Hoe overleef je de laatste weken vóór de zomervakantie?

Laatste schooldag voor zomervakantieVoordat de zomervakantie begint, moet er ineens van alles gebeuren. Als moeder vind ik dat persoonlijk één van de meest hectische periodes van het jaar (de week voor kerst staat trouwens met stip op één, maar dat even terzijde… 😉 ). De eerste jaren dat m’n oudste op de basisschool zat, overviel die periode me een beetje. Er kwam ineens zoveel voorbij; daar was ik me vooraf helemaal niet bewust van.

Zo kan er ineens een juffen- / meesterdag georganiseerd worden, waar je (samen met je kind) een knutselwerkje voor maakte (of een financiële bijdrage aan leverde i.v.m. een gezamenlijk cadeau van de klas), een cadeautje voor de leerkracht wil geven op de laatste schooldag (evt. met knutsel van je kind), een leuke jaarafsluiting van de clubjes waar je kinderen lid van zijn, je wil graag je eigen vakantie voorbereiden (koffers inpakken en zo), je wil je eigen werk zo goed mogelijk afronden en ga zo maar door. En zo is er vlak voor de zomervakantie ineens van alles dat er nog moet gebeuren… Help!

Inmiddels heb ik gelukkig wel een beetje door wat er zo voor het eind van het schooljaar allemaal gaat gebeuren (en zelfs dan kan het me nog wat overvallen, want momenteel heb ik 3 kinderen op de basisschool; dus dat is alle extra activiteiten maal 3…).

⇒ In dit artikel zet ik graag alles voor jou op een rijtje, zodat het jou niet (of in ieder geval wat minder) overvalt, je (kind) goed beslagen ten ijs komt en relaxt aan je zomervakantie kunt beginnen. Daar komen ze…

 

(1) Juffendag of Meesterdag: 
blond_hiep_hiep_hoera_vrouwDeze dag wordt steeds vaker op scholen georganiseerd en is min of meer in het leven geroepen om te voorkomen dat alle leerkrachten van een klas apart hun verjaardagen vieren. De kinderen gaan op zo’n dag samen met hun juffrouw of meester iets leuks doen; ze spelen spelletjes in de klas, gaan naar een speeltuin in de buurt of iets dergelijks. Vaak wordt er dan ook georganiseerd dat de kinderen samen iets leuks maken voor de leerkracht(en) of dat er geld bij elkaar wordt gelegd voor een gezamenlijk cadeau namens de klas.

⇒ Dat betekent voor jou als ouder dat je er aan moet denken om voor je kind(eren) op tijd het afgesproken bedrag over te maken naar de betreffende ouder óf dat je samen met je kind aan het knutselwerkje gaat werken. En dat klinkt misschien wel als een open deur en op zich is het best eenvoudig, maar als je dat op verschillende dagen voor verschillende kinderen moet doen (met de rest van al je activiteiten, zie ook hieronder), dan kan dat stiekem nog best een uitdaging zijn… 😉

Misschien wordt er op de school van jouw kinderen geen Juffen- of Meesterdag georganiseerd, maar wel een gezamenlijk cadeau geregeld voor bijv. de laatste schooldag. Of er wordt geen gezamenlijk cadeau geregeld en regelen alle ouders zelf iets voor de leerkracht. Of er is duidelijk afgesproken dat er geen cadeaus gegeven worden. Alle opties zijn helemaal goed! Kijk gewoon even wat precies de bedoeling is op de school van jouw kind. 

 


IDEE: Een gezamenlijk cadeau voor de juffrouw of meester.
bedankt_jufLaat alle leerlingen uit de klas van je kind dit formulier (A4-tje) invullen en bundel het tot een mooi persoonlijk afscheidscadeau van de klas. Iedereen doet zijn bijdrage, het is niet duur, maar het is wél een hele mooie én persoonlijke herinnering voor de leerkracht.

KLIK HIER om de A4-tjes GRATIS te downloaden en/of uit te printen:
A4-tje voor de juffrouwA4-tje voor de meester.




(2) Op school & in de klas: Het laatje opruimen
bureautjes_in_klas_schoolVoordat de vakantie begint, worden de klassen al enigszins opgeruimd. Alle kinderen maken beetje bij beetje hun laatjes (van hun eigen bureau) leeg en dus komen er met en met allemaal ‘spulletjes & prulletjes’ mee naar huis. Hier thuis waren dat soms een paar kleine dingen, die m’n kinderen bijvoorbeeld door het jaar mee naar school hadden genomen, en van de andere kant kwamen er allerlei volgeschreven werkboeken en mooie knutselwerkjes mee naar huis. Allemaal dingen die je kind(eren) aan het eind van het schooljaar mee naar huis mag nemen.

TIP: Doe standaard een plastic zak in de tas van je kind. Dan heeft je kind altijd een tas  bij zich om deze spulletjes mee naar huis te nemen. Zeker als de schooltas / rugzak van je kind niet zo groot is en er doorgaans al spullen als broodtrommel(s) en beker(s) in zitten.


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(3) De laatste schooldag (voor de zomervakantie): 
happy_last_day_of_schoolMeestal wordt er op de laatste schooldag echt geen les meer gegeven en mogen je kinderen van alles mee naar school nemen. Dat kan een gezelschapsspel zijn om samen spelletjes te doen, maar soms wordt er ook een heuse pyjamadag of picknick georganiseerd. Heel leuk natuurlijk, maar dat betekent wel dat jij (samen met je kind) nog gauw even van alles bij elkaar moet zoeken.
Dus houd er rekening mee dat je dan nog een pyjama, een picknickkleed, een spel en ga zo maar door bij elkaar moet gaan verzamelen. Ik kan me er dan zelf best nog zorgen over maken over of op zo’n laatste dag van het jaar ook weer alles terugkomt; ook dat houd ik in m’n achterhoofd als ik – samen met de kinderen – iets uitzoek om mee te nemen. 

Daarnaast is het leuk (maar zeker niet verplicht) om de leerkracht van je kind op de laatste schooldag een kleinigheidje te geven. Ik moet eerlijk zeggen dat ik daar altijd wel een beetje over twijfel: ik gun het de leerkracht zeker, maar in principe is daar ook de juffendag voor bedoeld (dacht ik…?), dus dan wordt het dubbelop…?
Maar goed, om het zekere voor het onzekere te nemen, geef ik mijn kinderen ook op de laatste schooldag iets mee. Inmiddels zitten ze dus alle drie op de basisschool en hebben ze alle drie 2 leerkrachten; dat betekent dus 6 presentjes. En probeer dan ieder jaar maar eens wat leuks, origineels, liefs te verzinnen… 😉

Pinterest is voor mij op zulke momenten echt een ‘life saver’. Daar vind je zulke leuke, originele dingen op. Ik heb zelf Pinterest-borden aangemaakt, waar ik leuke zelfgemaakte cadeautjes en  makkelijke (kinder)tractaties op bewaar. Het nadeel is alleen dat Pinterest best een beetje verslavend kan zijn en dat komt op zulke drukke momenten nou eenmaal niet zo goed uit. Dus zodra je iets gevonden hebt dat je goed kunt gebruiken, kun je het beste Pinterest maar meteen weer uitzetten… 😉 En dan gauw weer door!

