet alleen kost het aanpassen naar een nieuw ritme veel energie (waar je de balans inmiddels misschien toch al wel in hebt gevonden), maar je hebt nu ook de hele tijd mensen om je heen, die meer en een langere tijd van je vragen dan anders. Daarbij heb je misschien het gevoel dat je minder af krijgt voor je werk of raak je sneller afgeleid door alles wat er om je heen gebeurt. Dat is geen fijn gevoel.

Om voldoende energie te hebben, voldoende je rust te kunnen bewaren en je goed te kunnen concentreren, heb je voldoende slaap nodig. Neem dus voldoende rust, ga op tijd naar bed en slaap voldoende uren. Dat komt jou, je gezin en je werk overdag alleen maar ten goede.
Heb je zelf moeite met slapen? Lees dan m’n artikel ‘Slapen voor gevorderden [1]: 7 tips om makkelijker in slaap te vallen én meer te slapen‘ voor waardevolle informatie en praktische tips om direct thuis toe te passen.

Ook voor kinderen is het belangrijk om voldoende slaap te krijgen. Probeer voor je kind zoveel mogelijk dezelfde bedtijden ’s avonds aan te houden; het liefst sta je ook ’s ochtends op hetzelfde tijdstip op. Zorg daarbij o.a. voor een duidelijk en herkenbaar bedritueel.
In m’n artikel ‘10 basistips om je baby, kind of tiener lekker te laten slapen.‘ lees je wat je nog meer kunt om de kans zo groot mogelijk te maken dat je kind goed en voldoende slaapt. 

 


4. Zorg voor voldoende tijd alleen. 

meisje_leest_in_slaapkamer_alleenNu je 24/7 bij elkaar op de lip zit, is de kans groter dat er irritaties over en weer ontstaan. Niet omdat je elkaar nu ineens niet meer aardig vindt, maar simpelweg omdat je meer van elkaar ziet en meer bij elkaar in de buurt bent. Vandaar dat het goed is om per dag even wat afstand van elkaar te nemen. En dan heb ik het niet over 1,5 meter ;-), maar over je even van elkaar afzonderen. Reserveer daar het liefst ook een vast moment van de dag voor, bijv. na de lunch. Heeft niet iedereen een eigen slaapkamer of heb je niet voldoende kamers in huis waar iedereen alleen kan zitten, spreek dan af waar ieders vaste plekje wordt. Dat plekje kun je leuk aankleden door er kussens of dekens te leggen, zodat het ook voor je kind aantrekkelijk wordt om er even lekker te zitten of te gaan liggen.

⇒ Spreek met elkaar af dat je op een vast moment op de dag allemaal even in een andere ruimte iets voor jezelf doet. Kinderen kunnen die tijd heel goed invullen door dan even een half uurtje in hun boek te lezen. 

 


5. Zorg voor gezonde voeding. 

groente_fruit_appelvorm.jpgOm je goed te voelen en je weerstand op peil te houden, is het belangrijk dat jij en je gezin gezond eten. Dat betekent niet alleen dat je ervoor zorgt dat jullie dagelijks voldoende fruit, groente en vezelrijke voeding binnenkrijgen, maar ook dat jullie regelmatig eten. Houd daarvoor dezelfde eetmomenten aan als anders, zoals een ontbijt, lunch, avondeten en 2x een tussendoortje per dag. Als je gezonde voeding in dezelfde hoeveelheden en op dezelfde eetmomenten aanhoudt als dat je voorheen deed, dan voorkom je allerlei ongezonde eetgewoontes.

 


Goed om te weten: Door gezond te eten, genoeg te slapen en regelmatig te bewegen, blijft je weerstand zo hoog mogelijk. Met een goede weerstand is je lichaam beter in staat om ziekmakende bacteriën en virussen te bestrijden en word je vaak minder snel of hevig ziek. Mocht je toch ziek worden, dan herstel je meestal sneller. (Voedingscentrum)


 


Merk je dat je het lastig vindt om je baby, kind of tiener goed te laten slapen, goed te laten eten of goed naar je te laten luisteren?

Neem dan contact met me op. Ik heb meerdere manieren om ervoor te zorgen dat jouw opvoedaanpak weer positief, fijn én effectief wordt én dat jouw kind binnen enkele weken al beter naar je luistert, beter eet en/of beter slaapt. Hierdoor zal ook de band met je kind verder verbeteren. Je leest hier informatie over mijn opvoedcoaching.
Ook online opvoedcoaching behoort tot de mogelijkheden. 


Wil je graag reageren op dit artikel?

Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Literatuur en websites gebruikt voor dit artikel: 
– ‘Coronavirus & voeding’. (2020). Voedingscentrum. Klik hier.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Zo wordt schoolwerk kinderspel! [incl. GRATIS downloads]
– ‘Je kind en het coronavirus: Hoe praat je samen over alle veranderingen?‘.
– ‘Als je kind teleurgesteld is… | 5 stappen om je kind te leren met teleurstellingen om te gaan.
‘Ik moet het mijn kind eerst 10x vragen…‘ – Hoe je je kind in 5 stappen leert om beter naar je te luisteren.
– ‘Welke afspraken maak je met je kind of tiener over gamen en telefoongebruik?
– ‘Stop met schreeuwen!‘ (Over: Hoe je in 5 stappen minder schreeuwt tegen je kind)
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Je kind en het coronavirus: Hoe praat je samen over alle veranderingen?

gezin_dochter_bed_neus_snuitenZo maar ineens zitten we allemaal binnen, in huis. We werken thuis, onze kinderen gaan niet meer (of slechts deels) naar school, alle activiteiten zijn stopgezet, je kunt geen bezoek meer ontvangen, er zijn allerlei voorzorgsmaatregelen getroffen en ga zo maar door.
Gelukkig worden de maatregelen wel langzaamaan steeds meer versoepeld, maar het is toch nog steeds niet helemaal zoals het was…

Lekker rustig, zou je zeggen. Ja, in theorie. Maar in praktijk voelt dat heel anders. Omdat dat onzichtbare virus daar buiten ergens rondwaart, zorgt dat voor stress, voor zorgen, voor angst, misschien wel voor paniek. Het fijne, ontspannen en vertrouwde gevoel dat je normaalgesproken hebt, is nu een stuk minder aanwezig.

Onze kinderen krijgen het net zo goed mee als wij. Tenminste, afhankelijk van hun leeftijd weten ze wel / niet zo goed wat er speelt, maar ze weten wel dát er iets aan de hand is. Ze horen allemaal dat er iets is met een ‘Coronavirus’, dat je er ziek van kunt worden, dat sommigen er zelfs aan dood gaan. Mijn dochtertje zei deze week zelfs huilend tegen me: ‘Mama, ik ben bang dat je dood gaat.’.

En het vervelende is dat je die angst niet helemaal weg kunt nemen. Misschien herken je die angst van je kind zelf ook wel. Je weet dat de kans heel klein is, maar je hoort er zoveel over. Je krijgt de hele dag door updates met nieuwe besmettingen, een nieuw aantal doden; in China, in Italië, in Nederland. Dat is gewoon beangstigend. En als het dat voor ons als volwassenen al zo is, hoe moet dat dan zijn voor onze kinderen…? Voor kinderen, die ook ineens alles om zich heen zien veranderen. Hoe praat je daar eigenlijk over met je kind, over deze situatie, over het Coronavirus, wat vertel je wel en wat niet, hoe voorkom je dat je kind (te) bang wordt…

⇒ Dat heb ik allemaal voor je op een rijtje gezet. In dit artikel lees je dan ook op welke manier je het beste met je kind over dit onderwerp kunt praten en hoe je ervoor zorgt dat je kind niet onnodig bang wordt. Dat kun je al in slechts 5 stappen aanpakken. Je leest ze hieronder.

 

(1) Wees open en eerlijk tegen je kind.
moeder_praat_met_zoonWees reëel over het gevaar; gebruik daar dan wel uitsluitend goede informatiebronnen voor. Baseer je uitspraken alleen op basis van informatie, die afkomstig is van virologen, epidemiologen, artsen en wetenschappers op dit vlak.

⇒ Voor jezelf en voor tieners is het goed om de informatie van het RIVM aan te houden.

⇒ Voor kinderen, die jonger zijn (basisschoolleeftijd) kun je dagelijks – liefst samen – het Jeugdjournaal kijken. De informatie, die daarin gegeven wordt, wordt al goed aangepast aan wat kinderen kunnen behappen en willen weten. Naar aanleiding van het (samen) kijken kan je kind natuurlijk vragen hebben; bespreek die het liefst direct na het kijken van het programma.

Probeer de komende tijd – als het even kan – na het Jeugdjournaal kort even iets anders te doen, iets luchtigers, zodat je kind ook weer op andere gedachten komt. Het is zeker niet erg om het er dagelijks even over te hebben en om het nieuws erover te volgen, maar dat hoeft natuurlijk niet de hele dag door. En zeker niet vlak voor het slapengaan…
Komt je kind moeilijk in slaap? Lees dan m’n artikel ‘10 basistips om je kind of tiener lekker te laten slapen‘. 

Sluit daarom de dag met je kind op een fijne manier af; lees een boek voor, lees samen een boek (bijv. om en om een regel) en/of vraag wat zijn 3 fijnste momenten van de dag waren. Op die manier valt je kind in slaap zonder al die berichten over het Coronavirus op zijn netvlies.

TIP: Wil je voorkomen dat je kind de hele dag ondergedompeld wordt in ‘coronanieuws’, maar wil je wel graag dat het toch een beetje op de hoogte blijft?
Kijk dan alleen – samen – naar het Jeugdjournaal in de ochtend.

⇒ Dus: over het algemeen is het belangrijk om je nu extra goed aan de feiten te houden. Maak er geen ander verhaal van, bagatelliseer het probleem niet (voorkom uitspraken als ‘het valt wel mee’ of ‘er is niks aan de hand’) én blaas het niet onnodig op (voorkom opmerkingen als ‘opa en oma gaan er misschien wel dood aan.’).

 

 

(2) Leer je kind wat het zelf kan doen om de kans op ziekte te verkleinen.
meisje_wast_haar_handenZoals je weet, is het ontzettend belangrijk om nu alle voorzorgsmaatregelen serieus te nemen en goed uit te voeren. Dat kun je kinderen heel goed leren, ook jonge kinderen. Neem eventuele ongerustheid bij je kind weg door de nieuwe maatregelen als een nieuw, vast ritueel in te voegen. Pak het dan zo veel mogelijk op een leuke, speelse manier aan, die goed bij jouw kind past.

