Het middagdutje: Wanneer kan mijn kind het dutje ’s middags overslaan? (Incl. checklist)

meisje_wakker_in_bedOuders vragen me wel eens wanneer het het beste moment is om hun kind het middagdutje te laten overslaan. Zoals je misschien wel vermoedt, is het helaas niet mogelijk om daar een exacte leeftijd voor te geven. Dat is echt voor ieder kind verschillend…

Echter, naarmate kinderen ouder worden, hebben ze wel allemaal steeds wat minder slaap nodig. Hieronder vind je kort een algemene richtlijn voor het aantal uren slaap dat jonge kinderen per 24 uur nodig hebben:
– 1 jaar: ong. 14 uur per dag*
– 2 jaar: ong. 13 uur per dag
– 3-4 jaar: ong. 12 uur per dag
* dag = etmaal. Let op: Het gaat hier om de uren dat kinderen daadwerkelijk slapen, dus niet ‘alleen maar’ in bed liggen.

Vaak zie je dat dreumesen rond de leeftijd van 1,5 jaar van twee slaapjes naar één slaapje (overdag) gaan. Rond een jaar of 3 zie je dat kinderen het middagslaapje gaan overslaan.

Het middagdutje kan soms echter ook nog bij kleuters (4-5 jaar) voorkomen; ook dat is geen enkel probleem, juist omdat er grote verschillen in de slaapbehoeften van kinderen kunnen bestaan.

jongen_boek_staart_naar_bladzijde

Wat ook mogelijk is, is dat kinderen van ong. 3 jaar geen middagdutje meer nodig hebben, maar dat diezelfde kinderen – zodra ze in groep 1 zitten – vermoeid raken door alle nieuwigheden en bezigheden op school en ze daardoor juist weer meer behoefte hebben aan slaap. Ook dat is helemaal niet erg! Daar mag je best aan toe geven, bijv. door je kind ’s middags een powernap van 20-30 min. te laten doen. Je kind heeft zijn slaap dan extra hard nodig, omdat hij door de dag veel nieuwe indrukken opdoet. Juist door voldoende te slapen kan hij die indrukken op een goede manier in zijn hersenen verwerken.

CHECKLIST ‘Is mijn kind er klaar voor om het middagdutje over te slaan?’
Ondanks de grote verschillen, die er op het gebied van slaapbehoefte tussen kinderen kunnen bestaan, is er een aantal richtlijnen, dat voor alle kinderen geldt en waar je als ouder goed rekening mee kunt houden.

 

Beantwoord onderstaande vragen maar eens:

checklist(1) Heeft je kind ’s middags duidelijke signalen van vermoeidheid (bijv. veel gapen, in de ogen wrijven, rustig of stil worden, of juist hyperactief gedrag vertonen)?
(2) Valt je kind – als je hem ’s middags niet naar bed zou brengen – toch gewoon in slaap (bijv. op de bank of tijdens het spelen)?
(3) Slaapt je kind nu nog vrij lang ’s middags (ong. 1,5 uur of langer)?
(4) Als je je kind ’s middags in bed ligt, valt hij dan vrij snel (binnen 20 min.) in slaap?
(5) Vindt je kind het zelf nog fijn om ’s middags te gaan slapen?
(6) Valt je kind ’s avonds moeilijker (of later) in slaap, slaapt het ’s nacht slechter door of wordt het ’s ochtends erg vroeg wakker, wanneer hij ’s middags een dutje heeft gedaan
?

⇒ Heb je op de meeste vragen (1 t/m 5) ‘ja’ geantwoord en op vraag 6 ‘nee’?
Dan is je kind er op dit moment waarschijnlijk nog niet aan toe om het middagdutje over te slaan. Laat hem voorlopig nog gewoon zijn middagdutje doen. Bekijk over een maand opnieuw of je kind er dan evt. wél aan toe is om het middagdutje te gaan overslaan.

⇒ Heb je op de meeste vragen (1 t/m 5) ‘nee’ geantwoord en op vraag 6 ‘ja’?
Dan is je kind er waarschijnlijk wél aan toe om het middagdutje over te slaan. Je leest in dit artikel hoe je dat op een positieve manier aanpakt.

 

Bij alle kinderen komt ineens het moment dat ze het middagslaapje gaan overslaan. Afgaande van jouw antwoorden op de korte checklist hierboven (vraag 1 t/m 6) ga ik er voor de rest van het artikel van uit dat jouw kind er inderdaad aan toe is om het middagdutje over te gaan slaan.