 

(4) Clubjes ronden het jaar af. 
kinderen_hoorn_muziek_lesAls je oudere kinderen hebt, dan zijn ze misschien wel lid van een leuke sport- of muziekvereniging. De lessen, trainingen of repetities worden vlak voor de zomervakantie meestal wel afgerond, maar toch willen verenigingen graag aan het eind van het schooljaar iets extra’s organiseren. Misschien wordt er dus ook voor jouw kind(eren) in deze periode nog wel een extra datum geprikt om samen op pad te gaan of samen een gezellige middag / avond te houden.

=> TIP: Probeer de dagen voor de zomervakantie wat minder in te plannen. Jouw agenda vult zich namelijk ‘als vanzelf’ met allerlei extra activiteiten. 😉


(5) Je eigen werk afronden: 

De meeste mensen willen voor hun vakantie graag alles – voor zover mogelijk – afronden om zo met een fijn gevoel de vakantie te kunnen starten. Als jij dat ook het liefste doet, dan is de kans groot dat daar toch een gevoel van stress bij komt kijken. En nou is (kortdurende) stress op zich niet zo erg en juist goed om lekker aan de slag te gaan, maar als het te veel wordt of als je het gevoel hebt dat het allemaal niet gaat lukken, dan is dat niet fijn.
In m’n artikel ‘Omgaan met stress | 5 praktische tips om je stressgevoel aan te pakken.‘ lees je wat je kunt doen om langdurige stress te voorkomen en/of ermee om te gaan. 

TIP: Het is handig om in de laatste werkweek voor je vakantie steeds minder (tot geen) afspraken in te plannen. Misschien lukt het je zelfs om de afspraken (bijv. op de laatste twee werkdagen) helemaal achterwege te laten. Op die manier heb jij voldoende ruimte en tijd om je eigen werk rustig afronden. Stel op je laatste werkdag je ‘afwezigheidsassistent’ al in, zodat je vanaf dat moment niet meer de druk voelt om nog op binnenkomende mails, vragen of opdrachten te reageren.


(6) Je eigen vakantie voorbereiden: 

vrouw_zit_op_kofferAls je meteen aan de start van de zomervakantie op vakantie gaat, dan ben je waarschijnlijk tijdens de laatste schoolweek al aan het pakken. Wat moet er allemaal mee, wat heb je perse nodig (en wat niet) en wat past er überhaupt nog allemaal in het koffer. Ook dat is doorgaans niet de meest rustgevende activiteit…

=> TIP: Maak ruim voordat je op vakantie gaat een handige vakantiechecklist, zodat je zeker weet dat je niks vergeet mee te nemen.

fb_zomerboek_voor_ouders_2020Ga goed voorbereid op vakantie en vraag nu het ‘Zomerboek voor Ouders‘ bij me aan; je ontvangt het helemaal gratis en vrijblijvend. Er zit o.a. een handige én uitgebreide vakantiechecklist in met allemaal items, die je nodig hebt als je met je kinderen op vakantie gaat. Met deze checklist weet je zeker dat je alle onmisbare spullen bij je hebt.
Klik hier om te lezen hoe je dit Zomerboek GRATIS kunt aanvragen

⇒ Ben ik in dit artikel nog iets vergeten te noemen, dat ook vaak ‘nog even’ moet in de laatste weken voor de zomervakantie? 
Laat me dat dan hieronder weten. Ik hoor dus graag van jou wat dat is en wat dus zeker niet aan dit lijstje mag ontbreken. Dankjewel alvast!

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over één van deze thema’s, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Referenties van gebruikte literatuur voor dit artikel:
– ‘Tips tegen vakantiestress’. Gezond Idee. Gezond leven. MUMC+. Klik hier.

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle opvoedTips:
– ‘Als je kind moeilijk in slaapt valt op vakantie… | 7 praktische tips om dat snel te verbeteren (incl. BONUStips)
– ‘Hoe overleef je een vliegvakantie met je kind…? | Een ontspannen vlucht in 5 stappen.
– ‘Stop het gezeur, geruzie en gedoe op de achterbank – 4 handige tips voor onderweg.
– ‘Zo slaapt je kind wél bij zomerse temperaturen! [over: Makkelijker in slaap vallen als het warm is.]
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

© De foto van Joyce Akse is gemaakt door Ilona Tychon Fotografie.

logo_akse_coaching_groot_nieuwGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Een surprise maken: Broodnodige inspiratie voor de last-minute knutselaars.

sint_surprise_stressNu Sinterklaas in het land is en we weer volop in het Sinterklaasfeest zitten, is ook de tijd van surprises aangebroken. Misschien heeft jouw kind ook wel een lootje getrokken in de klas of doe je zelf mee aan surprise op het werk.

En misschien ben jij ook wel iemand die niet zo van knutselen houdt en dit soort klusjes het liefst tot het laatste moment bewaart…? Of je had in deze periode zo veel te doen dat het niet anders kon dan op het laatste moment die surprise te maken…

Speciaal voor alle ‘last-minute surpriseknutselaars’ – oud én jong – heb ik meer dan 15 leuke én makkelijke surprises voor je  op een rijtje gezet.
En helemaal onderaan geef ik je alvast een paar tips voor volgend jaar… 😉 

⇒ Laat je me weten welke surprise je hebt uitgekozen? 

 

Wat heb je voor deze surprises (meestal) nodig: 
– 1 of 2 schoenendozen
– lege wc-rolletjes of lege rolletjes keukenpapier
– schaar, plaksel / lijm, plakband
– gekleurd papier
– (kleur)potloden, (kleur)stiften
– evt. een computer met (kleuren)printer

 

sint_surprise_paard_schimmel

(1) Het paard van Sinterklaas

 

 

 

 

20181203_222457(2) Het grote boek van Sinterklaas 

 

 

 

 

sint_surprise_stoomboot

(3) De stoomboot van Sinterklaas 

 

 

 

sint_surprise_taart
(4) Verjaardagstaart / Feesttaart

 

 

 

 

sint_surprise_koffer
(5) ‘We gaan op reis’-koffer

 

 

 

 

 

(6) Voor de sporters:

sint_surprise_tennisbaan– De echte tenniskampioen!

 

 

 

 

 

 

 

sint_surprise_voetbalveld– Voor de voetballiefhebbers

 

 

 

sint_surprise_minion
(7) Voor de Minion-fan

 

 

 

 

sint_surprise_unicorn
(8) Voor de Unicorn_fan

 

 

 

 

 

sint_surprise_LOL
(9) Een ‘L.O.L.-surprise’-surprise

 

 

 

 

sint_surprise_open_haard
(10) Je handjes warmen aan de open haard

 

 

 

 

 

sint_surprise_haai
(11) Dieren: 

– Haai:

 

sint_surprise_hond
– Hond:

 

 

 

sint_surprise_krokodil
– Krokodil:

 

 

 

 

sint_surprise_gitaar
(12) Muziek: 

– Gitaar:

 

 

 

20191204_161601– Muziek- / geluidsboxen:

 

 

 

sint_surprise_lego
(13) Lego: 

 

 

 

sint_surprise_minecraft
(14) Minecraft: 

 

 

 

 

 

sint_surprise_kasteel
(15) Ridder- of prinsessenkasteel: 

 

 

 

 

 

Laat je me weten welke surprise je het leukste vond en/of welke je hebt uitgekozen om zelf te maken? Ik ben heel benieuwd!