– Handen wassen
Het is belangrijk om regelmatig je handen te wassen; per keer duurt dat bij voorkeur min. 20 tellen. Dat is waarschijnlijk langer dan dat jij of je kind het voorheen zou doen. Zing de komende tijd steeds een leuk liedje als je samen met je kind je handen wast. Spreek af dat jullie je handen blijven wassen, zolang het liedje duurt. Dat kan steeds hetzelfde liedje zijn of elke keer een ander; kijk maar wat je kind het fijnste vindt. Je kunt natuurlijk ook een timer zetten, die je vooraf aan het handen wassen aanzet.
⇒ Zorg dat je kind op vaste momenten zijn handen wast (bijv. altijd voor het eten, na het toiletbezoek, na het buitenspelen). Dan wordt het veel eerder en gemakkelijker een gewoonte en denkt je kind er ook eerder uit zichzelf aan.

– Hoesten & Niezen
Iedereen hoest of niest voortaan in z’n elleboogplooi. Ook dat kun je je kind goed leren. In plaats van ‘hand voor je mond’ zeg je nu ‘hoest / nies in je elleboog’.

– Snottebellen 
Als je kind verkouden is en vaker een snottebel heeft, dan is het belangrijk om daar nu een papieren zakdoekje voor te gebruiken. Na één keer snuiten gooi je het zakdoekje meteen in de prullenbak. Als je dan per ongeluk nog snot aan je handen hebt, is het goed om je handen te wassen.

– Afstand houden
Hoewel het virus bij kinderen doorgaans weinig ziekteverschijnselen veroorzaakt, weten deskundigen nog niet precies hoe het virus zich verspreidt. Vandaar dat het belangrijk is dat ook kinderen afstand houden van elkaar (min. 1,5 meter).
Het lastige is alleen dat wanneer je kind lekker aan het spelen is, het niet bezig is om afstand van andere kinderen te houden. Vandaar dat het nu niet handig is om je kind in een volle speeltuin te laten spelen. Ook weet je niet zeker of de andere kinderen, die er spelen, wel/geen klachten hebben. Voorlopig geldt hiervoor dan ook: ‘better safe than sorry…’.

– Goed voorbeeld doet goed volgen
Als jij je vanaf nu ook netjes aan alle voorzorgsmaatregelen houdt, dan zal je kind dat makkelijker van je overnemen en toepassen. Kinderen leren nl. heel goed van wat jij doet, misschien wel meer dan van wat je zegt. Ze krijgen eerder een gevoel van ‘zo doen we dat hier / zo is dat gebruikelijk’. Vandaar dat jouw voorbeeld hierin zo belangrijk is.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(3) Maak je kind niet onnodig bang. 
jongen_bang_handen_voor_hoofdBij punt 1 gaf ik aan dat het belangrijk is om eerlijk en open te zijn tegen je kind. Het gevaar zit ‘m er alleen in dat je je kind te veel informatie geeft (en wellicht is dat informatie, die het nog niet goed kan behappen), waardoor je kind (te) bang wordt. Vooral jonge kinderen weten nog niet precies wanneer iets werkelijkheid en wanneer iets fantasie is en kunnen heel makkelijk hun ‘eigen werkelijkheid’ maken; de mogelijkheid bestaat dat die heel anders of misschien wel veel heftiger is dan de werkelijke situatie.
Misschien heeft jouw kind ook al wel huilend tegen jou gezegd dat het bang is dat je dood gaat…?

Luister dus goed naar de vraag van je kind en geef alleen antwoord op die vraag. Voorkom dat je vervolgens te veel gaat uitweiden of onderwerpen aandraagt, waar je kind misschien nog helemaal niet aan gedacht heeft. Als je kind doorvraagt, mag je uiteraard gewoon antwoord blijven geven. Je kind mag weten wat er speelt, maar pas je informatie aan aan wat je kind – gezien zijn leeftijd, ontwikkelingsniveau en gevoelsleven – nog goed aankan.

Verder is het belangrijk om de gevoelens en emoties van je kind serieus te nemen. Het is nou eenmaal een onbekende, onzekere tijd met veel veranderingen, waar iedereen anders op reageert. Ook je kind heeft zijn eigen gevoelens en emoties; het is goed om er serieus mee om te gaan.
Wil je weten hoe je omgaat met lastige emoties van je kind? Klik dan hier.

Probeer ook te voorkomen dat je je eigen zorgen te vaak bespreekt waar je kind bij is. Als je merkt dat je kind zich grote zorgen maakt (of misschien is jouw kind sowieso een kind dat sneller bang is of zich sneller zorgen maakt), bespreek dan je eigen zorgen alleen met je partner of met andere volwassenen; liefst op een moment waarop je kind er niet bij is of in bed ligt.

 


coron_coronas_op_gezinsvakantie_elineclaeysEXTRA TIP
Bekijk dit korte filmpje (gemaakt door Eline Claeys) over de familie Corona. Hierin wordt op een begrijpelijke manier uitgelegd hoe het coronavirus zich heeft verspreid én wat je kind kan doen om te ‘helpen’.


 

(4) Zorg voor voldoende contact, beweging & ontspanning. 
kinderen_spelen_ninja_touwenVoor je kind verandert er nu ontzettend veel. Hij kan niet meer naar school, waardoor hij z’n klasgenootjes, vriendjes en leerkracht(en) minder ziet. Hij mag niet meer naar opa & oma toe gaan én opa & oma mogen niet meer langskomen voor een bezoekje of voor hun vaste oppasdag. Alle vaste activiteiten, zoals de voetbaltraining, de muziekles, het zwemmen (etc.) zijn weggevallen. Dat is echt een ingrijpende verandering en dan ook nog eens van de één op de andere dag. Gelukkig gaan de meeste kinderen daar flexibel mee om.

Toch blijft het belangrijk om het contact, beweging en ontspanning in de dag van je kind op te nemen.
– Neem de tijd om met anderen te beeld- / videobellen; denk aan opa & oma, klasgenootjes, vriendjes, klasgenootjes. Prik een datum en tijd en laat je kind even bijkletsen.

– Waarschijnlijk heeft je kind nu ook schoolwerk om thuis te maken, maar ook bij je kind kan de boog niet de hele dag gespannen staan. Hij heeft ontspanning en beweging nodig. Laat je kind iedere dag buiten spelen, ga naar het bos om te wandelen of maak een fietstochtje door je eigen omgeving. (Uiteraard probeer je dan wel het directe contact met anderen zoveel mogelijk te vermijden.)
In dit artikel lees je hoe je je kind kunt stimuleren om (meer) buiten te spelen.

– Niet alleen volwassenen maar ook kinderen hebben tijd nodig om te ontspannen. Dat doen kinderen al bijna automatisch op allerlei manieren: gewoon even lekker vrij spelen, een boekje lezen, buiten spelen. Even lekker kunnen doen wat je zelf wil; zonder dagschema, zonder opdrachten.

– Daarnaast heb je misschien nog wat tijd om samen met je kind andere dingen te doen. Vraag ook je kind eens wat hij leuk zou vinden om – thuis, samen met jou – te doen.
Wil je weten hoe je o.a. deze componenten – naast het schoolwerk – in je dag kunt verwerken? Klik dan hier

⇒ Als je deze 3 componenten in de dag van je kind kunt verwerken, dan merk je dat je kind zich de rest van de dag prettig(er) voelt en lekker(der) in z’n vel zit. 

 


(5) Let op de helpers en alle mooie acties. 

rogers_look_for_the_helpersAls je weet dat je kind zich snel zorgen maakt over of bang wordt van wat het op tv ziet, dan zeg tegen je kind dat het vanaf nu gaat letten op alle positieve aspecten, die voorbij komen. Er zijn namelijk altijd wel mensen te zien, die anderen willen helpen. Bij al het slechte nieuws is er dus ook altijd iets positiefs te zien. Help je kind om daar naar op zoek te gaan.

Denk maar eens aan het landelijke applaus dat alle zorgverleners kregen, aan de tekeningen en kaartjes die naar ouderen gestuurd worden, aan alle hulp die ouderen krijgen aangeboden, aan het voedsel dat door restaurants aan voedselbanken geschonken wordt en ga zo maar door.

⇒ Zo blijft je kind wel op de hoogte van wat er speelt, maar kijkt het door een heel andere bril. Op die manier houdt je kind er – ondanks alle onzekerheid en narigheid – toch een fijner gevoel aan over.

⇒ Wanneer je deze 5 stappen in acht neemt, dan weet ik zeker dat je het er thuis met je kind(eren) op een fijne manier over het coronavirus kunt hebben én dat je kind zich al gauw minder zorgen zal maken. 

 


Merk je dat je het lastig vindt om je kind of tiener naar je te laten luisteren, dat hij minder goed eet of slaapt?

Neem dan contact met me op. Ik heb meerdere manieren om ervoor te zorgen dat jouw opvoedaanpak weer positief, fijn én effectief wordt én dat jouw kind binnen enkele weken al beter naar je luistert, beter eet en/of beter slaapt. Je leest er hier meer over.


Wil je graag reageren op dit artikel?

Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Referenties, gebruikte website en/of artikelen:
– Vis & Leclaire. (2020). ‘Hoe je met je kinderen over het coronavirus praat.’. NRC.nl. Klik hier
– ‘Zo praat je met je kind over coronavirus: ‘Benadruk wat het zelf kan doen’. (2020). Nu.nl. Klik hier
– ‘Omgaan met de gevolgen van het coronavirus.’ (2020). NJi. Klik hier.

 

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Ik mag hier ook nooit iets!‘ | Hoe je je kind of tiener steeds wat meer vrijheid geeft.
– ‘Boos zijn kun je leren!‘ | 6 stappen om je kind te leren zijn boosheid te beheersen.
‘Ik moet het mijn kind eerst 10x vragen…‘ – Hoe je je kind in 5 stappen leert om beter naar je te luisteren.
– ‘Welke afspraken maak je met je kind of tiener over gamen en telefoongebruik?
– ‘Stop met schreeuwen!‘ (Over: Hoe je in 5 stappen minder schreeuwt tegen je kind)
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Ik mag hier ook nooit iets! | Hoe je je kind of tiener steeds wat meer vrijheid geeft.

vader_dochter_verdrietig_slaapkamerZegt jouw kind ook wel eens tegen je: ‘Maar híj mag in het weekend wel altijd langer opblijven. Waarom mag ik dat nooit?’ of ‘Zij mag wel bij een vriendinnetje blijven slapen. Ik mag ook nooit iets!’. En dit geldt natuurlijk niet alleen voor langer opblijven of logeren, maar ook voor allerlei andere dingen. Denk maar eens aan alleen door het dorp fietsen, alleen buitenspelen, op de telefoon (of een ander apparaat) kijken of langer bij een vriendje spelen. Of denk eens aan alle apparaten die je nu niet in huis hebt, maar die ‘alle andere kinderen’ (in de buurt, in de klas of in de voetbalclub) wel hebben… Je hoort dan steevast:

‘Ik mag hier ook nooit iets!’