⇒ Ik geef je in dit artikel 3 adviezen, die jou zullen helpen om de overgang van wél een middagdutje naar géén middagdutje zo goed mogelijk te laten verlopen.

 


joyce_grijs_aanjou_1

Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed luistert, slaapt of eet? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?
Lees dan hier wat ik voor je kan doen om dat op te lossen.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(1) Begin op een moment dat voor jullie beiden goed uitkomt. moeder_troost_dochter3

Stap op een goed, rustig en makkelijk moment over op het nieuwe slaappatroon. Denk daarbij aan een vakantie of aan een rustige periode, waarin voor je kind weinig verandert of weinig tot niks spannends gebeurt. In het ideale geval zou je graag zien dat er niks anders dan anders is, behalve het nieuwe slaappatroon.

Als je kind namelijk het middagdutje gaat overslaan en zo met een nieuw slaappatroon begint, dan heeft hij echt even tijd nodig om er aan te wennen. Je zult merken dat je kind in het begin eerder op de daf moe is, zeker aan het einde van de dag of bij het avondeten. Sommige kinderen zijn prikkelbaarder en kunnen minder goed tegen onverwachte gebeurtenissen. Het is goed om daar alvast rekening mee te houden, zodat je weet wat je kunt verwachten. Het is belangrijk dat jij dan voldoende energie en geduld hebt om om je kind bij zijn vermoeidheid te helpen.

 

(2) Regelmaat, duidelijkheid en herkenbaarheidvoorlezen_vader_zoon

Voor je kind is het belangrijk dat er een regelmaat zit in zijn nieuwe slaapritme. Hij gaat nu namelijk per dag een paar uurtjes minder slapen en daar zal hij zelf – of eigenlijk zijn lichaam – aan moet wennen.

Probeer dan ook zo veel mogelijk regelmaat te brengen in het ‘nieuwe’ slaappatroon van je kind. Niet alleen een vast en herkenbaar bedritueel is dan belangrijk, maar ook een vaste bedtijd.

Probeer zijn bedtijd ’s avonds de komende tijd te vervroegen (bijv. een half uur tot een uur eerder) naar een tijdstip dat voor jullie realistisch gezien haalbaar is. Dat kan evt. betekenen dat jullie ’s avonds ook wat eerder gaan eten of dat hij meteen na het eten naar bed gaat. Op die manier zorg je er namelijk voor dat je kind per dag toch voldoende slaap krijgt, waardoor hij het overdag beter kan volhouden.

Een nieuw ritme is echt even wennen, voor het hele gezin, maar hoe consequenter je daarmee om kunt gaan, hoe eerder je kind eraan gewend is. Wennen aan een nieuw ritme heeft echt tijd nodig. Ook regelmaat en duidelijkheid zijn daarin onmisbare onderdelen. Gun je kind dat.

 

TIP: Zodra je het middagdutje achterwege gaat laten, is het het beste om vanaf dat moment het middagdutje niet meer terug te laten komen.* Zie dat moment dus als een ‘point of no return’.
Twijfel je hierover? Dan is je kind (of jij zelf) er misschien toch nog niet helemaal klaar voor. Wacht dan gewoon nog een paar weken. Er is bijna nooit haast bij het overslaan van het middagdutje. Om de overgang zo goed mogelijk te laten verlopen, is het belangrijk dat je kind er aan toe is én dat jij klaar bent om de verandering door te voeren en je kind er op een positieve manier bij te begeleiden.
* Behalve met hoge uitzonderingen als je kind ziek is of als je ziet dat je kind tijdelijk toch meer slaap nodig heeft, omdat hij (bijv.) net naar groep 1 is gegaan. Laat je kind in het laatste geval ’s middags een powernap doen van 20-30 minuten.

 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.


 

(3) Las ’s middags een rustmomentje in. moeder_dochter_kleuren_tekenen

Het kan voor je kind fijn zijn om op het moment, waarop hij normaalgesproken een dutje ging doen, een rustmomentje in te lassen. Ga samen lekker op de bank zitten en lees je kind een boekje voor, maak samen een tekening aan de keukentafel of laat hem een kort filmpje kijken. Dat hoeft echt niet lang te duren.* Na dat rustmoment heeft je kind zijn batterij weer enigszins opgeladen en kan hij weer lekker gaan spelen.
* Probeer te voorkomen dat je kind ’s middags in slaap valt. Dat kan zeker in zo’n overgangsfase nog best lastig zijn. Hoe minder hij nu ’s middags slaapt, hoe sneller hij aan zijn nieuwe ritme gewend is.