En dan nu nog 5 tips, die je mee kunt nemen voor volgend jaar: 

(1) Zorg dat je steeds 2-4 lege schoenendozen in huis hebt. Dan heb je vaak de basis van een mooie surprise al klaar.

(2) Naast schoenendozen is het handig om lege wc-rolletjes en lege rollen van het keukenpapier in huis te hebben. Begin daar op tijd mee te sparen, zodat je ze eind november op voorraad hebt.
En wil je niet je hele huis vol hebben liggen met knutselspullen? Bewaar die dan in de schoenendozen, die je toch al ging bewaren… 😉 

(3) Zoek leuke plaatjes op met behulp van Google Afbeeldingen of Pinterest en print die uit. Dat scheelt je weer een hoop tekenwerk…

(4) Varieer met de kleuren: is er op de afbeelding een zwarte gitaar en een rode Lego-blok te zien, maar heb je die kleuren (papier) niet in huis? Pak dan gewoon een andere kleur (papier), die je wel in huis hebt. Ook met een andere kleur kun je namelijk nog steeds hele leuke surprises van maken. Zo makkelijk kan het dus zijn!

(5) Maar ja, nu ben je dus in alle stress, die ene superleuke maar makkelijke surprise aan het uitzoeken… Je merkt al: dat levert je stress op. En zeg nou zelf, het was toch eigenlijk fijner geweest als je eerder was begonnen. Toch?
Begin volgende keer dan ook gewoon wat eerder. Plan het in en houd je aan je planning. Dan heb jij volgend jaar de allermooiste, meest originele en super netjes afgewerkte surprise van de hele klas of van de hele afdeling. Moet lukken! 😉

 

Heb je toch nog niet genoeg aan deze tips? Of kun je toch nog wat meer inspiratie gebruiken? Bekijk dan ook de volgende pagina’s voor meer inspiratie:
– ’50 leuke en makkelijke Sinterklaassurprises’. Klik hier.
– ‘Sinterklaas surprise maken? Check deze 25 leuke & makkelijke surprise ideeën.’ Klik hier.
– En niet te vergeten: kijk op Pinterest en gebruik heel eenvoudige trefwoorden als ‘Sinterklaas’, ‘surprise’, ‘boot’ etc.

 

sint_surprise_meisje_eet_pepernoot.jpgWil je graag reageren op dit artikel? Dat mag!
Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 



tip_gezinWil jij ook Joyce’ waardevolle opvoedtips ontvangen?
Helemaal gratis en vrijblijvend. Klik dan hier.

Cadeau: Kort na je aanmelding van het e-zine ontvang je Joyce’ E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’ als cadeau. Dat is dus ook helemaal gratis en vrijblijvend. Je leest er hier meer over. 


joyce_rosegrijs_staand_c

 

Heb je vragen over je kind die niet goed naar je luistert en/of die niet wil eten of slapen? Of heb je misschien een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op of lees hier wat ik voor je zou kunnen betekenen.

Ik wens je iedereen in ieder geval een fijn Sinterklaasfeest met mooie surprises en een gezellige Pakjesavond!

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

 

http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse/Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor je dagelijkse portie OpvoedInspiratie.

Kijk ook eens op Pinterest voor meer overheerlijke inspiratie. 

 

Lees ook andere artikelen van Joyce over ‘SinterKerstenNieuw’ boordevol waardevolle opvoedtips: 
– ‘Hoe houd je het Sinterklaasfeest leuk, voor je kind én voor jezelf? (4 handige tips, 4 dringende vragen, 1 vrolijke Sinterklaas Aftelkalender)‘.
– De magie van Sinterklaas (over: Waarom je kind in Sinterklaas gelooft; of de kerstman, de Paashaas, sprookjes…). Klik hier.
– De decembermaand: Gezellig met het hele gezin en toch niet duur?!. Klik hier.
– Pakjesstress in de drukke Decembermaand [Joyce te gast bij L1mburg Centraal]. Klik hier.
– Druk, druk, druk…? (Praktische adviezen over hoe je tijdens drukke periodes rust én overzicht houdt.). Klik hier. 
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

cropped-logo_akse_coaching_groot_nieuw.pngGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

Heeft mijn kind autisme of niet? Wat je er als ouder en leerkracht over moet weten. [ Interview met orthopedagoge drs. Stephanie Voncken – Spierts ]

Joyce Akse maakt een serie artikelen, waarin ze experts interviewt over hun eigen onderzoek of werkveld. Het doel van deze serie is om resultaten van wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar praktische tips voor ouders, waar ze thuis direct mee aan de slag kunnen. Deze thema’s hebben natuurlijk te maken met het ouderschap, opvoeding en/of de ontwikkeling van kinderen (0-16 jaar). 


meisje_speelt_met_dinosVindt jouw kind het ook het fijnste om alles steeds zo veel mogelijk hetzelfde te houden?

Bijv. je kind wil het liefst altijd die ene broek aan of wil alleen maar uit die ene blauwe beker drinken.

Of is je kind wel eens helemaal uit zijn huisje als je van een bepaalde structuur afwijkt?
Bijv. Na het ontbijt gaat je kind niet naar school, zoals anders, maar naar de huisarts.

Of heeft je kind wel eens moeite om contact te maken met andere kinderen?
Bijv. Het heeft niet zoveel vriendjes en maakt best vaak ruzie met andere kinderen.

Of is je kind ook helemaal fan van één specifieke thema en wil hij met niks anders spelen dan met speelgoed dat binnen dat thema past?
Bijv. je kind is helemaal gek van dinosaurussen en precies welke naam bij welke dino hoort. Als hij ermee speelt, gaat hij er helemaal in op.

Dit zijn allemaal vragen over gedrag, die de meeste ouders (in meer of mindere mate) wel zullen herkennen van hun kind. Hier is ook eigenlijk helemaal niks mis mee; zowel ouders van een kind zonder autisme als met autisme zullen zich hierin herkennen. Je zou kunnen zeggen dat het gedrag, dat hierboven beschreven wordt, iets weg heeft van ‘autistisch trekjes’ en die hebben alle kinderen wel in bepaalde mate. Toch voldoen niet alle kinderen aan de kenmerken van autisme. Dat is o.a. afhankelijk van de mate waarin een kind aan bepaalde kenmerken voldoet, maar ook nog van andere factoren.

jongen_blokken_autismEn dat is precies waar dit artikel over gaat. Het gaat over de specifieke kenmerken van autisme bij kinderen – thuis en op school – en wat je als ouder of leerkracht kunt herkennen als een kind daadwerkelijk een vorm van autisme heeft (en wanneer dat niet het geval is).

Orthopedagoge drs. Stephanie Voncken – Spierts beantwoordt een aantal vragen over dit thema en legt het uitvoerig uit. Na het lezen van het artikel weet je wanneer je spreekt van ‘normaal’ gedrag, dat past bij de ontwikkeling van je kind en wanneer je kunt denken aan autisme. Ook lees je wat je thuis of op school kunt doen als je vermoedt dat je kind een vorm van autisme heeft en welke stappen je kunt ondernemen om je kind dan de juiste ondersteuning te bieden.

 


foto_stephanie_voncken_spierts_staandStephanie Voncken – Spierts heeft na haar universitaire opleiding ‘Pedagogische wetenschappen’ in Nijmegen gewerkt als intern begeleider, schoolconsultant en orthopedagoog. Ze volgde ook de opleiding tot orthopedagoog-generalist, rondde die met succes af en volgt sindsdien met regelmaat diverse nascholingscursussen en intervisiegroepen.