Hier thuis steekt dat eens in de zoveel tijd ook de kop op. Ik krijg daardoor steeds meer het vermoeden dat ik de strengste moeder op aarde ben. Herken je dat gevoel…? 😉

Menig ouder heeft het al wel gehoord; jij misschien ook wel. En het is één van de opmerkingen, die je als ouder doet twijfelen: ‘Doe ik het wel goed?’, ‘Ben ik niet te streng?’ of ‘Waarom zei ik ook alweer dat dat niet mocht…?’. Die twijfel is op zich helemaal niet nodig, want waarschijnlijk heb je één of meerdere goede redenen om je kind iets niet – of juist wel – te laten doen.

Jij vindt het bijvoorbeeld belangrijk dat je kind of tiener ook in het weekend op tijd naar bed gaat (om te voorkomen dat je kind op maandag een ‘jetlag’ heeft), je dochter mag zeker afspreken met haar vriendinnetje maar logeren is een ander hoofdstuk (dat mag best als ze wat ouder is, maar nu vind je haar er nog te jong voor), je zoon mag best alleen door het dorp fietsen (maar alleen als hij een helm opdoet en dat wil hij absoluut niet, dus mag hij niet gaan fietsen), je kind mag best buitenspelen (maar alleen als hij samen met andere kinderen speelt of als er een volwassene bij is), je kind mag best een spelletje doen op je telefoon (maar niet de hele middag, hooguit een uurtje per dag) en je ziet het nut van al die apparaten gewoon niet in (je kind heeft al een Wii, daar hoeft echt geen PS of Nintendo Switch bij).

En als je het zo bekijkt, mag je kind dus eigenlijk een heleboel. Alleen heb je bepaalde grenzen gesteld aan wat er precies wel / niet mag. En daar mag je best achter blijven staan, want die grenzen heeft je kind nodig. Zo simpel is het!

⇒ Toch blijft je kind die opmerkingen maken en het gevoel hebben dat hij niks mag. Hoe kun je nou met die opmerkingen omgaan? Hoe kun je voorkomen dat hij dat blijft zeggen en zichzelf achtergesteld blijft voelen? In dit artikel geef ik je 5 tips, waarmee je voorkomt dat je kind of tiener deze opmerking blijft maken en leg ik je uit hoe je op een goede manier duidelijke afspraken maakt.

1. Maak duidelijke afspraken met je kind of tiener.
gezin_ouders_in_gesprek_met_kinderenHet is belangrijk om duidelijke afspraken met je kind te maken. Hoe duidelijker de afspraken met je kind zijn, hoe beter je kind weet waar hij aan toe is. Kinderen hebben die duidelijkheid hard nodig. En dat laatste klinkt nu natuurlijk erg tegenstrijdig, want in de voorbeelden, die ik hierboven gaf, wil je kind helemaal niet dat die afspraken met hem gemaakt worden. Sterker nog, je kind wil er het liefst helemaal van af, zodat het precies kan doen wat ‘al’ zijn vrienden ook doen.

Toch is het belangrijk dat je als ouder zelf goed nadenkt over welke afspraken je thuis maakt. Je hoeft je daarbij niks aan te trekken van wat andere ouders doen. Je doet wat jou goed dunkt. Zo eenvoudig is het eigenlijk.

Uiteraard kun je jouw dilemma wel met andere ouders bespreken en op die manier de achterliggende gedachte van andere ouders in jouw overwegingen meenemen, maar uiteindelijk bepaal jij – samen met je partner – waar de grens voor jouw kind ligt en welke afspraak het beste bij jullie gezin past.

Het is belangrijk om je bij het maken van afspraken je aan een aantal ‘regels’ te houden; er zijn namelijk wel degelijk aspecten van afspraken die afspraken tot ‘goede afspraken’ maken. Die zal ik hieronder voor je op een rijtje zetten.

 


Je kind of tiener meer vrijheid geven werkt alleen
bij de gratie van goede afspraken. 


 


Goede afspraken voldoen aan de volgende criteria:

– Een goede afspraak is eerlijk: de afspraak moet voor iedereen in het gezin gelden. De afspraak gaat dus niet alleen op voor je kind(eren), maar ook voor jou (en je partner).
– Een goede afspraak is goed op te volgen: je kind weet precies wat er van hem verwacht wordt, hij begrijpt de afspraak en hij is in staat om zich aan die afspraak te houden.
– Een goede afspraak is door jou te handhaven: jij bent als ouder bereid om je kind een consequentie te geven (of consequenties te laten ervaren) als het zich niet aan de afspraak houdt.
Dat betekent ook dat je toezicht moet houden op het naleven van de afspraak; dat hoeft niet continue, maar steekproefsgewijs blijft belangrijk.
– Een goede afspraak is ‘positief geformuleerd’: je formuleert de afspraak op zo’n manier dat er in vermeld wordt wat je kind wél kan doen. Vermijd dus het woordje ‘niet’ in de afspraak. Hoe je niet ‘niet’ zegt, lees je in dit artikel.
– Maak niet te veel afspraken met je kind: het liefst wil je natuurlijk dat je kind zich in diverse situaties netjes gedraagt, maar dat kan ook erg beklemmend zijn. Begin met het maken van afspraken over situaties, waarbij – als je kind zich er dan niet aan zou houden – jouw haren recht overeind gaan staan. Als je kind zich aan te veel afspraken moet houden, dan ziet hij door de bomen het bos niet meer en weet hij alsnog niet waar hij precies aan toe is. Dat wil je heel graag voorkomen.
(Bron laatste alinea: Turner, Markie-Dadds & Sanders, 2007.)

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

2. Leg je kind of tiener uit waarom je die specifieke afspraak hebt gemaakt.gezin_samen_op_de_bank
Als je kind snapt waarom je een afspraak in het leven hebt geroepen, dan is de kans groter dat hij zich er aan gaat houden. Vandaar dat uitleg over een specifieke afspraak belangrijk is.

Dat wil overigens niet zeggen dat je kind het eens moet zijn met de afspraak. Dat is namelijk niet zo: je kind hoeft het niet (helemaal) eens te zijn met een afspraak. Als hij de afspraak in alle redelijkheid begrijpt, dan is dat in principe voldoende.

Als je trouwens merkt dat jij de afspraak niet goed aan je kind kunt uitleggenbijv. als je kind aan jou vraagt ‘Waarom hebben we die afspraak eigenlijk?’ en jij kunt niet anders antwoorden dan ‘gewoon, daarom’ – dan is dat een mooie kans om zelf eens goed over die ene specifieke afspraak na te denken. Vraag je dan af: Waarom hebben we die afspraak eigenlijk gemaakt? Wat was het idee er toen achter? En geldt dat nu nog steeds zo of is de situatie nu veranderd? Zo ja, zou het daarom ook prima zijn om de afspraak aan te passen?

In het ideale geval maak je een afspraak waar zowel jij als je partner het over eens zijn. Dat voorkomt ook dat je kind jullie tegen elkaar gaat uitspelen. Als jullie op dit gebied samen kunnen optrekken, zorgt dat ook weer voor meer duidelijkheid voor je kind.

 

3. Pas de afspraken – indien nodig – aan.
moeder_dochter_gesprek_boos_tabletHet is dus belangrijk om duidelijke afspraken te maken. Toch is het soms nodig om afspraken aan te passen en bij te stellen. Zodra je kind wat ouder wordt, heeft hij andere behoeften dat toen hij jonger was en kan hij ook al wat meer verantwoordelijkheid aan. Dan is het goed om de afspraken, die jullie altijd gehad hebben, aan te passen.

Bij sommige afspraken gaat dat al bijna vanzelf. Toen je kind 3 jaar was, ging hij op een ander tijdstip naar bed dan nu hij 9 jaar is. Nu je kind 12 jaar is, verwacht je een grotere bijdrage aan klusjes in huis dan toen hij 6 jaar was. Jouw verwachtingen over je kind veranderen en daarmee ook jullie afspraken. Nu je kind 15 jaar is, mag hij alleen op de fiets naar zijn clubs / verenigingen aan de andere kant van het dorp, terwijl je hem op zijn 9e daar nog naar toe bracht.
Bekijk ook eens deze video met praktische tips voor hoe je kinderen stimuleert om toch mee te helpen met diverse klusjes in huis.

Dat geldt natuurlijk ook op gebieden, die niet per se voor jou, maar wél voor je kind belangrijk zijn. Meestal wringt de schoen bij situaties die te maken hebben met het verwerven van meer vrijheid. En dan heb ik het over de onderwerpen, die ik aan het begin al noemde, zoals langer opblijven, langer (alleen) buitenspelen, meer tijd op de telefoon (of een ander apparaat) etc.

Je kind wil graag meer mogen doen, meer vrijheden hebben en jij bent daar als ouder misschien nog niet aan toe of je ziet het je kind nog niet op een goede manier volbrengen. En dat wordt het een lastige situatie, want jij bent als ouder uiteindelijk toch degene die bepaalt of je kind die vrijheden krijgt én je bent degene die verantwoordelijk is voor je kind.

Als je merkt dat je kind vaker op één specifieke afspraak terugkomt, dan is het belangrijk om serieus over de afspraak na te denken. Zeker oudere kinderen kun je bij dat proces betrekken. Laat je kind dan meedenken over wat jullie nieuwe of aangepaste afspraak zou kunnen worden.