=> Op basis van deze tips zal je kind binnen 3-4 weken gewend zijn aan een slaappatroon zonder middagdutje.

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezin

Wil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen?
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag?

Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

 

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2019-2020. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 

Joyce gebruikte / las voor dit artikel o.a. de volgende bronnen:
– ‘Hoeveel slaap heeft een baby nodig?’ [Klik hier].
– ‘Alles over het middagdutje’. Ouders van Nu. [Klik hier].

 

Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
Slaap kindje slaap’ – Hoe een bedritueel je kind helpt om beter in slaap te laten vallen.
– ‘Ga nou toch lekker slapen, liefje!’ – 5 tips om je kind te leren slapen.
Uitslapen als je kinderen hebt…?’ – Zorg er in 3 stappen voor dat je kind langer slaapt.
– ‘Als je kind moeilijk in slaapt valt op vakantie…’ | 7 praktische tips om dat snel te verbeteren (incl. BONUStips).
– ‘Sturing & verbinding: Waarom beide aspecten onmisbaar zijn in de opvoeding van jouw kind.
– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.’ Klik hier.
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

 

logo_akse_coaching_klein_nieuw

 

Ga (terug) naar de website van Akse Coaching: http://www.aksecoaching.nl.

Ga nou toch lekker slapen, liefje! – 5 tips om je kind te leren slapen

jongen_onder_laken_wakkerHeb jij dat ook al eens meegemaakt? Je dochter heeft een periode, waarin ze maar niet in slaap kan vallen. Ze is bang voor de monsters bij het raam of van de geluiden die ze hoort… Of je zoon wordt iedere nacht wel 3x wakker en zegt dan dat hij dorst heeft, moet plassen, een boekje wil lezen, bij pappa & mamma in bed wil liggen… Of je dochter wordt ’s ochtends al om half 6 wakker en is dan ook echt klaarwakker; terug naar bed gaan zit er dan echt niet meer in…

Deze situaties zorgen er niet alleen voor dat je kind overdag moe is, maar jij (en je partner) ook. Ook je andere kind kan wakker worden van zijn/haar broer of zus. Al met al is het zeker geen fijne situatie, want slaapgebrek eist op allerlei gebieden z’n tol…

jongen_maakt_huiswerk_staartKinderen, die te weinig slapen, hebben meer gezondheidsproblemen, meer gedragsproblemen en doen het minder goed op school dan kinderen die wel voldoende slapen. Slapen is dus absoluut geen tijdverlies, maar minimaal net zo belangrijk als wakker zijn. Als jouw kind om de één of andere reden zijn slaapbehoefte niet haalt, dan komen daar eigenlijk altijd problemen van.

Soms worden die problemen duidelijk via het gedrag van je kind, maar je kind kan ook leerproblemen krijgen, motorische of emotionele problemen etc. Je kind kan bijv. minder goed nieuwe dingen leren of doen, variërend van het niet begrijpen van opdrachten tot een verminderde oog-handcoördinatie. Als je kind dus beter gaat slapen, is de kans groot dat hij over het algemeen beter gaat functioneren.

Maar let op: kinderen, die te weinig slapen, zijn overdag echt niet alleen maar slaperig, sloom, hangerig of huilerig. Sommige kinderen worden door een gebrek aan slaap juist rustelozer, lastiger, (hyper)actief gedrag en/of ongehoorzamer.

Beter slapen wordt door onderzoek dan ook steeds meer in verband gebracht met een beter welzijn en een betere levenskwaliteit. De lijst met psychosociale factoren, die samenhangen met de slaap van een kind, zal alleen maar langer worden. Misschien lijdt je kind wel aan stress, een trauma of gezondheidsprobleem, problemen in de klas of op school, heeft het last van sociale druk of bepaalde druk van leeftijdsgenootjes, maar misschien lijdt het ook wel onder de gezinssituatie en/of jouw opvoedingsstijl.

meisje_slaapt_met_knuffelVoldoende slapen is voor kinderen (en volwassenen) dan ook ontzettend belangrijk. Een heleboel factoren bepalen of je kind (goed) slaapt of niet. Gelukkig kun je als ouder ontzettend veel doen om het slaapprobleem van je kind op te lossen.
Wist je dat veel kinderen in de loop van hun groeiproces wel eens te maken krijgen met een slaapprobleem? En dat het overgrote deel van die slaapproblemen géén medische reden heeft?