Op dit moment werkt ze als orthopedagoog / schoolconsultant bij vier reguliere basisscholen vanuit het bovenschools dienstencentrum van Stg. Mosalira (schoolbestuur in Limburg). Daarbij begeleidt ze voornamelijk leerkrachten en ouders in het vormgeven van passende zorg binnen school en thuis.

Stephanie is getrouwd en moeder van twee dochters: Julie (6) en Anne (4).


 


Je bent expert op het gebied van autisme bij kinderen. Hoe ben je bij dit onderwerp gekomen en wat spreekt jou er persoonlijk zo in aan?

‘Via mijn eerste baan ben ik terecht gekomen als intern begeleider (IB-er) bij een school voor speciaal onderwijs. Op die school werkte ik met kinderen die autisme hadden. Ik vond het altijd al een interessante groep en heb er altijd affiniteit mee gehad. Later werkte ik er ook als orthopedagoog. Via die functie heb ik autisme goed leren kennen. Binnen mijn werk vind ik het een uitdaging om bij iedere persoon een passende aanpak te vinden.

Later werkte ik bij IRIS en deed daar diagnostiek en begeleiding bij de kinderen zelf. Door de begeleiding die je de kinderen geeft, zie je ze groeien. Dat is altijd heel mooi om te zien.

boek_geef_me_de_vijf_colette_de_bruinBij het werken met deze kinderen gebruikten we veelal een bepaalde basisaanpak; dat was de methodiek ‘Geef me de vijf’ (referentie vind je onderaan dit artikel). Met deze methode let je heel goed op een duidelijke communicatie met het kind; je zegt bijv. niet alleen maar wie wat gaat doen, maar ook waar, wanneer en hoe. We weten namelijk dat het voor kinderen met autisme belangrijk is om die informatie steeds compleet aangeboden te krijgen. Op die manier geef je dus heel duidelijk aan wat je van het kind verwacht. Het ene kind heeft meer behoefte aan deze aanpak dan het andere; je bekijkt dus per kind wat het nodig heeft.
Bijvoorbeeld: Het ene kind vindt het fijn om gesorteerde mapjes in zijn bureau te hebben, voor een ander kind kan het fijn zijn om aparte bakjes te hebben.

Er zit uiteraard wel overlap in. De basisprincipes komen iedere keer terug; de praktische uitvoering ervan kan per kind verschillen. Je houdt steeds goed in de gaten wat een kind op dit moment nodig heeft om goed te functioneren. Dat heeft ook te maken met de mate van autisme; het ene kind heeft meer sturing nodig dan het andere. In de begeleiding streef je er naar om een kind zo min mogelijk afhankelijk te maken van één leerkracht of begeleider. Je probeert te stimuleren dat ze de structuur van meerdere personen / leerkrachten kunnen accepteren.’

 

Je merkt dat er vaker gezegd wordt dat een kind ‘autistische trekjes’ heeft terwijl dat nog lang niet betekent dat het kind dan ook daadwerkelijk de diagnose ‘autisme(spectrumstoornis)’ heeft. Welke verschillen zie je tussen kinderen met autisme en kinderen zonder autisme?

‘Iedereen van ons heeft wel bepaalde ‘autistische trekjes’. Je kent vast wel een kind dat moeite heeft met veranderingen, dat een kind het lastig vindt om van de ene situatie over te gaan naar een andere situatie of volwassenen die graag zien dat voorwerpen netjes recht liggen. Maar als je alleen maar een paar trekjes hebt, die je wellicht ‘autistisch’ kunt noemen, dan wil dat nog niet zeggen dat je ook daadwerkelijk voldoet aan de diagnose ‘autisme(spectrumstoornis)’. Je zult dan aan meer kenmerken moeten voldoen dan alleen maar het hebben van een paar trekjes.

Je kunt autisme zien als een continuüm. Kinderen zonder autisme zitten dan links op het spectrum bij ‘geen of weinig autistische trekjes’ terwijl kinderen met autisme op hetzelfde spectrum zitten maar dan meer aan de rechterkant bij ‘veel autistische trekjes’. En binnen dat continuüm heb je nog behoorlijk veel verschillen en variatie.

Als er bij een kind daadwerkelijk sprake is van een vorm van autisme, dan ervaart dit kind (1) beperkingen in de sociale communicatie en interactie en ziet men (2) repetitief gedrag en specifieke interesses. Naar de praktijk vertaalt, ervaart een kind dan op de volgende gebieden duidelijk moeilijkheden:

 

1) Sociale contacten
jongen_eet_appel_zit_bij_boomKinderen met autisme hebben moeite met het aangaan, begrijpen en onderhouden van sociale contacten. Zowel in bekende als onbekende situaties vinden kinderen met autisme het lastiger om contacten aan te gaan. Als ze wel al contact gelegd hebben, dan zie je vaker dat ze graag de regie willen houden, ze willen veel zelf bepalen. Dat maakt hen minder handig in het samen spelen met andere kinderen. Ze kunnen zich ook moeilijker verplaatsen in de ander en/of ze vinden het lastig om naar hun eigen aandeel in een lastige situatie te kijken, bijv. als er iets fout gaat of als er ruzie ontstaat met een ander kind. Kinderen met autisme zijn vaak geneigd de schuld buiten zichzelf te leggen en vinden het lastig om te zien wat ze zelf verkeerd deden. Ze vinden het ook vaak lastig om in te schatten hoe de ander zich voelt. Je kunt een kind met autisme dan wel vragen wat ze zelf zouden voelen in die situatie.

Goed om te weten:
Bij jonge kinderen (bijv. bij peuters en kleuters) zonder een vorm van autisme is dit gedrag trouwens ook nog regelmatig zichtbaar. Op jonge leeftijd is het dan ook bijzonder moeilijk om een duidelijk onderscheid te maken tussen kinderen zonder en met autisme. Bij oudere kinderen (vanaf een jaar of 8 jaar) is dit verschil duidelijker waarneembaar.
Uiteraard is het altijd goed om als ouder en leerkracht alert te zijn op bepaalde signalen. Jonge kinderen ontwikkelen zich sowieso nog op deze gebieden, dus het wil niet altijd zeggen dat jonge kinderen, die moeite hebben op deze vlakken, ook daadwerkelijk een vorm van autisme hebben; het kan op deze jonge leeftijd echt nog binnen de normale ontwikkeling vallen. Als je bij leerlingen van groep 3-4 (7-8 jaar) sterke aanwijzingen hebt dat het gedrag niet meer terug te voeren is op de ontwikkeling, dan is het vanaf die leeftijd wel goed te onderzoeken en te diagnosticeren.

 

2) Communicatie
meisjes_praten_met_elkaar_op_grondKinderen met autisme laten vaak een beperkte wederkerige communicatie zien. Dit wil zeggen dat ze het lastiger vinden om een over-en-weer-gesprek te houden. Een gesprek met een kind met autisme voelt vaker als eenrichtingsverkeer aan; de ander moet het gesprek op gang houden. Een kind zonder een vorm van autisme zal zelf initiatieven nemen om een gesprek op gang te houden door zelf ook vragen te stellen of door nieuwe informatie aan het gesprek toe te voegen. Bijv. door te vertellen wat ze nog meer op een dag gedaan hebben als de ander vraagt hoe het in de speeltuin was.