Voordat je de afspraak gaat veranderen, is het belangrijk om eerst nog te weten wat je kind precies wil bereiken met het veranderen van de afspraak. Als we het voorbeeld nemen van ‘alleen door het dorp kunnen fietsen’ dan zou het kunnen dat de wens van je kind is om lukraak door het hele dorp te kunnen fietsen, maar het zou ook kunnen dat je kind de mogelijkheid wil krijgen om dat ene vriendje op te kunnen halen om samen te gaan spelen. Afhankelijk van wat je kind precies voor ogen heeft, kan de afspraak natuurlijk heel anders zijn. Bij de eerste ‘wens’ kun je afspreken tot waar je kind precies mag fietsen en waar niet meer; bij de tweede ‘wens’ kun je met je kind afspreken of hij inderdaad dat vriendje mag ophalen (of niet) en hoef je de afspraken over wel/niet door de rest van het dorp fietsen niet aan te passen, want daar ging het je kind helemaal niet om.

Als je weet wat het doel van je kind is, kun je dus gerichter afspraken met hem maken. Hierdoor krijg je zelf minder het gevoel dat je je kind ineens alle vrijheid geeft en blijkt vaak ook dat de afspraken niet eens zo veel opgerekt hoeven te worden. Hoe beter de afspraak aansluit op wat je kind precies wilde, hoe blijer je hem kunt maken.
In dit artikel lees je hoe je duidelijke afspraken maakt omtrent het gebruik van telefoons en het gamen.

 

 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.


 


4. Als je kind of tiener blijft zeuren of boos wordt…
vader_zoon_tiener_gesprek
Uiteraard heb je als ouder nog altijd de mogelijkheid om jullie afspraken niet aan te passen. Vergis je niet: die mogelijkheid heb je als ouder altijd! Als je kunt onderbouwen waarom je de afspraak niet aanpast, dan is dat voor je kind vaak al goed. Ook nu hoeft je kind het er niet mee eens te zijn, maar als hij je overweging kan begrijpen en hij merkt dat je er serieus over nagedacht hebt, dan is dat voor je kind ook al heel wat waard.

Zoals ik al aangaf, betekent dat niet dat je kind het leuk vindt dat de afspraak niet aangepast wordt. Waarschijnlijk is je kind – in het gunstige geval – teleurgesteld en in het ergste geval – boos, kwaad of woedend op je. Hij zou dan inderdaad kunnen reageren met de welbekende opmerking: ‘ik mag hier ook nooit wat!’.
In m’n artikel ‘Boos zijn kun je leren’ leg ik je uit hoe je met de boosheid van je kind kunt omgaan.

Die opmerking komt vooral voort uit het gevoel van teleurstelling, omdat hij iets niet mag wat hij toch graag wilde. En hij kan oprecht het idee hebben dat híj iets niet mag wat al zijn vrienden of leeftijdsgenoten wél mogen. Helaas kun je dat gevoel nooit helemaal bij je kind wegnemen; hij kan dat gevoel echter wel blijven houden, ook als hij weet dat hij toch stiekem best veel andere dingen mag. Je kind zal het blijven zeggen als je steeds op die opmerking blijft ingaan.

Wat de emotie of opmerking van je kind als reactie op jullie onveranderde afspraak ook is, die mag er niet voor zorgen dat de afspraak alsnog anders wordt. Dus ook als je kind erna blijft zeuren om de afspraak niet toch alsjeblieft te veranderen of zijn boosheid verbaal op jouw gaat botvieren, dan nog verandert jullie afspraak niet.
In m’n artikel ‘Snoep, snoep en nog eens snoep’ leg ik je aan de hand van zeuren over snoep uit hoe je met het zeuren van je kind kunt omgaan.

Zou je de afspraak ná een dergelijke emotionele reactie van je kind namelijk toch veranderen, dan leert je kind dat het zin heeft om op zo’n manier op jou te reageren. Je kind leert dat het zin heeft om te blijven zeuren of boos op je te reageren, want daarna wordt de afspraak toch aangepast. De volgende keer dat jullie voor een dergelijke situatie staan, zal je kind weer – zo niet heftiger – op jou reageren. Het aanpassen van de afspraak ná zo’n emotionele reactie van je kind werkt dus alleen maar averechts…

Denk van te voren dus goed na over welke afspraak je met je kind maakt en zorg dat je er zelf (liefst samen met je partner) helemaal achter staat. Dat maakt de kans kleiner dat je de afspraak toch verandert als je kind er emotioneel op reageert. Zo lang je nog niet helemaal achter de afspraak staat, blijf je er aan schaven totdat je er wel helemaal achter staat en dan pas ligt je je kind erover in.

 

5. Reageer positief op je kind of tiener
moeder_dochter_in_gesprek_op_bedAls je merkt dat je kind zich netjes aan jullie nieuwe of (on)aangepaste afspraak houdt, dan is het belangrijk om je kind dat te laten weten. Geef hem er een welgemeend compliment over. Dat maakt het voor je kind fijner en makkelijker om zich in het vervolg weer (of nóg beter) aan jullie afspraken te houden.

Als je merkt dat je kind zich keer op keer goed aan jullie afspraak houdt, dan zou je jullie afspraak na een tijdje opnieuw in overweging kunnen nemen. Omdat hij zich goed aan de afspraken houdt, mag hij daar namelijk ook wel een beloning voor terugkrijgen en die beloning zou in de vorm van ‘wat meer vrijheid’ kunnen zijn. Je hoeft daarbij niet de hele afspraak te laten vallen, maar je kunt je kind wel net wat meer vrijheden geven. In het geval van het voorbeeld hierboven over ‘alleen naar een vriendje in het dorp fietsen’ kun je nu bijvoorbeeld afspreken dat hij nu ook wat verder in het dorp mag fietsen of dat hij nu ook naar dat andere vriendje dat net iets verder woont mag fietsen. Op die manier kan je kind dus zelf invloed uitoefenen op het vergroten van zijn eigen vrijheid.
Uiteraard blijven bij nieuwe of aangepaste afspraken ook weer alle voorgaande punten van toepassing.

gezin_blij_fietsen

Wanneer je kind doorheeft dat hij zelf invloed kan uitoefenen op zijn eigen vrijheden en vooral op het verwerven van grotere vrijheden, namelijk door zich goed aan de gemaakte afspraken te houden én daarmee jullie vertrouwen te winnen, zal de kans groter maken dat hij zich in de toekomst ook goed aan nieuwe of aangepaste afspraken houdt.
Merk je overigens dat je kind zich niet aan de nieuwe afspraak houdt (of kan / wil houden), dan kun je weer teruggaan naar de oude afspraak. Misschien zat er in de nieuwe afspraak toch net te veel vrijheid of was het toch net wat te veel gevraagd voor je kind. Doe dat niet te plotseling, maar leg het je kind eerst uit in een rustig gesprek. Dan begint het proces van goede, eerlijke afspraken maken weer opnieuw en ga je opnieuw nadenken welke afspraak er dan wel bij je kind past. Ook daar mag je je (oudere) kind of tiener weer bij betrekken. Dat is helemaal niet erg, want net zoals voor je kind geldt ook voor jou als ouder: ‘al doende leert men’. 😉 Uiteindelijk kom je op die manier bij een afspraak uit waar zowel jij (als ouder) als je kind tevreden over zijn.


Wil je graag reageren op dit artikel?

Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Joyce gebruikte / las voor dit artikel o.a. de volgende bronnen:
– ‘Afspraken over regels’. OpvoedInformatie. Klik hier.
– Turner, Markie-Dadds & Sanders. (2007). Draaiboek Adviesgesprek Triple P Basiszorg. Triple P International: Milton.  


Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:

– ‘Wat gebeurt er allemaal met je kind tijdens de adolescentie? Van kindertijd naar jong volwassenheid. [Overzichtsartikel]’.
– ‘Hoe je in slechts 5 stappen de emotionele veerkracht van je kind of tiener stimuleert‘ [incl. korte test].
– ‘Waarom worden kinderen en tieners toch zo boos?‘.
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

 

logo_akse_coaching_klein_nieuwGa (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

Wat ze je vooraf niet vertellen over je zwangerschap, bevalling en kraamtijd…

zwanger_buik_rood_schoentjesZodra je zwanger bent, gaat er ineens een hele nieuwe wereld voor je open. Je hebt natuurlijk al vaker zwangere vrouwen gezien en misschien al een paar ervaringen van hen gehoord, maar hoe het nou echt is om zwanger te zijn, dat ervaar je pas als je het zelf bent. En pas dan kom je er achter dat er behoorlijk wat dingen zijn, die je van te voren echt niet wist of waar je nog nooit bij stil gestaan hebt…

Ik heb een aantal mama’s gevraagd, waar zij tijdens hun zwangerschap, bevalling of kraamtijd zelf zo verbaasd over waren. Iets wat ze vooraf niet wisten… Iets wat hen vooraf niet verteld was… Naar aanleiding van die vraag kwamen ze allemaal met hun eigen leuke, grappige, ludieke, maar ook serieuze en vervelende ervaringen. Die heb ik voor jou onder elkaar gezet en kun je in dit artikel lezen.

Uiteraard is de kans heel klein dat dit allemaal bij jou gebeurt, maar je krijgt wel een idee van wat er zoal kan gebeuren. En zo weet je ook dat het best normaal is dat het gebeurt. Soms zijn het echt heel vreemde dingen, maar horen ze er wel bij. Ik hoop van harte dat ik je met dit artikel wat kan geruststellen, dat je nóg beter voorbereid bent op wat er allemaal staat te gebeuren en dat er af en toe een glimlach op je gezicht verschijnt van al die ludieke situaties, waar je als aanstaande of kersverse mama zomaar in verzeild kunt raken. Je bent in ieder geval echt niet de enige mama, die het overkomt…

⇒ Laat je me weten welke ervaringen jij herkent of wat jij uit jouw eigen ervaringen nog zou willen toevoegen…? Ik hoor het heel graag.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 


Wat ze me vooraf niet verteld hebben over de zwangerschap…

the_seven_dwarfs_of_pregnancy

– Ik had niet verwacht dat er best wel veel kwaaltjes zijn, waar ik voor m’n zwangerschap het bestaan niet eens van wist.
De mama’s noemden o.a. grote vermoeidheid, kramp in de benen, rusteloze benen tijdens het in slaap vallen, brandend maagzuur, veel meer afscheiding dan anders, schimmelinfectie (vagina), misselijkheid ’s nachts, een zwangerschapsmasker, bandenpijn.