 

⇒ Om ervoor te zorgen dat het slaapprobleem zo snel mogelijk opgelost wordt en niet van kwaad tot erger wordt, kun je als ouder al veel doen. Hieronder lees je 5 tips, die je thuis meteen kunt toepassen.

 

(1) Ga eerst na wat precies de oorzaak is van het slaapprobleem van je kind.
kind_inbed_schaduw_monsterHet slaapprobleem van je kind kan ontzettend veel verschillende oorzaken hebben. Je kind kan bang zijn voor monsters, spoken en/of enge beesten onder het bed, maar het kan ook bang zijn voor de geluiden in en om het huis, voor het donker (of juist het licht), het kan het onprettig vinden om alleen te zijn, het kan moeilijk ademhalen in z’n slaap, het kan meer tijd met jou willen doorbrengen, het is bang om weer in bed te plassen, het is bang om ’s nachts weer zo ontzettend bang te worden of om te gaan slaapwandelen, het kan slapen gewoon onprettig vinden omdat het vaker ‘voor straf’ naar bed gestuurd wordt, het kan zijn dat het geleerd heeft om niet in bed te hoeven slapen als het maar hard genoeg protesteert etc.

 


joyce_grijs_aanjou_1
Maak je je zorgen over je kind (0-16 jaar) dat niet goed slaapt, eet of naar je luistert? Of heb je een andere opvoedvraag, waar je graag een antwoord of oplossing voor wil?

Neem dan contact met me op.

Wil je eerst meer over mij en m’n bedrijf weten?
Lees dan hier meer over m’n achtergrond.


 

(2) Ga na wat het slaapprobleem van je kind precies inhoudt.
jongen_dreumes_speen_in_bedHeeft je kind problemen met in slaap vallen, met doorslapen of juist met vroeg wakker worden? En hoeveel uur slaapt je kind eigenlijk per nacht? Stel dus vast of je kind regelmatig slaapt, op de juiste tijdstippen en of het voldoende uren slaapt.

Het is belangrijk om je te realiseren dat je kind moeilijker zal slapen als het honger (of dorst) heeft of juist te veel gegeten heeft. Zorg voor een veilige slaapomgeving, zodat de slaapkamer van je kind een oase van rust is. Als je merkt dat je kind zich ergens zorgen over maakt, ga er dan overdag op in en probeer het overdag samen op te lossen, zodat hij zich er ’s nachts geen zorgen om hoeft te maken.

 

(3) Zorg voor een goed bedritueel.
meisje_poetst_tandenEen bedritueel zorgt ervoor dat je kind goed kan voorspellen wanneer het naar bed gaat. Lees hier hoe een goed bedritueel eruit ziet.

Kinderen houden van duidelijkheid en voorspelbaarheid. Een bedritueel bevat iedere avond dezelfde onderdelen, zoals tandenpoetsen, naar de wc gaan en pyjama aandoen ed., die je iedere avond in dezelfde volgorde uitvoert. Rust en regelmaat zijn hierin de sleutelwoorden.

Hieronder lees je de laatste 2 tips én de bonustip om je kind te helpen te leren slapen.

 


joyce_rosegrijs_staand_c

Wil je graag een thema-avond over opvoeden bijwonen?
Kijk dan in Joyce’ online Agenda voor een workshop, lezing of OpvoedParty bij jouw in de buurt.

Wil je Joyce graag uitnodigen om een thema-avond over opvoeden te geven?
Kijk dan hier voor mogelijke thema’s en/of neem contact met haar op.


 

(4) Bedtijd = bedtijd!
meisje_huilend_uit_bedWees heel duidelijk naar je kind toe: bedtijd is bedtijd. Dus ook als je kind het daar – om wat voor reden dan ook – niet mee eens is. Als je kind ’s avonds gaat huilen, krijsen of schreeuwen en niet naar bed wil, dan ben je vast wel eens geneigd om eerst rustig, maar later – als je kind blijft doorgaan – geërgerd of boos toe te spreken. Door aandacht te geven aan dit lastige gedrag, houd je onbedoeld het gedrag in stand; realiseer je namelijk dat negatieve aandacht ook aandacht is. Het is het beste om zo min mogelijk aandacht te geven aan dit gedrag. Reageer er niet op, probeer je kind op andere gedachten te brengen en houd vast aan jullie bedritueel.