Verder nemen kinderen met autisme taal vaak letterlijk. Ze vinden het lastiger om figuurlijk taalgebruik en grapjes te begrijpen en om de boodschap achter de boodschap te horen. Ook non-verbale tekens (bijv. gebaren of knipoog) kunnen zij lastiger begrijpen. Dat kan soms tot verwarring leiden.

 

3) Overzien van de omgeving
meisje_zit_omgedraaid_op_blokKinderen met autisme kunnen problemen hebben bij het overzien van hun omgeving. Ze kunnen moeilijker een situatie inschatten en vinden het lastiger om te weten hoe ze in een situatie kunnen handelen. Ze zijn geneigd om op details / deelaspecten te reageren en niet zo zeer op de situatie in zijn geheel.
Bijv. een kind met autisme zal in een groep met andere kinderen minder gericht zijn op de andere kinderen, maar juist wel op details (bijv. aandachtig kijken naar een sticker op het raam).

Naar aanleiding hiervan houden kinderen met autisme sterk vast aan bepaalde routines en vinden ze herhaling prettig. Doordat ze hun omgeving moeilijk kunnen overzien en begrijpen, zorgen vaste routines/patronen en herhaling (bijv. veelvuldig herhalen van hetzelfde spel, herhaling van bepaalde woorden en bewegingen) voor rust en voorspelbaarheid. Kinderen met autisme hebben dan ook vaak een aantal specifieke interessegebieden waar ze sterk op gericht zijn (zoals dinosaurussen, computerspellen etc.).

Kinderen zonder autisme kunnen uiteraard ook veel interesse hebben in één specifiek onderwerp; echter, kinderen zonder autisme hebben dan over het algemeen toch een bredere interesse en hebben de vaardigheid om snel van de ene naar de andere activiteit te switchen. Je ziet duidelijk meer variatie in waar ze zich mee bezig willen houden.

 

4) Gevoeligheid voor prikkels
Buckle ButtonsTot slot hebben kinderen met autisme in vergelijking met kinderen zonder autisme vaker een onder- en/of overgevoeligheid voor zintuiglijke prikkels. Zo kunnen zij bijv. overgevoelig zijn voor geluid of pijn.
Denk bijv. maar aan etiketten in kleding, die ze vervelend kunnen vinden of bepaalde kleding, die niet lekker zit (bijv. strakke broeken).

Qua ondergevoeligheid kun je denken aan kinderen, die hard vallen (en waarvan je het idee hebt dat ze zich echt pijn gedaan moeten hebben), maar niet gaan huilen. Of die juist prikkels gaan opzoeken, zoals hard op trommels slaan, rollen ed.

Soms zoeken kinderen met autisme ook specifieke zintuiglijke prikkels op. Zo kunnen ze het bijv. prettig vinden om frequent aan bepaalde voorwerpen te ruiken en te voelen.

Overigens, het is wel belangrijk om goed in het achterhoofd te houden dat het pas mogelijk is om daadwerkelijk de diagnose ‘autismespectrumstoornis’ te stellen als er zowel op school, thuis als in de vrije tijd op meerdere vlakken problemen worden gesignaleerd. Het is namelijk van invloed op alle leefgebieden; dus niet alleen thuis maar ook bij verenigingen zul je merken dat je kind met autisme anders op dingen of situaties reageert dan kinderen zonder autisme.

Als een kind maar één deelaspect laat zien (bijv. het kind is gevoelig voor zintuiglijke prikkels, maar is verder heel sociaal en laat een brede interesse zien), dan lijken er onvoldoende aanwijzingen om aan een vorm van autisme te denken. Doorgaans zie je bij kinderen met autisme dat ze kenmerken hebben die passen bij meerdere deelaspecten.
Bij twijfels is het echter altijd goed om verder naar het gedrag te kijken.’

 

Als orthopedagoog werkte je o.a. met kinderen op basisscholen. In een klas kunnen uiteraard ook kinderen zitten met (een lichte) vorm van autisme. Welke situaties op school zijn voor deze kinderen lastig? En zijn er ook situaties waarin deze kinderen juist voordelen hebben ten opzichte van kinderen zonder autisme?

kinderen_juffrouw_in_klas‘Als een kind de diagnose autisme krijgt, dan wordt eerst op de eigen reguliere basisschool alle begeleiding ingezet, die nodig is voor het kind. De expertise op de reguliere basisscholen groeit natuurlijk ook op dit gebied. Wel is de grootte van de groepen in het reguliere onderwijs vaak een probleem. Dit zorgt voor veel prikkels, die ondanks alle inzet van school, toch moeilijk zijn te reduceren. Verder merk je in de bovenbouw dat leerlingen met autisme het vaker moeilijker krijgen. Er wordt dan meer zelfstandigheid van de leerlingen verwacht, terwijl leerlingen met een vorm van autisme dit juist lastiger vinden. Extra ondersteuning op dit vlak is dan ook zeer wenselijk. Als een leerling, ondanks alle hulp op school, overvraagd blijft en in de knel komt, wordt bekeken of speciaal onderwijs een optie is.

Kinderen met autisme ervaren zowel voor- als nadelen in het reguliere basisonderwijs. De nadelen waar je aan kunt denken, zijn bijv.:

  • Ze zijn gevoeliger voor prikkels in hun omgeving en reageren op diverse prikkels. Dat komt omdat ze moeilijk onderscheid kunnen maken in welke prikkel belangrijk is en welke niet. Ze verliezen zich vaak in details of onbelangrijke prikkels. Hierdoor zijn kinderen met autisme niet altijd gericht op de instructie van de leerkracht of krijgen ze maar flarden van de instructie mee.kinderen_handen_voor_ogen_knipoogOok kunnen ze belemmeringen ervaren bij het begrijpen van de taal. Met name figuurlijke betekenissen of onderliggende betekenissen van taal vinden ze lastiger om te begrijpen. Dit geldt ook voor het begrijpen van grapjes en non-verbale gebaren (bijv. knipoog). Het is dus als leerkracht van belang om zo concreet en helder mogelijk in de communicatie te zijn. Wees kort en bondig en vermijd figuurlijk taalgebruik of grapjes. Zorg er verder voor dat het kind zich op de juiste prikkel richt (bijv. gerichte luisterhouding vragen, bijsturen bij afdwalen).
  • pictogrammen_schoolKinderen met autisme vinden plotselinge wijzigingen of veranderingen niet prettig. Ze willen graag weten wat er gaat gebeuren en wat er van hen verwacht wordt. Deze kinderen hebben baat bij een gevisualiseerd dagprogramma (bijv. door middel van pictogrammen) en zijn erbij gebaat als veranderingen op tijd worden aangekondigd. Voor sommige leerlingen is het voldoende om dat klassikaal te doen; andere leerlingen hebben er juist meer behoefte aan om het ook op hun bankje te zien. Dan kun je de planning m.b.v. plaatjes op het bankje plakken. Uiteraard is het belangrijk om ook bij het kind te checken of het begrijpt wat een specifieke afbeelding / picto betekent en wat er dan van hem verwacht wordt. Maak ook dan opnieuw duidelijk wat je concreet van het kind verwacht (wat gaat hij doen en waar, voor hoelang, met wie en hoe).Ook ‘lege momenten’ (bijv. als je klaar bent met je werk) zijn vaak lastig voor kinderen met autisme. Dit soort momenten geven namelijk een gevoel van onrust. Geef ook in dit soort situaties aan wat hij/zij concreet kan doen. Hoe concreter, hoe beter.
  • kinderen_pesten_jongenOok het sociale verkeer op school kan lastig zijn voor kinderen met autisme. Ze vinden het bijv. moeilijker om aansluiting met andere kinderen te vinden en lopen vaker alleen rond op het schoolplein. We zagen al dat wanneer deze kinderen wel contacten weten te leggen, dan vaker conflictsituaties met anderen ervaren, omdat ze het lastiger vinden om hun eigen spoor los te laten en rekening te houden met de ander. Ook zagen we al dat ze het lastiger vinden om naar hun eigen aandeel in een situatie te kijken, waardoor ze vaak de schuld buiten zichzelf leggen.Het kan deze kinderen goed helpen om sociale situaties voor hen voor te structureren (bijv. wat ga je doen tijdens het buitenspel, met wie ga je spelen, welke regels en afspraken). Daarnaast blijft het voortdurend van belang om kinderen met autisme inzicht en overzicht in sociale situaties te bieden. Bespreek en verwoord concreet de eigen gevoelens en de gevoelens van de ander; leer hen hoe ze in specifieke sociale situaties kunnen handelen. Een kind met autisme heeft hier nog meer oefening en herhaling in nodig dan andere kinderen.