Dat er zoveel mensen ongevraagd aan m’n buik zouden zitten. Waarom doen mensen dat? Je kunt het op z’n minst even vragen…

Dat ik aan het begin van m’n zwangerschap al last had van ‘nesteldrang’. Ik vond het ineens heel nodig dat de plastic plantjes, die we in huis hadden, afgestoft en schoongemaakt werden. Niet iets wat ik normaalgesproken erg belangrijk vind… 😉 Uiteindelijk kwam er nog heel veel meer op m’n ‘to do’-lijstje; en dat moest (!) natuurlijk allemaal af voordat de baby er was. Vond ik toen…

Dat je tijdens je zwangerschap behoorlijk veel last kunt hebben van ‘flatulentie’: windjes laten…

Dat de zwangerschapsmisselijkheid ook ’s avonds kon optreden. Ik dacht dat dat echt alleen ’s ochtends was…

– Dat de zwangerschap niet alleen maar rozengeur en maneschijn is; dat dacht ik van te voren eerlijkgezegd wel, afgaande op alle verhalen en tijdschriften. Je emoties gaan bijvoorbeeld alle kanten op. Je wordt boos of geirriteerd om niks. En als iemand daar iets over zei…

– Dat ik soms emotioneel kon worden zonder reden. Gewoon huilen als je kittens, puppy’s of een kindje op tv voorbij zag komen…

– Dat ik me – na de kwaaltjes van de eerste paar weken – me zo goed zou voelen en lekker in m’n vel zou zitten. Ik was heel blij met mijn mooie, groeiende zwangere buik en kreeg ook veel complimentjes van anderen dat ik er zo goed uitzag en straalde.

– Dat ik discussies kreeg met andere mama’s over wat ik wel en niet kon eten tijdens m’n zwangerschap. Iemand zei dan dat ik iets best kon eten: ‘toen ik zwanger was, heb ik dat gewoon gegeten’ of ‘de alcohol is eruit als het verhit is geweest’. Dat vond ik niet zo fijn…

– Dat het uiteten tijdens m’n zwangerschap niet altijd even handig was. Ik had het idee dat ik steeds alert moest zijn op wat me voorgeschoteld werd. Ik heb zelf steeds trouw de richtlijnen van het Voedingscentrum gevolgd. Thuis eten viel dan weer heel erg mee, want dan maakten we gewoon gerechten die ik met een gerust hart kon eten.

– Dat ik tijdens m’n zwangerschap (maar ook na m’n bevalling) van iedereen tips kreeg. Ook heel ouderwetse: ‘wij deden dat vroeger zo…’. Het was soms nog best lastig om gewoon de adviezen van de verloskundige aan te houden en om me niet te laten leiden door de (goedbedoelde) adviezen van anderen…

zwanger_echo_ziekenhuis

– Dat je bij een (zwangerschaps)echo bij de verloskundige / in het ziekenhuis soms moet springen om de baby goed in beeld te laten komen… Ha, ha!

– Dat de placenta aan de voorkant (in je buik) kan liggen en dat je daardoor de baby helaas niet zo goed voelt bewegen. Ook de vlindertjes, die je helemaal aan het begin kunt voelen (als de baby in je buik beweegt), voelde ik pas veel later… Dat was wel jammer.

– Dat ik soms kon vergeten dat ik zwanger was. Toen ik zwanger was van de 3e, had ik al 2 kinderen rondlopen. Ik kon soms dus – zeker in het begin, maar zelfs nog toen de buik al duidelijk zichtbaar was – helemaal vergeten dat ik zwanger was en dat er nu weer een kindje in m’n buik groeide. Echt raar!

– Dat ik vergat om de auto op een ruimere plek te parkeren, zodat ik – als ik het portier opende – er toch nog enigszins uitkwam… Die inschattingsfoutjes maakte ik ook wel vaker in een smal gangpad of als ik achter iemand aanliep. Gewoon vergeten dat die buik er zat…

– Dat je tijdens de zwangerschap al zoveel voor je kindje moest regelen, zoals wat je allemaal nodig hebt voor de baby, de kraamzorg en de kinderopvang. Je moet daar dan ook samen over nadenken en het er eens over worden. Je moet dingen geregeld hebben op je werk, evt. met je ouders als ze een dagje gaan oppassen. Er komt wat dat betreft best veel op je af.

– Dat ik – naarmate de zwangerschap vorderde – steeds makkelijker werd in het uittrekken van m’n broek of shirt waar anderen bij waren. En dat terwijl ik van mezelf vind dat ik eigenlijk best wel ‘preuts’ ben. Op een gegeven moment maakte me dat gewoon niks meer uit…

– Dat ik met m’n ‘zwangerschapsdementie’ te laat was om me aan te melden voor ‘Moeders voor Moeders’. Ik wist duidelijk dat ik graag mee wilde doen aan ‘Moeders voor Moeders’, maar ik wist niet dat de termijn om je aan te melden ruim vóór 12 weken lag. Bij m’n eerste zwangerschap was ik daardoor helaas te laat. Stom van mij! Dat heb ik bij m’n andere zwangerschappen gelukkig weer ‘ingehaald’.

– Dat je tijdens een zwangerschap heel veel kilo’s kon aankomen… Toen ik ruim 25 kilo was aangekomen, ben ik gewoon gestopt met mezelf wegen. Ik wist nu wel dat ik heel veel was aangekomen… 😉

zwanger_buik_handen

– Dat ik m’n andere kinderen op een gegeven moment niet meer mocht optillen. Ze waren toen 5 en 3 jaar, dus ze waren niet heel klein meer, maar toch nog heel knuffelbaar. Ook even lekker op schoot zitten werd steeds moeilijker naarmate m’n buik groter werd. Ik merkte dat ik dat steeds meer ging missen, want dat ‘even optillen’ of ‘even op schoot zitten’ was voor mij toch even een kort knuffelmomentje.

– Dat zo iets als je ‘glucose’ te hoog kan zijn en dat dat gevaarlijk kan zijn voor je baby. Bij m’n 3e zwangerschap was m’n glucosewaarde te hoog en moest ik – na een ‘heerlijke’ (lees: afschuwelijke) suikertest – m’n suikerinname drastisch verminderen. Daar kon ik me gelukkig vrij goed aan houden – alles voor het goede doel natuurlijk – maar het was niet makkelijk. Ik ben nl. een echte zoetekauw…

– Dat je tijdens je zwangerschap ook ’s nachts vaker naar de wc moet. Je slaapt al niet zo goed met zo’n dikke buik, maar als je dan ook nog eens er uit moet om te plassen, is dat voor je slaap en rust niet zo bevorderlijk.

– Dat er zoveel ‘standaard’ opmerkingen zijn, die ik steeds maar weer van anderen hoorde. Zoals ‘er is er nog nooit een blijven zitten’, ‘geniet er maar van’, ‘hoe is het, nog rond en gezond?’, ‘zit ‘ie nog hoog en droog?’ en ‘weet je al wat het wordt?’. Ik kon er niet altijd meer even vriendelijk en spontaan op reageren…

– Dat mensen heel vriendelijk aan me vroegen hoe het met de baby (in de buik) ging, maar ‘vergaten’ te vragen hoe het met mij ging. Daardoor voelde ik me soms een broedmachine op benen…

– Dat het nog best lastig was om zwangerschapskleren te kopen. Ik had me er op verheugd om samen met m’n moeder gezellig een dagje te gaan shoppen, maar het aantal ‘fysieke’ winkels dat zwangerschapskleding verkoopt, viel echt wel tegen. Bij ons in de buurt was dat alleen de Noppies, H&M en Prenatal. De rest kon ik alleen via internet kopen. Helaas toch minder gezellig om samen te doen…

– Dat het kopen van zwangerschapskleren voor lange mensen echt een ‘crime’ kan zijn. Ik ben zelf vrij lang en ik merkte dat het voor mij best lastig was om goed passende zwangerschapskleren te kopen. Ik heb broeken moeten verlengen; skinnies pasten me gewoon niet. Ook de shirts waren vaak te kort in de rug. Als ik dan een zwangerschapsbroek droeg met een grijze band eraan, leek het net alsof ik ‘oma-ondergoed’ droeg onder m’n ‘te korte’ shirt…

– Dat zo’n klein hummeltje al zoveel spullen nodig heeft. En die staan al allemaal klaar nog voordat ‘ie geboren is.

– Dat alle (nieuwe) babyspulletjes zo duur waren. Net als met het trouwen werd er overal met een ‘factor 2’ gerekend. Dat had ik me vooraf niet gerealiseerd… Dan is het wel heel fijn als je spullen via familie, vrienden of Marktplaats kunt krijgen.

zwanger_buik_streep

– Dat je tijdens je zwangerschap een streep over je buik (boven en/of onder je navel) kunt krijgen. Geen idee dat dat kon gebeuren en dat dat normaal was…
– Dat kussens heel belangrijk voor me waren. Tijdens het slapen gebruikte ik ze op een gegeven moment best veel. En als ik me dan moest omdraaien, moesten al die kussens ook weer opnieuw gerangschikt worden…

– Dat je tijdens je zwangerschap veel last kunt hebben van vocht in je benen en handen, zeker op het eind. Dat voelde voor mij best zwaar aan en leek veel druk te geven. Het advies was dan ook om steunkousen aan te trekken. Nou, probeer dat maar eens met een dikke buik… 😉

– Dat – als je zwangerschap wat verder gevorderd is – je echt niet meer op een normale manier je benen kunt scheren. De buik zit dan gewoon te veel in de weg…

– Dat je buik op een gegeven moment ook in de weg zit als je gewoon iets van de grond wil oprapen. Dan moet je dus helemaal door je knieën. Ik vroeg ook wel vaker m’n kinderen om me even te helpen; gelukkig wilden ze dat meestal wel graag doen.

– Dat je ook echt wel een beetje last kunt krijgen van ‘zwangerschapsdementie’: ik las een heel boek voor de 2e keer, terwijl ik dat totaal niet doorhad. Er was tijdens het lezen geen enkel moment van herkenning…

– Dat je door je verloskundige voor een controle (gewoon voor de zekerheid) naar het ziekenhuis wordt gestuurd en dat je daar dan echt moet blijven. Je hebt geen verzorgingsspulletjes bij je, je hebt je vluchtkoffer nog niet ingepakt, je bent nog totaal niet voorbereid op een bevalling (kleertjes waren nog niet gewassen, geboortekaartjes nog niet uitgezocht, geen afscheid genomen van de huisdieren ed.). Dat was even schrikken…

– Dat het niet altijd handig is om je uitgerekende datum tegen anderen te zeggen. Ik had dat wel gewoon gedaan en kreeg dus op een gegeven moment allemaal berichtjes met de vraag of de baby er nog niet was, of ze nog weg konden in het weekend of ze zeiden: ‘het duurt nu wel lang, he’ of ‘het wordt nu wel heel spanend, he’.