 

(5) Zorg overdag voor voldoende quality time met je kind.
meiden_bakken_keuken_moederZorg ervoor dat je overdag voldoende tijd doorbrengt met je kind en dat je dan samen dingen doet. Als je kind namelijk ’s avonds tijd rekt en je merkt dat hij graag nog iets met jou wil doen, dan is dat een aanwijzing om overdag meer met je kind te doen.
Ga bijvoorbeeld eens een paar minuten bij je kind zitten als het aan het spelen is of betrek je kind bij wat jij aan het doen bent, geef je kind een complimentje omdat het zo fijn aan het spelen is, lees samen boekjes etc.

 

Heeft jouw kind ook moeite met inslapen, doorslapen of vroeg wakker worden? Wil het niet in z’n eigen slaapkamer of bed slapen of is het ’s nachts ontzettend bang?
Denk dan niet dat je kind gewoon niet zo’n behoefte heeft aan slaap of dat slapen nou eenmaal ‘niet zijn ding is’, want je hebt hierboven gelezen hoe belangrijk voldoende slaap is voor de ontwikkeling van je kind. Neem het slaapprobleem van je kind in ieder geval serieus, want het is ontzettend belangrijk voor zijn eigen ontwikkeling om er iets aan te doen!

Slaapproblemen zijn zeer divers en ieder slaapprobleem (net als ieder kind en gezin) heeft zo z’n eigen specifieke aanpak nodig. Hierboven heb je een aantal basale tips gelezen, waarmee je een begin kunt maken om het slaapprobleem van je kind aan te pakken. Daarnaast zijn er natuurlijk nog andere manieren om aan de slag te gaan met het slaapprobleem van jouw kind.

Heb jij zelf (ook) wel eens last van slaapproblemen?
Lees dan
dit artikel met informatie en tips om gemakkelijker in slaap te vallen én meer te slapen.

 

Wil je graag reageren op dit artikel?
Dat mag! Zet jouw reactie dan onder dit bericht. Houd het wel constructief, liefst in de vorm van ‘Tips & Tops’. Dankjewel voor je medewerking!

 


tip_gezinWil jij meer OpvoedTips van Joyce lezen én ze als eerste in je mailbox ontvangen? 
Dat kan! Helemaal gratis en vrijblijvend. Aanmelden is heel eenvoudig.

Cadeau: Als welkomstcadeau ontvang je meteen na je aanmelding het E-book ‘Nóg meer genieten van je kind – 5 x 5 OpvoedTips’.
Je leest er hier meer over.


 

joyce_rosegrijs_staand_cHeb je vragen over dit thema, wil je meer weten over het onderwerp of heb je een andere opvoedvraag? Neem dan contact met me op.

Met vriendelijke groet,
Joyce Akse

Opvoedcoach & Psycholoog | http://www.aksecoaching.nl | info@aksecoaching.nl

© 2015-2019. Joyce Akse / Akse Coaching, alle rechten voorbehouden.

Geschreven door Joyce Akse van ‘Akse Coaching – Opvoedcoaching & Opvoedadvies’.

 

Klik hier voor jouw dagelijkse portie OpvoedInspiratie op Facebook.

 


Lees ook andere artikelen van Joyce met waardevolle OpvoedTips:
– ‘Ga nou toch lekker slapen, liefje!’ – 5 tips om je kind te leren slapen. Klik hier.
– ‘Waarom plas je nou weer in bed?’ (3 handige tips om bedplassen tegen te gaan.). Klik hier
– ‘Als je kind moeilijk in slaapt valt op vakantie…’ | 7 praktische tips om dat snel te verbeteren (incl. BONUStips)
. Klik hier.
– ‘Zo slaapt je kind wél bij zomerse temperaturen!’ [over: Makkelijker in slaap vallen als het warm is.]. Klik hier.

– ‘Wat doet een opvoedcoach eigenlijk? | Joyce Akse vertelt.’ Klik hier
Klik hier voor meer waardevolle opvoedtips van Joyce, bijv. over (niet) willen luisteren, slapen of eten ed.

 

Voor dit artikel heb ik de volgende referenties gebruikt:
– Marx, H., Westpalm-van Hoorn, M., & Molenaar, H. (2009). Je Peuter. Uitgeverij Het Spectrum: Houten.
– Sanders, M.R., Turner, K.M.T., & Markie-Dadds, C. (2007). Slaapproblemen. The University of Queensland: Australië.
– Spruyt, K. (2008). Slapen. Uitgeverij Lannoo NV: Tielt.

 

logo_akse_coaching_klein_nieuwGa (terug) naar de website van Akse Coaching.