 

Ook kunnen kinderen met autisme voordelen ervaren op school:

Ze hebben een sterk analytisch vermogen. Vanwege hun sterke detailwaarneming zien ze vaak zaken die kinderen zonder een vorm van autisme niet zo snel waarnemen.

meisje_steekt_vingen_op_klasZe beschikken vaak over een sterke feitenkennis. Echter, zodra er een beroep wordt gedaan op hun vermogen om samenhangen en verbanden te zien, kost dit kinderen met autisme vaak meer moeite. Vakken, zoals begrijpend lezen en rekenen (met name redactiesommen) zijn vaak lastiger voor kinderen met autisme. Als leerkracht is het dus van belang je van bovenstaand gegeven bewust te zijn en zaken – waar nodig – te verhelderen. Belangrijk is nog om te weten dat een hoge intelligentie een beschermende factor kan zijn. Maar ook dan merk je dat hoe complexer en minder eenduidig de informatie voor het kind is, hoe moeilijker het wordt, dus ook als deze leerling meer begaafd is.

De overstap van basisonderwijs naar voortgezet onderwijs is natuurlijk een flinke overstap. Het is belangrijk dat leerlingen niet te afhankelijk zijn van een specifieke leerkracht, dat ze niet te veel beschermd zijn. Daar kun je gedurende de jaren op de basisschool gericht naar toe werken. Kinderen moeten namelijk ook zelf leren om structuur aan te brengen in hun werk, net als dat ze steeds zelfstandiger en zelfredzamer moeten (leren) worden.’

 

Het lijkt er vaak op dat kinderen met autisme duidelijk anders zijn dan andere kinderen, maar in de praktijk valt dat vaak nog helemaal niet zo op. Ook bestaat bijv. het idee dat een kind autisme heeft als het je niet of nauwelijks aankijkt. Bestaan er nog meer vooroordelen of mythes over autisme, die helemaal niet kloppen? En kun je aangeven hoe het dan wel zit?

jongen_voelt_aan_auto_autismeEr bestaan inderdaad vooroordelen rondom autisme (bijv. zeggen dat er sprake is van autisme als iemand je niet aankijkt of als hij/zij bepaalde herhaalde motorische bewegingen maakt, zoals heen en weer wiegen). Vaak komen dit soort gedragingen in meer of minder mate voor bij kinderen met autisme, maar een kind moet echt op meerdere vlakken en op alle leefgebieden opvallendheden laten zien (zie ook vraag 2 en 3) om aan autisme te kunnen denken. Het is dus altijd van belang om breed naar het gedrag van het kind te kijken en om te voorkomen dat je te veel inzoomt op enkele, specifieke gedragingen.
Bijv. Specifiek gedrag, zoals iemand niet aankijken, kan verschillende oorzaken hebben; denk maar aan angstproblematiek. 

‘Autisme ontstaat door een slechte opvoeding’
moeder_knuffelt_zoon_lachendWe weten van autisme dat er een grote erfelijkheidsfactor aan ten grondslag ligt, alleen is de biologische oorzaak op dit moment nog niet helemaal helder. Daar wordt wel uitgebreid wetenschappelijk onderzoek naar gedaan. Verder weten we dat de hersenen van kinderen met autisme anders functioneren en dat de omgeving weinig tot geen invloed heeft op het ontstaan ervan. Tenslotte weten we dat autisme niet komt door een verkeerde opvoeding komt; net zoals dat ook geldt voor andere ontwikkelingsstoornissen, zoals ADHD.

‘Kinderen met autisme zijn allemaal heel goed in één specifieke vaardigheid.’
meisje_speelt_met_dinosEr zijn inderdaad kinderen met autisme, die heel goed zijn in één ding, maar dat is absoluut geen prototype. Dat is dus niet het standaardbeeld van kinderen met autisme. Je ziet vaak dat kinderen met autisme sterke routines hebben, dat ze van herhaling houden en dat ze geboeid kunnen zijn door één ding.’

 

Er zijn natuurlijk ouders die zich op dit moment zorgen maken over hun kind en zich afvragen of het gedrag dat hun kind laat zien past binnen een ‘autismespectrumstoornis’. Wat is belangrijk voor deze ouders om te weten? Welke stappen kunnen ze ondernemen om er achter te komen of hun kind daadwerkelijk autisme heeft?

Als ouders het vermoeden hebben of erover twijfelen dat hun kind autisme heeft, dan is het belangrijk om dit met anderen te bespreken. Ouders kunnen bijv. contact leggen met de huisarts, de praktijkondersteuner of met maatschappelijk werk.

jongen_moeder_leerkracht_in_gesprek_schoolOok kunnen ouders het gesprek met school aangaan. Door gesprekken met leerkracht en/of IB-er te hebben, krijg je een goed beeld van hoe het kind op school functioneert. Als er tijdens deze gesprekken duidelijke signalen voor (of symptomen van) autisme zijn, dan kan via de huisarts, praktijkondersteuner, schoolarts of gemeente verwezen worden om verder onderzoek te laten doen en/of om meer begeleiding aan te vragen.

Bij hele jonge kinderen (0-4 jaar) is het uiteraard nog ontzettend moeilijk om te bepalen of specifiek gedrag wel of niet op een vorm van autisme wijst. Als er echter duidelijke signalen zijn (bijv. sterke zintuiglijke overgevoeligheid, zeer moeizaam om contact / communicatie met het kind te krijgen, sterke reacties op veranderingen), dan is het ook op die leeftijd aan te raden om dit op het consultatiebureau alvast te benoemen. Vervolgens kunnen ouders dan samen met de jeugdarts of verpleegkundige bekijken of vervolgstappen wenselijk zijn.’

 

Tenslotte, wat is het belangrijkste advies dat je aan alle ouders, die vermoeden dat hun kind autisme heeft, zou willen geven?

‘Ouders, die bij hun kind het vermoeden hebben van autisme, is mijn advies dit te bespreken en op basis van dat gesprek te bepalen of het wenselijk is om onderzoek te laten doen.