 


ouderschap_baby04

Heb jij vragen over je baby of je prille ouderschap?
Lijkt je baby vaker ontroostbaar of slaapt je baby weinig? Wil je leren welke signalen je baby je allemaal geeft, zodat je goed op zijn behoeftes kunt aansluiten? Heb je andere vragen over je baby of je ouderschap, waar je graag persoonlijk advies van Joyce over zou willen krijgen?
Lees dan hier op welke manier Joyce jou zou kunnen helpen.

Wil je regelmatig nieuws en (realistische) tips ontvangen over zwangerschap, baby’s, de kraamtijd en meer? Volg dan ‘Blije baby Blije ouders’ op Facebook.


 

Wat ze me vooraf niet verteld hebben over de bevalling…

ouders_bevalling_ziekenhuis_arts

– Ik had niet verwacht dat m’n eigen bevalling zo onvoorspelbaar kon zijn. Op zich had ik wel een vermoeden dat een bevalling anders zou verlopen dan in films, maar hoe het dan wél ging, daar kon ik me maar moeilijk een voorstelling van maken. Als het je eerste bevalling is, kun je je er eigenlijk ook niet echt op voorbereiden. Je weet niet hoe je er zelf op reageert, je weet niet hoe je partner reageert, je weet niet precies wat er allemaal om je heen gaat gebeuren. Ik merkte rondom de bevalling dat ik de controle echt uit handen moest geven.

– Dat het gevoel dat je moet poepen betekent dat de baby er aan komt.

– Dat het normaal is om ook echt te poepen tijdens de bevalling.

– Dat het nog best lastig bevallen is als je oor dichtzit… Vlak voor m’n bevalling had ik ineens één oor dicht zitten. Dat had verder niks met m’n bevalling te maken, maar tijdens m’n bevalling had ik dat ook nog, waardoor ik echt minder goed hoorde en harder praatte. M’n man zei achteraf dat de verloskundige tegen iedereen uitlegde wat er aan de hand was. Blijkbaar praatte ik wel heel erg hard…

– Dat het inknippen tijdens je bevalling best mee kan vallen. Ik werd tijdens één van m’n bevallingen ingeknipt. Ik las overal dat dat je daar achteraf veel last van kon hebben, maar dat was helemaal niet het geval. De pijn viel reuzemee, het is netjes geheeld en weer helemaal goed gekomen.

baby_pas_geboren

– Dat je na je bevalling nog niet klaar bent met ‘bevallen’… Toen m’n baby’tje net geboren was, moest natuurlijk ook nog de nageboorte eruit. En dat voelde ik nog best behoorlijk. Ik dacht eigenlijk dat ik klaar was, moest ik toch nog gaan persen… Auw!

– Dat ik ineens klaar was met bevallen, terwijl m’n baby er nog niet was… Vlak voordat m’n kindje geboren werd, wilde ik niet meer. Het ging ineens allemaal zo snel. Ik blokkeerde zo ongeveer. Heel gek! Zeker omdat het niet m’n eerste bevalling was; ik wist toch wat er ging gebeuren…? Toen heeft de gynaecologe echt even op me in moeten praten om vooral toch door te gaan. Gelukkig ging het daarna weer en werd m’n zoontje snel geboren.

– Dat ik kort na de geboorte even aan m’n baby moest wennen. Ik vond m’n baby zo kort na de geboorte helemaal niet zo mooi of schattig. Ik vond het echt een verfrommeld wezentje met allemaal viezigheid en bloed op zich. Toen m’n baby’tje wat meer ‘uit de plooi’ was en lekker schoon, vond ik het al snel de schattigste baby ter wereld. 😉 Maar dus echt niet meteen vanaf het begin…

– Dat je van het ziekenhuis ineens met z’n drietjes naar huis rijdt en dat je tegen je partner zegt: ‘We kregen ‘m gewoon mee naar huis.’ Toen realiseerde ik me pas echt dat ik mama geworden was…

– Dat je na de bevalling met je kersverse kindje in de auto naar huis rijdt en dat jij ineens – à la Hyacinth Bucket – overal voetgangers ziet oversteken (‘mind that pedestrian, dear…’) en je je partner iedere seconde maant om nu toch echt eens wat rustiger te rijden. Het angstzweet klotste in m’n oksels. Ik was zo bang dat we onderweg een ongeluk of zo zouden krijgen. Dat korte, allereerste ritje naar huis was zo ongeveer het meeste spannende ritje dat ik ooit in onze eigen auto heb beleefd…

 


baby_ingbakerd_hydrofiele_doek

Workshop ‘Blije baby & Blije ouders’
Joyce geeft regelmatig workshops, waarin ze je leert hoe je op een positieve en fijne manier omgaat met je baby en dan vooral als je baby’tje moeilijk slaapt en/of veel huilt. Deze workshops heten ‘Blije baby & Blije ouders’.

Klik hier om te lezen of Joyce binnenkort een workshop bij jou in de buurt geeft.


 


Wat ze me vooraf niet verteld hebben over de kraamtijd…

ouders_baby_kraamverzorgster_kraamtijd

– Dat de eerste paar nachten, waarin je je baby moet voeden, qua vermoeidheid eigenlijk best te doen waren. Maar daarna – aangezien de baby best een lange tijd ’s nachts gevoed wil worden – is het zo ontzettend vermoeiend. ‘Moe zijn’ was echt even een andere dimensie. Dat had ik me niet gerealiseerd!

– Dat het belangrijk is om te rusten tijdens de kraamtijd. Tenminste, dat advies kreeg ik natuurlijk van alle kanten. Alleen: Hoe dan? Wanneer dan…? Er is op zich natuurlijk niks mis met het advies, maar in praktijk – zeker in de weken na de kraamtijd – is het behoorlijk lastig op te volgen.

– Dat je met een duf hoofd omdraait in de slaapkamer en dat je schrikt dat daar een baby’tje ligt. En dat dat van jou is!

– Dat je borsten al beginnen te lekken (of spuiten!) nog voordat je je baby aangelegd hebt.

– Dat als je tijdens je bevalling te veel bloed hebt verloren, je dan nog meerdere dagen erna heel rustig aan moet doen. Ik moest verplicht heel rustig aan doen van m’n kraamverzorgster; zo min mogelijk traplopen en zo veel mogelijk in bed blijven. Naar de badkamer lopen was al een ware uitputtingsslag. In het begin vroeg ik ook aan m’n kraamverzorgster of ze er voor de zekerheid bij kon blijven als ik ging douchen, voor het geval ik van m’n stokje zou gaan…

– Dat je de kraamtijd niet perse rozengeur en maneschijn is. Voordat ik ging bevallen, had ik een heel rooskleurig idee over hoe het zou zijn wanneer de baby er was. Als je echter te vroeg bevalt, als er tijdens de bevalling iets gebeurt of als je kindje te licht (of te groot) is bij de geboorte, dan gebeurt er daarna van alles met jou en je kindje dat je niet echt kunt voorzien. Dat kan soms best heftig en beangstigend zijn. Daardoor was de kraamtijd voor mij helaas niet echt een rose wolk…

– Dat we minder met ons baby’tje konden knuffelen dan we vooraf hadden gedacht. Onze baby werd te vroeg geboren en moest dus in de couveuse liggen. Dat betekende ook dat we ons kindje (relatief) heel weinig mochten vasthouden. Uiteraard in het belang van haar, maar dat stel je je van te voren toch heel anders voor.

– Dat je – zodra het kindje er eenmaal is – zo weinig tijd hebt in een dag.

– Dat je verwacht na de bevalling weer ineens je onafhankelijke, fitte zelf te zijn. Oh boy, was I wrong! Na een week moest ik een klein stukje naar de stad rijden en terug; daar moest ik serieus de rest van de dag van bijkomen…

– Dat je vaker ’s nachts wakker wordt, badend in het zweet. Zo erg, dat je het liefst meteen het hele bed wil verschonen. (Dit wordt trouwens ‘nachtzweten’ genoemd.)

moeder_baby_borstvoeding

– Dat de borstvoeding in het begin – tijdens de eerste paar dagen – echt heel erg pijnlijk aanvoelde bij het aanhappen. Ik moest dan ong. een minuut op m’n tanden bijten, rustig uitademen en dan was het weer over. Jeetje, wat was dat een vervelend gevoel, zeg! Gelukkig werd dat ook weer minder en was dat na een tijdje helemaal weg.

– Dat het ook mogelijk is om geen kraamtranen te krijgen na de bevalling. Ik wist dat je kraamtranen kon krijgen na de bevalling. Bij alle drie m’n kinderen zat ik er dan ook op te wachten (en de kraamverzorgende met mij), maar ze zijn totaal niet gekomen. Ik vond het zo opmerkelijk om te ervaren dat ik dus geen kraamtranen heb gehad. Ik wist niet dat dat óók kon.

– Dat er zo iets bestaat als ‘kraamwanen’ (*): je staat onder de douche en je hoort je baby’tje huilen. Zodra je het water uitzet, is het huilen ‘spontaan’ voorbij. Heel gek! 😉
(*) Nee hoor, niet echt, want dit is geen officiële term; maar door dit zo te noemen weet je wel wat ik ongeveer bedoel… Je hoort iets dat er helemaal niet is.

baby_poep_in_luier

– Dat je baby echt al heel behoorlijk kan poepen, ook als ze nog heel klein zijn. En als ze dan flink poepen, kan het zo maar eens voorkomen dat ze gewoon overal poep hebben, zelfs tot in hun nek. En dan is het handig dat je weet dat je een romper naar beneden kunt uittrekken, en dat het dus helemaal niet over het hoofdje uit hoeft…

– Dat je het gevoel krijgt dat je geleefd wordt door allerlei instanties. Mijn agenda was nog nooit zo vol met afspraken met de gynaecoloog, kinderarts, consultatiebureau, verloskundige, bloedprikken. En daar kwamen ook nog regeldingetjes bij als verzekering, geboortekaartjes etc. O ja, en je hebt ook nog een huishouden en er komt allerlei kraamvisite. Dan zijn de dagen met de kraamhulp ineens heel snel voorbij…

– Dat je soms het gevoel hebt dat de muren op je afkomen en dat je blij bent dat je weer eens naar buiten kunt.