Qua aanpak kan ik de volgende zaken aanbevelen:

kinderen_bouwen_toren_blokken– Bied je kind een voorspelbare, overzichtelijke omgeving. Visualiseer het dagprogramma (m.b.v. pictogrammen), zodat het kind duidelijk weet wat er gaat gebeuren en wat er van hem verwacht wordt. Maak daarbij ook gebruik van de volgende 5 punten; benoem steeds wie het doet, wat hij doet, waar / wanneer / hoe hij het doet.
Bijvoorbeeld: je gaat nu 5 minuten hier op het kleed met je broertje met de blokken spelen, daarna gaan we eten.

Als je één van de 5 onderdelen niet duidelijk aangeeft, dan kan het kind toch iets anders gaan doen (zonder dat het echt snapt wat het dan verkeerd doet).
Leg het niet alleen auditief uit, maar maak het ook visueel. Blijf die aanpak steeds herhalen, ook bij situaties die er erg op lijken maar toch iets anders zijn. Kinderen zonder autisme vertalen dat makkelijker naar andere situaties dan kinderen met autisme.

ochtendritueel2Ook thuis kun je deze aanpak goed toepassen. Visualiseer bijv. het dagprogramma of een specifiekere situatie (zoals de stappen van het aankleden, het wc-gebruik of het tandenpoetsen). Oefen dat eerst samen, zodat je zeker weet dat je kind de picto’s begrijpt. Ook al zou je dezelfde picotgrammen gebruiken als op school, dan wil dat niet zeggen dat het voor een kind duidelijk is dat het thuis ook op die manier werkt. Of andersom: als je thuis goed geoefend hebt met je kind om naar de wc te gaan, dan wil dat niet zeggen dat je kind dat ook kan omzetten naar wc-gebruik op school.

– Voorkom plotselinge veranderingen. Uiteraard zullen er toch eens veranderingen voorkomen; kondig die dan tijdig aan. Geef dan ook opnieuw concreet aan wat er gaat gebeuren en wat je van het kind verwacht.

– Wees je ervan bewust dat je kind prikkelgevoelig kan zijn en op andere prikkels kan reageren dan je normaliter zou verwachten. Probeer prikkels waar het kind overgevoelig voor is te reduceren. Daar waar het kind geneigd is op minder belangrijke prikkels te reageren, kan het helpend zijn het kind te verhelderen welke prikkels belangrijk en welke minder belangrijk zijn in bepaalde situaties. Help het kind om zich op de juiste prikkels te richten.

Uiteraard ontkom je er niet aan om je kind toch eens iets te laten doen wat hij niet fijn vindt of waar hij stress door ervaart. Pak dat dan stap voor stap aan en neem je kind erin mee.
Bijv. als je kind alleen maar wijde joggingbroeken aan wil en jij zag graag dat hij ook eens een jeansbroek aandeed, dan is het goed om je kind in dat proces mee te nemen. Je gaat je kind dus niet van het ene moment op het andere dwingen om een jeansbroek aan te trekken, maar je laat je kind eerst zelf een (wijde) jeansbroek uitzoeken. Die kan hij thuis eerst eens heel even aantrekken, de volgende keer iets langer en zo verleng je dat stap voor stap. Zo’n verandering heeft dus tijd nodig.

– Wees alert op misverstanden in de communicatie en bied, indien nodig, extra uitleg en verheldering. Gebruik concrete en heldere taal. Voorkom ook dat je te veel in één keer vertelt, waardoor ze de kern niet meer uit de ‘woordenbrij’ kunnen halen. Wees dus kort en bondig en vermijd figuurlijk / abstract taalgebruik.

vader_praat_met_zoonOndersteun je kind bij het aangaan, begrijpen en onderhouden van sociale contacten. Bespreek en verwoord de gevoelens van het kind en de gevoelens van de ander en leer het kind hoe hij concreet in specifieke sociale situaties kan handelen. Hoe concreter, hoe beter.

– Probeer het aantal activiteiten van je kind uit te breiden door hem hier stap voor stap mee bekend te maken. Doe zaken voor en laat het kind stap voor stap meekijken en meedoen. Geef echter ook ruimte om de eigen voorkeuren / interesses te verkennen.

Het is ook goed om je als ouder of leerkracht te realiseren dat er geen eenduidige aanpak is. Ieder kind met autisme is uniek en bij ieder kind zal een passende aanpak gezocht dienen te worden. Samenwerking en afstemming met school kan hierin zeer helpend zijn.

Daarnaast is het van belang goed te kijken wat je kind wel en niet aankan. Ga zaken niet forceren en wees je ervan bewust dat je kind (mogelijk) anders is; blijf oog houden voor de eigenheid van je kind.

⇒ Blijf je ondanks deze tips vastlopen, trek dan aan de bel.’ 

 

Ben je op zoek naar aanvullende informatie over dit onderwerp?
– Kijk eens op de website van Balans of van de NVA (Nederlandse Vereniging voor Autisme)
– Het boek van Collete de Bruin geeft goede uitleg over autisme, incl. concrete tips aan ouders [de Bruin, C. (2009). Geef me de vijf. Graviant Educatieve Uitgaven].’

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 

 


tip_gezinWil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen? 
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend.
 Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Stephanie Voncken – Spierts gebruikte de volgende literatuur voor dit interview:
– American Psychiatric Association. (2013). Diagnostisc Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition.

 

Lees verder over gerelateerde thema’s:
– ‘Samen spelen, samen delen? – 5 tips om je kind te leren om met andere kinderen te spelen’. Klik hier
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.’ Klik hier.
– ‘Laat dat nou! | 5 opvoedvalkuilen waar we allemaal intrappen én waardoor opvoeden onbedoeld lastiger wordt.’ Klik hier.
‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.’ Klik hier.
Klik hier voor andere opvoedtips, bijv. over voeding, media, beweging ed.

 

logo_akse_coaching_klein_nieuw

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

Kerstdiner op school: 10 eenvoudige tips voor smakelijke kinderhapjes

kerstdiner_klasTijdens alle voorbereidingen, die je voor de feestdagen al allemaal hebt, heeft je kind (4-12 jaar) waarschijnlijk ook nog kerstdiner op school… Dat is natuurlijk ontzettend gezellig en voor je kind zeker een speciale gelegenheid, alleen wordt er dan meestal ook van de ouders enige hulp verwacht. Nou zijn de meeste ouders echt wel bereid om dan een handje te helpen, maar aangezien het in de laatste werkweek van het jaar toch al zo druk is, vindt jij het als ouder misschien wel fijn om ook wat hulp te krijgen…


V
andaar dat ik je graag help met een aantal tips voor een lekker en ‘niet te ingewikkeld’ kerstdiner. Ik ben zelf namelijk absoluut geen ‘sterrenkok’ ;-), dus ik houd het op dit gebied graag simpel. Ik ga dan ook op zoek naar eenvoudige hapjes, die je makkelijk en snel kunt maken. Ik let er ook nog wel een beetje op dat de hapjes enigszins gezond zijn  (of in ieder geval niet al té ongezond) en natuurlijk mogen ze gewoon lekker & smakelijk zijn. O ja, en – last but not least – ik zoek ook hapjes, die de kinderen eventueel zélf zouden kunnen maken. Dus ook om de laatste reden mogen ze wat mij betreft niet te ingewikkeld worden…

Laat je me in de reacties hieronder weten of je één van deze ideeën gaat maken? Je mag ook je eigen tips toevoegen. Ik ben heel benieuwd naar jouw reactie!

 


Dit waren ‘onze’ smakelijke creaties voor het kerstdiner op school: 
kerstdiner_op_school_2018
(Gemaakt door 3 leerlingen van groep 3 én 3 leerlingen van groep 5.)


 

Goed om te weten: 
– Satéprikkers (van klein tot groot) zijn vaak een uitkomst om voor deze kleine hapjes te gebruiken. Het is handig om de satéprikkers in een blok van schuim te steken. Als je het schuimblok dan ook nog eens met aluminiumfolie of kerstservetten inpakt, krijg je een extra feestelijk effect.
Uiteraard kun je de hapjes ook op een bord leggen. Alles kan, alles mag! 😉 Wat jij het fijnste vindt!
– Ik haal mijn inspiratie en ideeën voor lekkere hapjes vooral van Pinterest. Misschien wil je daar ook een kijkje nemen voor nóg meer inspiratie.

 


Hieronder vind je een 5-tal voorbeelden van hartige én zoete hapjes: 

 

HARTIG

 

(1) Fleurige spiesjes van groente & fruit.
kerstdiner_spies_groente
Wat heb je nodig?
– langere satéprikkers
– kaas / worst
– Groente: snoeptomaten (evt. in verschillende kleuren)
– Fruit: aardbeien, druiven
TIP: snij de kaas of worst in leuke vormen.

 

 


(2) Schattige paddenstoelen ‘Rood met witte stippen’

kerstdiner_paddestoelen
Wat heb je nodig? 
– langere satéprikkers of een lege eierdoos
– eieren
– tomaten
– tuinkers / peterselie
– mayonaise / slasaus

 

(3) Overheerlijke kerstpizza’s in allerlei vormen

kerstdiner_pizza_ster          kerstdiner_pizza_kerstboom

 

 

 

 

 

 

 

 

Wat heb je nodig?
– pizzadeeg (snij deze in de vorm(en), die jij / je kind leuk vindt)
– tomatensaus
– (geraspte) kaas
– tomaat in schuiven / gehalveerde snoeptomaatjes
– Evt. andere ingrediënten, die jij / je kind lekker vinden op de pizza…

 


(4) Sfeervolle kaarsen

kerstdiner_kaarsen          kerstdiner_kaarsen2
 
Wat heb je nodig?
– meloen (in schijven; in stervorm)
– kaas in langwerpige blokjes
– zilveruitjes
– satéprikkers

 

 

(5) Kleurrijke kerstballen
kerstdiner_kerstballen
Wat heb je nodig?
– een half broodje of een snee brood (in een ronde vorm gesneden)
– luchtige smeerkaas, neutraal van smaak (denk aan Philadelphia)
– paprika in verschillende kleuren; gesneden in stukjes of reepjes
– tomaat in stukjes
– ui in reepjes
– komkommer in stukjes of reepjes
– satéprikkers
– Evt. andere ingrediënten, die jij / je kind verder lekker vinden…

 

 


jongen_eet_niet_welIs jouw kind een ‘lastige’ eter? Vindt hij/zij maar weinig lekker? Eet hij/zij het liefst veel van hetzelfde? Eet hij/zij vaak te weinig (of juist te veel)?
Lees dan m’n (gratis) OpvoedTips eens en ga zelf aan de slag om je kind gezond, gevarieerd en genoeg te laten eten.
Kom je er zelf toch niet helemaal uit? Lees dan hier hoe ik jou kan helpen.


 

ZOET

 

(1) Fleurige spies met fruit & poffertjes
kerstdiner_spies_fruit_poffertjes
Wat heb je nodig?
– Poffertjes
– Fruit (bijv. aardbei, kiwi, ananas, banaan)
– Poedersuiker
– Satéprikkers
– Evt. ander fruit, dat jij / je kind lekker vindt…

TIP: prik de satéprikkers op een schuimblok (evt. ingepakt met aluminiumfolie) voor een extra feestelijk effect.

 

 

(2) Schattige sneeuwpoppen
kerstdiner_sneeuwpop
Wat heb je nodig?
– Slagroomsoesjes
– Aardbeien (gesneden)
– Witte, ronde spekjes
– Poedersuiker
– Hagelslag (voor ogen & neus)
– Eetbare stift (voor mond)
– Satéprikkers

 

(3) Kleurrijke boterhammen – kerstboom 
kerstdiner_kerstboom
Wat heb je nodig?
– Sneeën (wit)brood; in driehoeken gesneden
– Smeerboter
– Gekleurde hagelslag

 

 

 

(4) Zoete ontbijtkoek – kerstbomen  
kerstdiner_kerstboom_peperkoek
Wat heb je nodig?
– Ontbijtkoek (evt. met minder suiker)
– Icing voor op cupcakes
– Versiering en sprinklers voor op cupcakes, gekleurde hagelslag.
– Lange satéprikkers

TIP: prik de satéprikkers met kerstbomen op een schuimblok (evt. ingepakt met aluminiumfolie). Dat geeft een extra feestelijk effect.

 

(5) Kerstpannenkoeken

kerstdiner_pannekoek_vormen          kerstdiner_pannekoek_ster

Wat heb je nodig? 

– Pannenkoekenbeslag (evt. kant en klaar)
– Vormpjes (bijv. ster, poppetje, kerstboom, want, kerstbal ed.)
– Evt. poedersuiker
– Evt. andere ingrediënten, die jij / je kind verder lekker vinden..

 

Laat je me in de reacties hieronder weten of je één van deze ideeën gaat maken? Je mag ook je eigen tips & ideeën toevoegen. Ik ben heel benieuwd!

 



tip_gezinWil jij ook Joyce’ waardevolle opvoedtips ontvangen?
Helemaal gratis en vrijblijvend. Klik dan hier.

Cadeau: Kort na je aanmelding van het e-zine ontvang je Joyce’ E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’ als cadeau. Dat is dus ook helemaal gratis en vrijblijvend. Je leest er hier meer over. 


 

 

Wil je graag reageren op dit artikel? Dat mag!

kerstdiner_klas2Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!
Heb je vragen over ‘niet willen eten’, wil je meer weten over dat onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Ik wens iedereen in ieder geval fijne en gezellige feestdagen toe zonder stress en drukte en met heerlijke hapjes!

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

joyce_rosegrijs_staand_c

 

http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2018-2019. Joyce Akse/Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor je dagelijkse portie OpvoedInspiratie.

Kijk ook eens op Pinterest voor meer overheerlijke inspiratie. 

 

Lees ook andere artikelen van Joyce over ‘SinterKerstenNieuw’ boordevol waardevolle opvoedtips: 
– De magie van Sinterklaas (over: Waarom je kind in Sinterklaas gelooft; of de kerstman, de Paashaas, sprookjes…). Klik hier.
– De decembermaand: Gezellig met het hele gezin en toch niet duur?!. Klik hier.
– Pakjesstress in de drukke Decembermaand [Joyce te gast bij L1mburg Centraal]. Klik hier.
– Druk, druk, druk…? (Praktische adviezen over hoe je tijdens drukke periodes rust én overzicht houdt.). Klik hier. 
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

 

cropped-logo_akse_coaching_groot_nieuw.pngGa (terug) naar de website van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.