– Dat je bang kunt zijn om te poepen. Ik was in de dagen na m’n bevalling heel bang om te poepen. Ik had een totaalruptuur gehad en was bang dat ik alle hechtingen – door alle extra druk – kapot zou duwen. Gelukkig kreeg ik extra vezels zodat de ontlasting niet te hard werd. Maar het heeft echt even geduurd voordat ik weer zonder vrees kon poepen…

– Dat je zo gewend bent aan je dikke buik, dat je ook na de bevalling nog steeds zo beweegt alsof je baby er nog zit. Ook nu je buik steeds kleiner wordt, kun je af en toe nog raar zitten om je sokken en schoenen aan te trekken. Oh wacht, nu kan het weer op een gewone manier…

– Dat je na je bevalling na veel nabloedingen kunt hebben. Die worden – als het goed is – natuurlijk steeds minder. Maar om het bloed goed op te vangen, heb je wel speciaal maandverband. Gewoon maandverband is te klein of te snel vol door die hoeveelheid bloed, die je nu verliest. Dus ook al denk je van te voren: ‘dat kraamverband doe ik écht niet om’… Je merkt al gauw dat het toch gewoon handiger is om het maar wel om te doen… En dan heb je ook nog eens zo’n mooi ‘netbroekje’ erbij om aan te doen. Charmant! 😉

 

En nog een paar andere dingen in de categorie ‘dat hebben ze me van te voren niet verteld…’:

moeder_baby_zittend_laptop

– Dat je begrijpt waar het gezegde ‘zo zacht als een babyhuidje’ vandaan komt.

– Dat de belangstelling van de buitenwereld per kind afneemt. Bij het eerste kindje is iedereen heel benieuwd, krijg je veel kaartjes en veel kraamvisite. Naarmate je meer kinderen krijgt, wordt dat steeds minder. Raar, maar (helaas) waar…

– Dat je op één arm je kindje vasthoudt om te wiegen of te voeden en dat je met je andere hand probeert je warme – nou ja, zeg maar lauwe – eten probeert op te eten…

– Dat je iets in je armen houdt en dat je er – op de automatische piloot – mee staat te wiegen. Maar dat je baby dus in de box ligt…

– Dat een traphekje vaak handig is, maar niet altijd. Op een avond had ik m’n handen vol met allerlei dingen én had ik m’n baby vast. Ik moest naar beneden om snel een paar spullen te gaan halen (er was er nl. eentje ziek geworden), maar toen kreeg ik het traphekje niet open…

– Dat je ENORM trots kunt zijn op zo’n klein kindje, bijvoorbeeld als je baby’tje voor het eerst zelf het speentje in de mond doet.

– Dat je het leuk vindt om naar de supermarkt te gaan, alleen al om met je baby te pronken.

– Dat het echt moeilijk is om de eerste kleertjes, die te klein geworden zijn, weg te doen.

– Dat je naar je werk gaat en er ineens ‘onverklaarbare’ witte vlekken op je shirt of trui zitten… En die ontdek je natuurlijk pas vlak voor of tijdens die ene belangrijke vergadering…

– Dat je pas op je werk ontdekt dat je – in alle hectiek van de ochtend – maar één oog hebt opgemaakt…

– Dat je baby al veel sneller kan omrollen dan jij denkt. En dan rollen ze dus ook zo maar ineens van het bed af… (Help!!)

– Dat de eerste keer seks na de bevalling best spanend is. Ik had nog altijd wel het idee dat m’n ‘onderkant’ moest herstellen. Dat was niet heel fijn dus. Ik moest er echt weer even aan wennen.

– Dat je je kindje ’s nachts gevoed hebt en je hem teruglegt in zijn bedje. Oei, daar ligt al een baby. O ja, je hebt een tweeling…

moeder_kolven_ontspannen_benen_omhoog

– Dat ‘melk kolven op je werk’ voor collega’s best een dingetje kan zijn. Toen ik na m’n verlof weer aan het werk ging, moest ik de melk voor m’n zoontje kolven. Sommige collega’s trokken echt vieze gezichten wanneer ze de gekolfde melk in de koelkast zagen staan (de melk moet nou eenmaal gekoeld bewaard worden). Terwijl ik de melk in goed afsluitbare potjes deed en die dan ook nog eens in een aparte plastic bak bewaarde. Er kon dus absoluut niemand in aanraking komen met die melk en lekken was nagenoeg onmogelijk. Toch was het idee alleen al vrij lastig voor sommigen om mee om te gaan…

– Dat als je een nieuwe bril gaat kopen, ze je die liever niet verkopen omdat de sterkte van de bril niet goed te bepalen is binnen 9 maanden na de bevalling…

– Dat het gezegde ‘9 maanden op, 9 maanden af’ niet echt opgaat. Maak er maar 15 maanden van. Of 23…

– Dat het – ook een hele tijd na de bevalling – nog altijd niet handig is om te niezen op het moment dat je heel erg naar de wc moet…

moeders_babys_picknicken

Dankjewel aan alle mama’s, die met me mee dachten over dit thema. Samen hebben we behoorlijk wat ludieke en serieuze onderwerpen in de categorie ‘dat zeggen ze je van te voren niet’ bij elkaar verzameld.


Ontbreken er volgens jou nog thema’s, die echt onder deze categorie vallen?

Laat me dat dan vooral weten. Zet jouw bijdrage onder deze post of zet het in een mailtje (info@aksecoaching.nl), dan voeg ik het anoniem voor jou toe.

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

 
joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 


Lees meer artikelen van Joyce over gerelateerde thema’s:

– ‘Waarom huilt mijn kindje toch zo? Over: Hoe je huilen bij baby’s vermindert.’ Klik hier.
– ‘Wat je echt moet weten over het huilen, troosten en slapen van baby’s.‘ [Interview met onderzoeker dr. Roos Rodenburg.]
– ‘Ik ga in het ziekenhuis bevallen en neem mee…?’ Een lijst met onmisbare dingen voor in je vluchtkoffer.‘.
– ‘Ode aan de hydrofiele doek – Waarom juist deze doek zo onmisbaar is als je jonge kinderen hebt.
– ‘Wat zit er in je kolftas?’ – Lijst met onmisbare dingen voor als je buitenshuis gaat kolven.’ Klik hier.
– ‘Borstvoeding geven, kolven en werken: Hoe was dat voor mij? (Een persoonlijk verhaal)’. Klik hier.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

 
© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

 

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching –Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.


Wist jij dit al over opvoeding en ouderschap…? Uitgebreide interviews met toonaangevende experts.

Er wordt al jarenlang veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar opvoeding, ouderschap en kinderen. Het is natuurlijk ontzettend belangrijk dat dat gedaan wordt, want ondanks dat we al veel over deze thema’s weten, is er ook nog veel dat we niet weten.

Ik vind het persoonlijk erg belangrijk om in mijn werk als opvoedcoach & psycholoog uit te gaan van informatie, die gebaseerd is op wetenschappelijk onderzoek. Daardoor weet ik dat de adviezen, die ik ouders geef, goed werken als ze naar behoren worden uitgevoerd.

Daarnaast zie ik helaas nog te veel adviezen, die misschien wel goed aanvoelen (zg. ‘opvoedmythes’), maar waarvan niet aangetoond is dat ze daadwerkelijk werken op de manier zoals ouders graag zagen dat ze werken. Je wil heel graag voorkomen dat dergelijke adviezen averechts uitpakken, waardoor je als ouder nog verder van huis bent…

Ik zag dan ook graag dat de informatie uit wetenschappelijk onderzoek zo veel als mogelijk bij de ouders zelf terechtkwam. Hier draag ik dan ook graag mijn steentje aan bij. Dat doe ik o.a. aan de hand van het interviewen van onderzoekers en experts; dat zijn allemaal professionals met een universitaire achtergrond. In de interviews vraag ik de professionals niet alleen naar uitgebreide achtergrondinformatie, maar ook naar praktische tips, die je als ouder thuis meteen kunt toepassen. In 2019 ben ik gestart met het interviewen van onderzoekers en experts.

Om je er een mooi overzicht van te geven, heb ik nu alle interviews voor je in deze blogpost verzameld. Zo zie je in één oogopslag welk artikel voor jou het meest relevant is. Zodra ik weer een nieuw interview heb gehouden, zal ik deze post uiteraard updaten. ⇒ Dus scroll snel naar beneden om het artikel met dat thema uit te zoeken, waar jij graag meer over wilt weten.

Ik wens je veel leesplezier en natuurlijk veel mooie inzichten!

Met vriendelijke groet,
dr. Joyce Akse

P.s.: Ondersteun jij ook het idee om zo veel mogelijke wetenschappelijke kennis en inzichten over opvoeding & ouderschap bij ouders ‘thuis’ te krijgen?
⇒ Deel dan dit artikel, zodat ook de ouders en opvoeders uit jouw vriendenkring deze informatie kunnen lezen én er thuis mee aan de slag kunnen gaan. Alvast ontzettend bedankt hiervoor! 


.

meisje_leest_in_boek(9) NIEUWHeeft mijn kind dyslexie of niet? Wat je er als ouder of leerkracht over moet weten‘ (1-8-2020)
Interview met drs. Kim Huiskamp; Regionaal Instituut Dyslexie.

(8) ‘Overgewicht bij kinderen: Wat is het precies en wat kun je er aan doen?‘ (1-7-2020)
Interview met dr. Jessica Gubbels; Universiteit Maastricht.

vader_praat_met_zoon(7) ‘Heeft mijn kind autisme of niet? Wat je er als ouder of leerkracht over moet weten.‘ (1-10-2019)
Interview met drs. Stephanie Voncken – Spierts; MosaLira.

(6)Wat je echt moet weten over het huilen, troosten en slapen van baby’s.‘ (1-9-2019) 
Interview met dr. Roos Rodenburg; Universiteit van Amsterdam.

(5)Samen opvoeden na scheiding: Hoe doe je dat?‘ (1-8-2019) 
Interview met dr. Inge van der Valk; Universiteit Utrecht.

(4)Als je de balans kwijt raakt. | Hoe houd je alle ballen in de lucht zonder stress?‘ (1-7-2019) 
Interview met drs. Agathe Hania-Akse; Expeditie Werkplezier.

moeder_dochter_lachend_bij_elkaar(3) ‘Mijn kind eet zo slecht. Moet ik me zorgen maken?‘ (1-6-2019) 
Interview met drs. Eline de Haan; SeysCentra.

(2) ‘Wat vertel je je kind als het een dierbare verliest?‘ (1-5-2019)
Interview met dr. Mariken Spuij; Universiteit Utrecht

(1) ‘Ruzie tussen broers en zussen: Zo los je het op!‘ (1-4-2019)
Interview met dr. Kirsten Buist; Universiteit Utrecht

 


Ken jij een onderzoeker of professional, expert op een gebied binnen opvoeding & ouderschap, die ik echt zou moeten interviewen?
Laat me dat dan weten. Je kunt via deze link contact met me opnemen


 

 

joyce_rosegrijs_staand_cOpvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie (Facebook).


Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

logo_akse_coaching_klein_nieuw
Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

 

 

Valentijnsdag: Geef je kind of tiener extra positieve aandacht.

gezin_hartjes_liggend_op_bedOp 14 februari is het weer zo ver: dan is het Valentijnsdag. De laatste jaren is deze ‘feestdag’ steeds meer in opkomst: in de aanloop naar deze dag kleuren de winkels rood en rose, voorzien van veel hartjes en liefdevolle spreuken.

Valentijnsdag is natuurlijk bedoeld als Dag van de Liefde. Oorspronkelijk stuurde je anoniem een kaartje of boeketje rode rozen naar je geliefde; nu mag je iedereen die je liefhebt in het zonnetje zetten. En aangezien het over het algemeen ontzettend belangrijk is om je kind of tiener lekker veel positieve aandacht te geven, zou Valentijnsdag zo maar eens een mooie dag kunnen zijn waarop je daar extra bij stil staat. Hoe je dat dit jaar op een andere, originele, leuke, fijne én makkelijke manier kunt aanpakken, lees je hieronder…


Het ontstaan van Valentijnsdag
hart_rozenSint Valentinus was bisschop van Terni (Italië) en stond bekend om zijn betrokkenheid bij de armen, ouderen en kwetsbaren in de maatschappij. Hij zocht hen geregeld op en nam dan een bloemetje mee. De bisschop was een toegewijd verzorger van de bloementuin in het klooster waar hij woonde. Van heinde en verre stroomden bewonderaars toe om zijn tuin te bezichtigen. Aan jonge paartjes schonk de bisschop een fraaie bloem als symbool van trouw en genegenheid.
Rond 270 na Christus stierf Sint Valentinus in Rome, op 14 februari. Later is deze dag Valentijnsdag genoemd. Zijn graf werd druk bezocht, vooral door verloofden die hiermee zijn zegen over hun toekomstige huwelijk wilden ontvangen. (Bron: Wikipedia)


Happy family holding heart shapesValentijnsdag zou dit jaar dus zomaar eens een mooie dag kunnen zijn om je kind of tiener een klein beetje extra (positieve) aandacht te geven. Ook al laten ze het niet altijd merken, ze vinden het toch het fijnste om van jou te horen wat jij positief of fijn aan hen vindt. En zoals je van mij gewend bent, doe ik je graag ideeën aan de hand waarbij je geen grote cadeaus of veel geld aan uit hoeft te geven. Positieve aandacht zit vaak al in hele kleine dingen.

⇒ In dit artikel beschrijf ik een leuke aanpak voor je, waarmee je je kind of tiener op Valentijnsdag en/of in de dagen ervoor een klein beetje kunt verrassen.

Het werkt als volgt: 

(1) Kleine verrassingen in de aanloop naar Valentijnsdag. 
Vanaf 1 februari (of een andere willekeurige dag vóór de 14e) plak je iedere dag een klein briefje op de slaapkamerdeur van je kind. Op dat briefje schrijf je bijvoorbeeld: ‘Ik vind jou lief, omdat…’, ‘Ik vind jou stoer, omdat…’, ‘Ik ben blij dat je mijn zoon bent’, ‘Ik hou van je’, ‘Ik ben trots op je omdat je zo hard geleerd hebt voor je wiskundetoets.’, ‘Wat fijn dat je me zo vaak helpt met het inruimen van de afwasmachine.’ En ga zo maar door. Het maakt op zich niet zo heel veel uit welk compliment je precies voor je kind opschrijft, als het maar gemeend en oprecht is.
Wat schrijf jij zoal op je briefjes? Laat het me hieronder weten. Op die manier inspireer je andere ouders ook nog eens een keer! 

Het is fijn voor je kind als je je compliment een beetje uitlegt (‘Ik vind je lief, omdat…’), maar je kunt het ook algemener houden (‘Ik vind je lief.’). Hoeveel je weet op te schrijven, hangt natuurlijk af van de inspiratie, die je op het moment dat je het briefje schrijft, hebt. Je mag ook zelf bepalen of je iedere dag een briefje schrijft of dat je vooruit werkt en van te voren alle briefjes schrijft. Bekijk zelf even wat voor jou de handigste aanpak is.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.



Aanpak voor de knutselliefhebber én de anti-knutselaar

valentijnsdag_hartjes_SED_2020De briefjes die je op de deur hangt, mogen in alle vormen en kleuren zijn die je maar in huis hebt. Als je wil, mogen het dus alle kleuren van de regenboog zijn en mag je ze in hartjes of andere vormen knippen. Ook dat is weer helemaal afhankelijk van de tijd en zin die je hierin hebt.

Maar, als je hier post-its voor wil gebruiken, dan is dat ook helemaal prima! Daar is absoluut niks mis mee en daar hoef je jezelf niet schuldig over te voelen. Het gaat namelijk echt om de boodschap, die je voor je kind op de briefjes schrijft. Die boodschap zal vooral bij je kind aankomen en hopelijk even blijven hangen.

TIP: Hang de briefjes op in de vorm van een hart of vorm de eerste letter van zijn naam. De vorm is natuurlijk pas compleet op Valentijnsdag. Op de foto hier rechts zie je het eindresultaat van wat ikzelf bij mijn kinderen op hun slaapkamerdeur heb gehangen: hartjes in de vorm van de S (van Stan), de E (van Elin) en de D (van Daan). 


En dan misschien toch een klein cadeautje…

valentijn_doosje_roodAls je op 1 februari met het schrijven en ophangen van de briefjes bent begonnen, dan heeft je kind op Valentijnsdag maar liefst 14 mooie briefjes met lieve complimenten of mooie eigenschappen op zijn slaapkamerdeur hangen. Op Valentijnsdag zou je je kind als ‘cadeautje’ een klein doosje kunnen geven, waarin hij al jouw complimenten kan bewaren. Dan kan hij ze later nog eens allemaal rustig nalezen; heel fijn voor als je kind zich even niet zo prettig voelt, in een dipje zit of als je er even niet bent…

(2) Positieve aandacht op Valentijnsdag. 
valentijnsdag_hartjes_SED_2019_01Als je in de dagen voor Valentijnsdag wat minder tijd hebt om hiermee aan de slag te gaan, dan kun je je kind ook (alleen) verrassen op Valentijnsdag zelf.

⇒ Hang een papieren hart op zijn slaapkamerdeur waar je alle mooie, positieve eigenschappen van je kind op schrijft. Je mag zelf bepalen hoeveel je op het hart opschrijft. Je kind zal blij verrast zijn bij het lezen van al die complimentjes.
Op de foto rechts zie je de harten die ik vorig jaar voor mijn kinderen maakte en op hun slaapkamerdeur heb gehangen. De harten hangen er – bijna een jaar later – trouwens nog steeds. Tijd voor iets nieuws! 😉 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.



Als je kind niet blij wordt van jouw Valentijnsdagactie…
stomSommige kinderen vinden het lastig om zo’n expliciete blijk van affectie in ontvangst te nemen. Ze reageren dan kortaf, geïrriteerd of misschien wel boos op jouw briefjes. Echter, ook als je kind of tiener hier niet meteen heel positief op reageert, zal je kind er stiekem toch blij mee zijn. Vergeet niet dat het namelijk altijd fijn is om complimentjes te krijgen; alleen kan het soms wel lastig zijn om complimentjes in ontvangst te nemen.
Wees trouwens vooraf niet te bang voor een mogelijk negatieve reactie van je kind of tiener; ze kunnen ook jou nog wel eens positief verrassen… 


MAAR: Merk je nou dat je kind het echt, echt, echt niet fijn vindt om de briefjes op zijn deur te zien?
Maar wil je hem toch graag jouw complimenten geven…? Pak het dan een beetje anders aan. Probeer dat op een manier te doen waardoor je wel jouw complimenten aan je kind kunt geven, maar dan op zo’n manier dat het voor je kind niet gepaard gaat met ongemak of een onprettig gevoel. Houd je namelijk geen rekening met het gevoel van je kind, dan schiet deze actie volledig zijn doel voorbij…
Bijvoorbeeld: Wellicht is het voor je kind geen probleem als hij je complimenten in een doosje op zijn kamer vindt. Hij kan jouw briefjes lezen op het moment dat hij het zelf fijn vindt. Laat het daar wat jou betreft verder ook bij; laat het helemaal aan je kind over om er op te reageren (of niet). 

 

Alle kinderen en tieners hebben het nodig om regelmatig te horen wat ze goed doen. Daar kun je deze Valentijnsdag heel mooi voor inzetten. Met deze aanpak kan het een mooie dag worden (of meerdere dagen als je de aanloop er naar toe ook meerekent) om stil te staan bij alle sterke, mooie, positieve eigenschappen van je kind of tiener.

⇒ Laat in je reactie hieronder weten of je hier thuis mee aan de slag gaat (en voor welke aanpak je dan gekozen hebt). Ik ben heel benieuwd! 

Ben je ook na het lezen van dit artikel nog steeds geen fan van Valentijnsdag…? 😉  
meisje_kijkt_door_hartDat kan natuurlijk. Dan sla je Valentijnsdag gewoon over en dan mag je dit gewoon op een andere dag van het jaar toepassen. Je zou het namelijk ook heel goed kunnen doen in de aanloop naar de verjaardag van je kind of tiener.

Ik wens je hier in ieder geval heel veel plezier en voorpret mee! En geniet vooral van het glunderende gezicht van je kind of tiener.

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips: 
– ‘Voorkom ongewenst gedrag: Geef je kind positieve aandacht.
– ‘Hoe je in slechts 5 stappen de emotionele veerkracht van je kind of tiener stimuleert‘ [incl. korte test].
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed. 

logo_akse_coaching_klein_nieuw

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.